تعداد مشاهدات

۴۱

۳۰

ضریب همبستگی تعدیل شده

۰.۵۲

۰.۵۶

آماره F

۵.۸۰۷

۵.۰۹۷

سطح معناداری

۰.۰۰۰

۰.۰۰۱

همچنین، در ارتباط با آزمون فرضیه فرعی پژوهش و بررسی تاثیر سطح عدم تقارن اطلاعاتی بر رابطه بین محافظه کاری و بازده غیر عادی کوتاه مدت، نتایج حاصل از تحیل ضرایب موجود در جدول فوق نشان می دهد که آماره t متغیر محافظه کاری برای هر دو نمونه فرعی معنادار بوده و مقدار آن برای مشاهداتی با عدم تقارن اطلاعاتی بالا (۳۰۳/۲-) بیشتر از مشاهداتی با عدم تقارن اطلاعاتی پایین(۱۲۷/۲-) می باشد. به عبارت دیگر رابطه محافظه کاری و بازده غیرعادی کوتاه مدت در شرکت های با سطح بالای عدم تقارن اطلاعاتی نسبت به شرکت های با سطح پایین عدم تقارن اطلاعاتی قوی تر است. بنابراین فرضیه فرعی این پژوهش هم مبنی بر قوی تر بودن رابطه محافظه کاری و بازده غیرعادی کوتاه مدت در شرکت های با سطح بالای عدم تقارن اطلاعاتی تایید می گردد.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

خلاصه فصل
در فصل حاضر یافته­های تجربی تحقیق مورد بررسی قرار گرفت. برای آزمون فرضیه های تحقیق از برازش مد­ل­های رگرسیونی چند متغیره استفاده شد. در ابتدای فصل، آماره‏های توصیفی برای داده‏های پژوهش ارائه و تحلیل‏هایی مربوط به آنها بیان گردید و در ادامه فصل از آمار استنباطی برای بررسی فرضیه­ های پژوهش استفاده شده است. فرضیه اصلی پژوهش حاضر که بیانگر وجود رابطه معکوس بین محافظه کاری و بازده غیر عادی کوتاه مدت عرضه های عمومی اولیه می­باشد مورد تایید قرار گرفت. و وجود رابطه معنادار و منفی بین اندازه شرکت، ROA و حجم عرضه های اولیه به عنوان متغیر­های کنترلی با بازده غیرعادی کوتاه مدت تایید گردید. همچنین نتایج تجزیه و تحلیل رگرسیون برای اهرم مالی هم به عنوان یک متغیر کنترلی دیگر نشان دهنده رابطه معنادار و مثبت این متغیر با متغیر وابسته می باشد.
از طرف دیگر، نتایج تحیل ضرایب رگرسیونی برای آزمون فرضیه فرعی هم نشان داد که رابطه بین محافظه کاری و بازده غیرعادی کوتاه مدت، در شرکت های با سطح بالای عدم تقارن اطلاعاتی نسبت به شرکت های با سطح پایین عدم تقارن اطلاعاتی، قوی تر است. در فصل پنجم که فصل پایانی است، نتایج بررسی فرضیه ها، محدودیت­ها و پیشنهادهای پژوهش حاضر تشریح خواهد شد.
فصل پنجم
بحث، نتیجه گیری و پیشنهادات
۱-۵- مقدمه
در این پژوهش به بررسی رابطه بین محافظه کاری و بازده غیرعادی کوتاه مدت سهام در شرکت‏های عرضه شده در بورس اوراق بهادار تهران و تاثیر سطوح عدم تقارن اطلاعاتی شرکت ها بر این رابطه پرداخته شده است. به منظور ارزیابی محتوای اطلاعاتی در فصل سوم فرضیه هایی طراحی و تبیین گردید و در فصل چهارم، این فرضیه ها‏ بر مبنای داده ­های جمع­آوری و ذخیره شده در نرم­افزار Excel، SPSS و Stata، مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
در چهار فصل قبل کلیات تحقیق، مبانی نظری و پیشینه آن، روش تحقیق و یافته­های تجربی مرتبط با پژوهش بررسی شدند. در این راستا فصل حاضر به جمع بندی و نتیجه ­گیری از مطالب ارائه شده در فصل­های قبل اختصاص یافته است.
به عبارت دیگر، در فصل حاضر به برخی از محدودیت‏های پژوهش اشاره می‏گردد و بالاخره، پیشنهادهایی برخاسته از نتایج و یافته‏های پژوهش ارائه خواهد شد که امید می‏رود این پیشنهادها ضمن آنکه برای استفاده کنندگان اطلاعات حسابداری مفید واقع ‏گردد، راه­گشای پژوهش‏های آتی باشد انجام خواهد شد.
۲-۵- مروری بر پژوهش
هر ساله شرکت های زیادی خواه در مسیر رشد و توسعه اقتصادی از طریق تامین مالی و خواه در مسیر خصوصی سازی، اقدام به عرضه اولیه سهام به عموم در بورس اوراق بهادار می نمایند. گزارشگری اطلاعات مالی این شرکت ها بعنوان منابع مهم اطلاعاتی حائز اهمیت زیادی بوده و چنانچه این اطلاعات بطور یکسان بین استفاده کنندگان قرار گیرد، عدم تقارن اطلاعاتی بین ذینفعان درگیر در فرایند عرضه های عمومی اولیه کاهش یافته و منجر به کشف صحیح و عادلانه قیمت این سهام می شود. بر اساس مطالعات صورت گرفته، بسیاری از عرضه های عمومی اولیه با پدیده قیمت گذاری کمتر از واقع و در نتیجه ایجاد بازده غیرعادی کوتاه مدت همراه می باشند، که در نتیجه عدم تقارن اطلاعاتی بین ذینفان مختلف در فرایند عرضه عمومی اولیه از جمله شرکت ناشر، شرکت تامین سرمایه و سرمایه گذاران بالقوه در بازار است. مدل های عدم تقارن اطلاعاتی فرض می کند یکی از اعضای درگیر در فرایند عرضه عمومی اولیه، اطلاعات بیشتری درباره شرکت ناشر دارد. بنابراین قیمت گذاری کمتر از واقع، برای موازنه بین منافع همه اعضای درگیر ضروری بنظر می رسد. با نقشی که مدلهای عدم تقارن اطلاعاتی در فرایند عرضه های عمومی اولیه بازی می کنند شرایط تایید پذیری برای شناخت نتایج عملیات و گزارشگری مالی باید مهم باشد. از طرف دیگر محافظه کاری حسابداری به استاندارد های قوی تری از تاییدپذیری برای سودهای اقتصادی نسبت به زیان ها نیاز دارد. بنابراین تحت تاثیر محافظه کاری در آمدها و خالص دارایی ها قابلیت تحقق و تاییدپذیری بیشتری خواهند داشت و رفتار های خوشبینانه مدیریت هم برای بیش نمایی درآمدها و کم نمایی زیان های بالقوه با محدودیت مواجه خواهد شد. با این وجود با تاثیر محافظه کاری، عدم تقارن اطلاعاتی بین ذینفعان درگیر در فرایند عرضه های عمومی اولیه کاهش یافته و نتیجه آن هم کاهش اندازه قیمت گذاری کمتر از واقع عرضه های عمومی اولیه خواهد بود.
در این راستا تلاش شد با بهره گرفتن از آزمون­های آماری و به کمک نرم افزار SPSS فرضیه های پژوهش که به بررسی رابطه بین محافظه کاری و بازده غیرعادی کوتاه مدت سهام عرضه های اولیه و تاثیر سطوح عدم تقارن اطلاعاتی شرکت ها بر این رابطه می­پرداخت، مورد آزمون قرار گیرد که نتایج حاصل از این آزمون در ادامه ارائه می گردد.
۳-۵- مروری بر نتایج به دست آمده از تحقیق
فرضیه اول این پژوهش بیانگر این است که بین محافظه کاری و بازده غیرعادی کوتاه مدت سهام عرضه های عمومی اولیه رابطه معکوس وجود دارد. برای آزمون این فرضیه، ابتدا از مدل گیولی و هاین بعنوان شاخصی برای اندازه گیری محافظه کاری شرکت ها که مبتنی بر اقلام تعهدی می باشد، استفاده شد. در ادامه بازده غیر عادی تعدیل شده هم بعنوان متغیر وابسته، با بهره گرفتن از متدولوژی استاندارد بکار رفته در تحقیقات آگاروال، لیل و هرناندز، چان و همکاران و کولی و سورت محاسبه و برای آزمون فرضیه مبتنی بر آن، از تجزیه و تحلیل رگرسیون چند متغیره استفاده گردید. مقادیر محاسبه شده برای سهام عرضه های اولیه در بازه زمانی ۱۳۸۲ تا ۱۳۹۱ نشان داد که این سهام در بازه زمانی چهار هفته بعد از تاریخ عرضه، بطور متوسط ۰۷/۲۶ درصد بازده اولیه عادی(تعدیل نشده) و ۶۱/۱۹درصد بازده اولیه غیرعادی (تعدیل شده) ایجاد کرده اند. به منظور بررسی مفروضات کلاسیک رگرسیون خطی آزمون­هایی همچون، دوربین- واتسون برای بررسی نرمال بودن خطاها، کولموگروف- اسمیرنوف برای بررسی نرمال بودن متغیر­ها، وایت برای بررسی عدم وجود ناهمسانی واریانس و VIF برای آزمون استقلال (عدم همبستگی) بین متغیر­های پژوهش استفاده گردید. در پایان جدول ضرایب همبستگی (جدول ۸-۴) نشان داد که رابطه­ای منفی بین میزان محافظه کاری و متغیر بازده غیرعادی کوتاه مدت (تعدیل شده ) به عنوان متغیر وابسته وجود دارد، و این رابطه در سطح اطمینان ۹۵ درصدی معنا­دار است. به عبارت دیگر با افزایش میزان محافظه کاری، بازده غیرعادی سهام عرضه های عمومی اولیه بگونه ای معنادار در سطح اطمینان ۹۵ درصد کاهش می یابد. این نتیجه با یافته های تحقیق جان لین و تیان (۲۰۱۲) مطابقت دارد. همانگونه که در فصل دوم ارائه شد جان لین و تیان در سال ۲۰۱۲ در پژوهش خود به این نتیجه رسیدند که محافظه کاری با اندازه قیمت گذاری های کمتر از واقع رابطه معکوس دارد. در خصوص متغیر­های مستقل کنترلی نیز، نتایج حاکی از این واقعیت است که بین بازده غیرعادی کوتاه مدت و اندازه شرکت، ROA و حجم عرضه های اولیه رابطه­ای منفی و معنا دار در سطح اطمینان ۹۵ درصد، وجود دارد. متغیر اهرم مالی هم بعنوان یکی دیگر از متغیرهای کنترلی رابطه مثبت و معنا دار در سطح اطمینان ۹۹ درصد با متغیر وابسته دارد.
خلاصه­ نتایج به دست آمده از آزمون فرضیه اول پژوهش را می­توان در جدول زیر مشاهده نمود.
جدول ۱-۵: نتایج پژوهش

متغیر­ها

نوع متغیر

میزان همبستگی (استاندارد شده)

نتیجه

محافظه کاری

متغیر مستقل اصلی

-۰.۲۹۶

رابطه معنادار و معکوس

اندازه شرکت

متغیر مستقل کنترلی

-۰.۳۹۳

مقاومت‌ نیروهای‌ مردمی‌ و انقلابی‌ بویژه‌ در شهرها، بسیاری‌ از کاستیها و نواقص‌ را جبران‌ کرد و همین‌ امر نقش‌ بسیار تعیین‌ کننده‌ای‌ در ناکامی‌ ارتش‌ عراق‌ داشت‌.
وقتی نیروهای‌ لشکر ۹ زرهی‌ عراق‌ با عبور از شهرهای‌ بستان‌، سوسنگرد و حمیدیه‌ در آستانه‌ ورود به‌ اهواز ودر فاصله ۱۵ کیلومتری با دیوار های شهر قرار داشتند، بر اثر مقاومت‌ نیروهای‌ مردمی‌ و انقلابی‌ و با لبیک به پیام امام که “مگر جوانان اهواز مرده اند که عراق اهواز را بگیرد” به‌ عقب‌ نشینی‌ مبادرت‌ کردند و سرانجام‌ در پشت‌ دیوارهای‌ غربی‌ شهر سوسنگرد زمین‌ گیر شدند.
از همان ابتدای جنگ علی رغم عدم توانایی دشمن در ورود به اهواز، این شهر از آماج بمباران توپخانه دشمن، موشک باران هوایی، و گلوله باران مصون نبوده و بیشتر مردم شهر مجبور به ترک شهر و مهاجرت شده و شهر چهره ای نظامی به خود می گیرد.
نتایج‌ حاصل‌ از اجرای‌ عملیاتهای‌ محدود علاوه‌ بر نمایاندن‌ ضعف های‌دشمن‌ و توانایی‌ و قابلیت‌های‌ نیروهای‌ انقلابی‌، صحت‌ استراتژی‌ جدید را مورد تاکید قرار داد. ضمن‌ اینکه‌ روحیه‌ یاس‌ و ناامیدی‌ در نیروهای‌ نظامی‌ و مسئولین‌ سیاسی‌ پس‌ از شکست‌ تلاشهای‌ نظامی‌ بنی‌ صدر، برطرف‌ شد ودر عین‌ حال‌ زمینه‌ را برای‌ پشت‌ سر نهادن‌ بحران‌ بی‌ ثباتی‌ سیاسی‌ در کشورآماده‌ ساخت‌. بدین‌ ترتیب‌ عملیات‌ ثامن‌ الائمه‌ به‌ عنوان‌ نقطه‌ عطفی‌ از حضور گسترده‌ مردم در صحنه‌ جنگ‌ تحقق‌ یافت‌. این‌ مرحله‌ از جنگ‌ که‌ نتایج‌ درخشان‌ و چشمگیری‌ به‌ دنبال‌ آورد با عملیات‌ ثامن‌ الائمه‌ و شکست‌ محاصره‌ آبادان‌ آغاز شد به‌ عنوان‌ حماسه‌ای‌ جاوید از تاریخ‌ مبارزه‌ قهرمانانه‌ ملت‌ بزرگ‌ ایران‌ در دفاع‌ از انقلاب‌ و میهن‌ اسلامی‌ ثبت‌ گردید. عملیات‌ ثامن‌ الائمه‌ به‌ مدت‌ دو روز و طی‌ یک‌ مرحله‌ انجام‌ گرفت‌ که‌ رزمندگان‌ اسلام‌ طی‌ آن‌ به‌ نتایج‌ زیر نائل‌ گردیدند(۶):

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

-تصرف‌ جاده‌ آسفالته‌ ماهشهر ـ آبادان‌ و جاده‌ اهواز ـ آبادان ‌
– تصرف‌وانهدام‌ سه‌ پل‌ مواصلاتی‌ دشمن‌ بر روی‌ رودخانه‌ کارون
– آزاد سازی‌ ۱۵۰ کیلومتر مربع‌ از خاک‌ میهن‌ اسلامی (۶)
‌ گسترش‌ پیروزی های‌ ایران‌ و تزلزل‌ در وضعیت‌ نظامی‌ دشمن‌ حامیان‌ منطقه‌ای‌ و جهانی‌ عراق‌ را مضطرب‌ و نگران‌ ساخت‌. برخی‌ از سران‌کشورهای‌ عربی‌ فشارهای‌ زیادی‌ به‌ امریکا وارد ساختند تا به‌ حمایت‌ علنی‌ از عراق‌ اقدام‌ نماید. پس‌ از عملیات‌ ثامن‌ الائمه‌ ، ط‌ریق‌ القدس‌ و فتح ‌المبین‌ که‌ در راستای آزاد سازی‌ مناطق‌ اشغالی‌ انجام‌ پذیرفت،‌ بحث‌ آزاد سازی‌ شهر خرمشهر در دستور کار قرار گرفت.‌ زیرا اشغال‌ خرمشهر دشمن‌ را از یک‌ موضع‌ قوی‌ در روند مذاکرات‌ صلح‌ برخوردار می‌نمود. در مقابل از دست‌ دادن‌ خرمشهر برای‌ عراق‌ به‌ مثابه‌ شکسته‌ شدن‌ تنها سد دفاعی‌ بصره،‌ دومین‌ شهر مهم‌ عراق‌ پس‌ از بغداد بود.
آزاد سازی‌ خرمشهر که‌ تنها چهل‌ روز پس‌ از پیروزی‌ فتح‌ المبین‌ اجرا شد در واقع‌ نتیجه‌ شیوه‌ای‌ خاص‌ از جنگ‌ و تاکتیک‌های‌ منحصر به‌ فرد آن‌ بود که‌ دشمن‌ هیچگونه‌ آمادگی‌ برای‌ مهار و مقابله‌ با آن‌ را نداشت. همچنین‌ موقعیت‌ ویژه‌ منطقه‌ عملیاتی‌ (ویژگیهای‌ طبیعی‌) که‌ نوع‌ خاصی‌ از پدافند را دیکته‌ می‌کرد، موجب‌ شد عراق‌ قادر به‌ حفظ‌ و تامین‌ پوشش‌ جناحین‌ خود نباشد و طی ساعات اولیه حمله خرمشهر آزاد گردید.
از نظر نظامی‌ اجرای‌ چهار عملیات‌ پیروز طی‌ ۸ ماه‌ نشان‌ دهنده‌ تجدید قوای‌ نظامی‌ایران‌ بود. متقابلا ناتوانی‌ عراق‌ برای‌ دفاع‌ از مواضع‌ و استحکامات‌ خود، به‌ منزله‌ از میان‌ رفتن‌ توان‌ نظامی‌ این‌ کشور و در نتیجه ‌سقوط‌ احتمالی‌ رژیم‌ عراق‌ ارزیابی‌ می‌شد.
پیدایش‌ وضعیت‌ جدید در صحنه‌ سیاسی‌، نظامی‌ جنگ‌ و تحولات‌ احتمالی‌ در منطقه‌، آمریکا را به‌ شدت‌ نگران‌ ساخت‌. بدین‌ ترتیب‌ امریکایی ها به‌ دلیل‌ نگرانی‌ از سقوط‌ رژیم‌ عراق‌ که‌ حاصل‌ اخطار آژانسهای‌ متعدد جاسوسی‌ این‌ کشور بود، کمکهای‌ حیاتی‌ به‌ بغداد را آغاز کردند. کمک‌های‌ اطلاعاتی و حمایتهای‌ سیاسی‌ و تبلیغاتی‌ امریکا از عراق‌ به‌ نحو چشمگیری‌ افزایش‌ یافت(۶)‌.
جنگ‌ سالهای‌ اولیه‌ در وضعیتی‌ ادامه‌ پیدا می‌کرد که‌ کلیه‌ مناطق‌ اشغالی‌ از وجود متجاوزین‌ پاک‌ شده‌ بود. پس‌ از فتح‌ خرمشهر طراحی‌ عملیات‌ رمضان‌ با هدف‌ تنبیه‌ دشمن‌ در خاک‌ خود ، شکستن‌ بن‌ بست ‌توقف‌ عملیات‌ نظامی‌ و اطاعت‌ از فرماندهی‌ کل‌ قوا امام‌ خمینی‌ (ره‌) طراحی‌ و اجرا شد. در این‌ مرحله‌ تغییرات‌ بسیاری‌ در زمین‌ منطقه‌ و نحوه‌ آرایش‌ دشمن‌ به‌ وجود آمده‌ بود.
متقابلا عدم‌ آمادگی‌ نیروهای‌ خودی‌ برای‌ مواجهه‌ با وضعیت‌ جدید، سبب‌ گردید نیروها با وجود موفقیت‌ در شکستن‌ مواضع‌ و استحکامات‌ دشمن‌ سرانجام‌ به‌ مواضع‌ خود بازگردند.
ضرورت‌ ادامه‌ جنگ‌ پس‌ از عملیات‌ رمضان‌ و تاکید امام‌ خمینی‌ (ره‌) بر ضرورت‌ حضور نیروهای‌ مردمی‌ در جبهه‌ به‌ عنوان‌ واجب‌ کفایی‌، تحرک‌ لازم‌ را برای‌ بازنگری‌ وضعیت‌ حاکم‌ بر صحنه‌ جنگ‌ و اتخاذ تدابیر ضروری‌ فراهم‌ ساخت‌. در این‌ چارچوب‌ عملیات‌ مسلم‌ بن‌ عقیل‌ در منط‌قه‌ غرب سومار ط‌رح‌ ریزی‌ و اجرا شد و عملیات‌ محرم‌ در جنوب‌ شرقی‌ دهلران‌ در غرب‌ عین‌ خوش‌، یک‌ ماه‌ بعد در تاریخ‌ ۱۰/۸/۶۱ انجام‌ شد که‌ هر دو عملیات‌ با موفقیت‌ همراه‌ بود.
در ماه های‌ پایانی‌ سال‌ سوم‌ جنگ‌ عملیات‌ والفجرمقدماتی‌ در منط‌قه‌ عملیاتی‌ فکه‌ ـ چزابه‌ اجرا شد. قسمت‌ اعظم‌ عملیاتهای‌ موسوم‌ به‌ والفجر در سال‌ ۶۲ انجام‌ گردید. عملیات‌ خیبر در تاریخ ۳/۱۲/۶۲ در منط‌قه‌ هورالهویزه‌ آغاز شده‌ و با تصرف‌ جزایر مجنون‌ ـ که‌ دارای‌ حوزه‌های‌ نفتی‌ زیر زمینی‌ بود به پایان‌ رسید. عراق‌ به‌ دلیل‌ نگرانی‌ از نتایج‌ عملیات‌، برای‌ نخستین‌ بار نوعی‌ از سلاحهای‌ شیمیایی‌ را با استفاده‌ از هلی‌ کوپتر ساخت‌ شوروی‌ به‌ کار گرفت‌.
به‌ کارگیری‌ سلاحهای‌ شیمیایی‌ نشان‌ دهنده‌ ضعف‌ دفاعی‌، نومیدی‌ و درماندگی‌ ارتش‌ عراق بود، اما عدم‌ دستیابی‌ به‌ تمامی‌ اهداف‌ عملیات‌ خیبر مانع‌ از تغییر توازن‌ سیاسی‌ ـ نظامی‌ به سود ایران‌ و کسب‌ برتری‌ بر عراق‌ شد.
در پی‌ انجام‌ دو عملیات‌ از سوی‌ ایران‌، یکی‌ در ۲۳ تیر ۱۳۶۱ در محور جنوب‌ و دیگری‌ در ۹ مهر ۱۳۶۱ در منطقه‌ سومار، منجر به‌ آزادسازی‌ بخش‌های‌ مهمی‌ از خاک‌ ایران‌ و تسلط نیروهای‌ ایران‌ بر شهر مندلی‌ عراق‌ شد (۶).
در ۹ آبان‌ ۱۳۶۲، به‌ دنبال‌ انتشار گزارش‌ نمایندگان‌ ویژه‌ دبیرکل‌ سازمان‌ ملل‌ پس‌ از بازدید از مناطق‌ اشغالی‌ توسط‌ عراق‌ و شهرهای‌ بمباران‌ شده‌ در ایران‌ و عراق‌، چهارمین‌ قطعنامه‌ شورای‌ امنیت‌ به‌ شماره‌ ۵۴۰ صادر شد و در آن‌ به‌ گزارش‌ واقع‌بینانه‌ نمایندگان‌ دبیرکل‌ در بررسی‌ مناطق‌ مسکونی‌ و تأیید لزوم‌ بررسی‌ دقیق‌ علل‌ جنگ‌ اشاره‌ گردید.
عملیات‌ بدر در پایان‌ سال‌ ۶۳ را می‌توان‌ مهمترین‌ تک‌ نیروهای‌ خودی‌ در سال‌ ۶۳ دانست‌ که‌ در آن‌ بازگشت‌ مجدد به‌ هور طراحی‌ و اجرا شد.
دشمن‌ در آن‌ مرحله‌ انتقال‌ جنگ‌ زمینی‌ به‌ رزم‌ هوایی‌ را دنبال‌ نمود و پس‌ از جنگ‌ نفتکشها در خلیج‌ حملات‌ هوایی‌ به‌ شهرهای‌ کشور ما را آغاز کرد و جمهوری‌ اسلامی‌ با صبر و تحمل‌ تمامی‌ مشکلات‌ بالاخره‌ با پرتاب‌ موشک‌ به‌ عمق‌ شهرهای‌ عراق‌ تدبیر مقابله‌ به‌ مثل‌ را به‌ اجرا گذارد (۶).
در روزهای‌ پایانی‌ سال‌ ۶۴ عملیات‌ والفجر ۸ با هدف‌ تامین‌ و تصرف‌ شبه‌ جزیره‌ فاو طراحی‌ و اجرا شد. منطقه‌ عملیاتی‌ والفجر ۸ به‌ دلیل‌ موقعیت‌ خاص‌ جغرافیایی‌، مشکلات‌ زیادی‌ را رویاروی‌ نیروهای‌ خودی‌ گذارد.
غافلگیری‌ دشمن‌ در این‌ عملیات‌ و تاخیر عراقیها در درک‌ اصلی‌ بودن‌ عملیات‌ در منطقه‌ فاو، به‌ نیروهای‌ خودی‌ فرصت‌ داد تا منطقه‌ را پاکسازی‌ و تثبیت‌ نمایند. فتح‌ فاو آثار و نتایج‌ بسیار بر جسته‌ و قابل‌ توجه‌ به‌ دنبال‌ داشت‌ زیرا برای‌ نخستین‌ بار پس‌ از فتح‌ خرمشهرـ منطقه‌ مورد تهاجم‌ در یک‌ عملیات‌ بزرگ‌ پس‌ از تصرف‌ تثبیت‌ شده بود (۶).
عراق‌ پس‌ از نا امیدی‌ از باز پس‌گیری‌ فاو، به‌ دلیل‌ تشدید آسیب‌ پذیری‌ مواضع‌ دفاعی‌ در استحکامات‌ خود و آشکار شدن‌ میزان‌ قدرت‌ دفاعی‌ این‌ کشور، استراتژی‌ موسوم‌ به‌ دفاع‌ متحرک‌ را آغاز کرد، باز پس‌گیری‌ منطقه‌ عملیاتی‌ والفجر ۹ سرآغاز دفاع‌ متحرک‌ ارتش‌ عراق‌ محسوب‌ می‌شود.
عملیات‌ کربلای‌ ۴ سرانجام‌ در دی‌ ماه‌ سال‌ ۶۵ آغاز شد. تنها به‌ فاصله‌ ۲۴ ساعت‌ پس‌ از شروع‌ عملیات‌ به‌ دلیل‌ افشای‌ عملیات‌ براساس‌ اطلاعاتی‌ که‌ امریکا به‌ عراق‌ داده‌ بود و استفاده‌ عراق‌ از تجارب‌ عملیات‌ فاو امکان‌ پیروزی‌ در عملیات‌ از میان‌ رفت‌ و فرماندهی‌ سپاه‌ دستور توقف‌ عملیات‌ را صادر کرد.
کمتر از دو هفته‌ پس‌ از توقف‌ عملیات‌ کربلای‌ ۴ سپاه‌ پاسداران‌ عملیات‌ کربلای‌ ۵ را در منطقه‌ شرق‌ بصره‌ آغاز کرد. برجسته‌ترین‌ نتیجه‌ پیروزی های‌ ایران‌ در عملیات‌ کربلای‌ ۵ و دستاورد استراتژیک‌ آن،‌ تثبیت توازن‌ به‌ سود ایران‌ بود، سرانجام‌ تحکیم‌ مواضع‌ دفاعی‌ایران‌ در منط‌قه‌ شرق‌ بصره‌ سبب‌ گردید بر این‌ مساله‌ تاکید شود که‌ تعادل‌ قوا به‌ نحوی‌ قاطع‌ به‌ نفع‌ ایران‌ به‌ هم‌ خورده‌ است‌(۶).
در سال‌ ۶۶ در وضعی‌ که‌ ایران‌ عمیقا در گیر مشکلات‌ فزاینده‌ ناشی‌ از فشارهای‌ بین‌المللی‌ و حملات‌ عراق‌ به‌ مراکز صنعتی‌ و اقتصادی‌ قرار داشت‌ فضای‌ تنفس‌ حیاتی‌ برای‌ عراق‌ فراهم‌ شد تا با سازماندهی‌ کامل‌ نیروهایش‌ و ایجاد قابلیت های‌ جدید دفاعی‌ و تهاجمی‌، برای‌ حمله‌ به‌ مواضع و استحکامات‌ ایران‌ کمین‌ نماید.
افزایش‌ توان‌ نظامی‌ عراق‌ به‌ صورت‌ روزافزون‌ و متقابلا کاهش‌ توان‌ اقتصادی‌ و نظامی‌ ایران‌، شکاف‌ عمیق‌ میان‌ توانایی‌ نظامی‌ ایران‌ و اهداف‌ سیاسی‌ کشور به‌ وجود آورده‌ بود و امکان‌ تغییر موازنه‌ جنگ‌ با آغاز تهاجمات‌ عراق‌ وجود نداشت‌. با ادامه‌ جنگ‌ دشمن‌ تهاجم‌ به‌ فاو را آغاز کرد. سقوط‌ فاو در عرض‌ ۳۶ ساعت‌ پس‌ از آنکه‌ ۲ سال‌ و ۳ ماه‌ در اختیار ایران‌ بود با به‌ کارگیری‌ سلاحهای‌ شیمیایی‌ انجام‌ گرفت‌. پس‌ از تصویب‌ قطعنامه‌ ۵۹۸، به‌ دنبال‌ درخواست‌ دولت‌ کویت‌ از آمریکا و شوروی‌ برای‌ حفاظت‌ از نفتکش‌های‌ این‌ کشور، که‌ در معرض‌ بیشترین‌ مخاطرات‌ قرار داشت‌، اولین‌ کاروان‌ از نفتکش‌های‌ کویت‌ در ۳۰ تیر ۱۳۶۶ وارد خلیج ‌فارس‌ شد (۶).
در همین‌ حال‌ تشنج‌ در منطقه‌ افزایش‌ یافت‌ و در اوایل‌ شهریور ۱۳۶۶، نیروی‌ دریایی‌ آمریکا ۴۶ کشتی‌ در منطقه‌ مستقر کرد و فرانسه‌ و انگلیس‌ نیز اعلام‌ کردند که‌ آنها نیز نیروهای‌ دریایی‌ بیشتری‌ به‌ منطقه‌ اعزام‌ خواهند کرد. به‌ دنبال‌ آن‌ در ۳۰ شهریور ۱۳۶۶، با حمله‌ یک‌ بالگرد جنگی‌ آمریکایی‌ به‌ کشتی‌ کوچک‌ ایرانی‌ به‌ نام‌ ایران‌ اجر در ۸۰ کیلومتری‌ شمال‌شرقی‌ بحرین‌، آمریکا رسماً وارد جنگ‌ با ایران‌ شد. عراق‌ با روحیه‌ تازه‌ای‌ که‌ از حمایت‌ مؤثر آمریکا و نیز پیروزی‌ فاو به‌ دست‌ آورده‌ بود، حمله‌ با سلاح‌های‌ شیمیایی‌ را ادامه‌ داد و توانست‌ کلیه‌ اراضی‌ تصرف‌ شده‌ را از ایران‌ پس‌ بگیرد.
در ۲۵ اسفند ۱۳۶۶، صدام‌ و رهبران‌ بعثی‌ عراق‌ شهر کردنشین‌ حلبچه‌ و روستاهای‌ اطراف‌ آن‌ را به‌ دلیل‌ همکاری‌ نیروهای‌ کرد با قوای‌ ایران‌، بمباران‌ شیمیایی‌ کردند. در این‌ فاجعه‌ ۵ هزار غیرنظامی‌ قربانی‌ شدند. عراق‌ با وجود شواهد مسلّم‌ و انکارناپذیر، به‌کار بردن‌ مواد شیمیایی‌ را انکار کرد، اما در پی‌ ارائه‌ مدارک‌ موثق‌ از سوی‌ ایران‌ و بررسی‌ کارشناسان‌ اعزامی‌ از سوی‌ سازمان‌ ملل‌، شورای‌ امنیت‌ برای‌ اولین‌‌بار در ۹ اردیبهشت‌ ۱۳۶۷ قطعنامه‌ ۶۱۲ را به‌ اتفاق‌ آرا تصویب‌ کرد. این‌ قطعنامه‌، ضمن‌ محکوم‌ کردن‌ شدید به‌ کار بردن‌ سلاح‌های‌ شیمیایی‌، هر ۲ طرف‌ را از استفاده‌ این‌ سلاح‌ها منع‌ کرد(۶).
نقطه‌ اوج‌ تلاش‌های‌ خصمانه‌ آمریکا برضد ایران‌، حمله‌ موشکی‌ ناو آمریکایی‌ مستقر در خلیج‌فارس‌، به‌ نام‌ وینسنس‌، به‌ هواپیمای‌ مسافربری‌ ایرباس‌ ایران‌ در ۱۲ تیر ۱۳۶۷ بود. در این‌ حمله‌، همه‌ ۲۹۰ سرنشین‌ هواپیما کشته‌ شدند.
پذیرش‌ قطعنامه‌ طی‌ نامه‌ای‌ با امضای‌ رئیس‌ جمهوری‌ ایران‌، در ۲۷ تیر ۱۳۶۷ به‌ دبیرکل‌ سازمان‌ ملل‌ تسلیم‌ شد. در این‌ نامه‌ تصریح‌ شده‌ است‌ که‌ تجاوز به‌ ایران‌ ابعاد بی‌‌‌سابقه‌ای‌ یافته‌ و باعث‌ کشیده‌ شدن‌ سایر کشورها و حتی‌ غیر نظامیان‌ بی‌گناه‌ به‌ جنگ‌ شده‌ است‌ و جمهوری‌ اسلامی‌ ایران‌ با توجه‌ به‌ اهمیتی‌ که‌ برای‌ جان‌ انسان‌ ها و اجرای‌ عدالت‌ و برقراری‌ صلح‌ و امنیت‌ منطقه‌ای‌ و بین‌المللی‌ قائل‌ است‌، قطعنامه‌ ۵۹۸ شورای‌ امنیت‌ را می‌پذیرد. امام‌ خمینی‌ (ره‌) در ۲۹ تیر همان‌ سال‌ پذیرش‌ قطعنامه‌ ۵۹۸ را به‌ اطلاع‌ مردم‌ رساندند.روز ۲۹/۵/۶۷ از سوی‌ دبیر کل‌ سازمان‌ ملل‌ به‌ عنوان‌ آغاز آتش‌ بس‌ رسمی‌ اعلام‌ شد و نیروهای‌ مسلح‌ سازمان‌ ملل‌ در مرزها مستقر شدند (۶).
مروری بر مقالات
در سال ۲۰۱۲، تقوی و همکاران در یک بررسی مورد مشاهده ای، ۳۰۰ بیمار مبتلا به شکاف دهانی زیر ۴۸ ماه را که بدون ناهنجاری دیگری بودند، از بخش جراحی اطفال بیمارستان بهرامی تهران طی سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۰ انتخاب کردند. گروه شاهد نیز شامل ۳۰۰ نوزاد بدون هرگونه ناهنجاری بصورت تصادفی از همان بیمارستان انتخاب شدند. مادران هر دو گروه مورد و کنترل توسط محقق یکسان مورد مصاحبه قرار گرفتند و سوالات استاندارد شامل مشخصات دموگرافیک، وضعیت اقتصادی اجتماعی، تاریخچه پزشکی مادر، و اکسپوژر در زمان بارداری به تنباکو، اشعه، اسید فولیک و مصرف آهن بود. یافته ها نشان داد که سن پایین مادری، شرایط اقتصادی اجتماعی پایین و بیماری سیستمیک مادر ریسک ابتلا به شکاف دهانی را افزایش می دهد. بین گروه کنترل و مورد تفاوت معنی دار در مصرف آهن و اسید فولیک طی بارداری وجود داشت. این تحقیق بیان می دارد که برای بررسی ریسک ابتلا به شکاف های دهانی، باید کمبود مصرف مکمل اسید فولیک، سن و بیماری سیستمیک مادر را در نظر داشت (۷).
زندی و همکاران در سال ۲۰۱۱ در مطالعه مقطعی ۱۵ ساله از سال ۱۹۹۳ تا ۲۰۰۸ شیوع شکاف دهانی در همدان را بررسی کردند. تمام نوزادان متولد شده مبتلا به شکاف دهانی در گروه مورد قرار گرفته و هزار کودک سالم از همان بیمارستان ها بعنوان گروه کنترل انتخاب شدند. شیوع شکاف دهانی ۰۶/۱در هزار تولد زنده محاسبه شد. ۴/۵۳% مبتلایان پسر و۶/۴۶% آنها دختر بودند. شیوع شکاف لب همراه شکاف کام ۵/۵۳%، شکاف لب ایزوله ۷/۲۸% و شکاف کام ایزوله ۸/۱۷% بود. ۸۱% نوزادان شکاف لب یکطرفه داشتند و ۱۹% نوزاد مبتلا به شکاف لب دو طرفه بودند. ۸/۱۷% نوزاد مبتلا به شکاف دهانی آنومالی همراه دیگر نیز داشتند. بین دو گروه مورد و کنترل تفاوت معنی داری در مصرف دارو، تروما، مصرف سیگار و تابش اشعه طی بارداری دیده شد. آن ها نتیجه گرفتند شیوع شکاف دهانی در همدان به میزان شیوع شکاف دهانی در ایالات متحده و اروپا نسبت به شرق دور و افریقا نزدیک تر است و وجود شکاف در والدین و سایر نزدیکان، مصرف دارو، تروما، مصرف سیگار و تابش اشعه طی بارداری، ریسک فاکتورهای ابتلا به شکاف دهانی هستند (۸).
یزدی و همکاران در سال ۲۰۱۱ در یک بررسی۷ ساله از ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۶ در بیمارستان امام خمینی تهران، همه مبتلایان به شکاف دهانی را که به بخش جراحی مراجعه کرده بودند بررسی کردند. ۷۴ نفر از مبتلایان مونث (۸/۴۱%) و ۱۰۳ مورد (۲/۵۸ %) مذکر بودند. ۴۰ مورد شکاف کام مجزا (۶/۲۲%)، ۴۵ مورد شکاف لب مجزا (۴/۲۵%) و ۹۲مورد (۵۲%) مبتلا به شکاف لب و کام بودند. در این ۳ گروه نسبت ابتلای مذکر به مونث به ترتیب ۶۶/۱، ۶/۰ و ۹۶/۱بود. از میان تمام مبتلایان ۴۱ بیمار (۹/۲۹%)، شکاف دو طرفه داشتند. در میان شکاف های یکطرفه، سمت چپ دو برابر سمت راست متاثر شده بود. ۲۳ نوزاد (۱۳%) به ناهنجاری دیگری هم مبتلا بودند. در ۵۴ مورد (۵/۳۰%) ازدواج فامیلی والدین دیده شد. این تحقیق نشان داد شیوع شکاف دهان در ایران بسیار نزدیک به نژاد اروپایی است. همچنین غربالگری روتین مثل اکوکاردیوگرافی و بررسی مشکلات شنوایی و بینایی و اسکلتی در مبتلایان به شکاف دهان، خصوصا کودکان الزامی است. به نظر می رسد مشاوره و کاریوتاپینگ برای بیماران با ناهنجاری های شدید بسیار مفید است(۹).
یاسائی و همکاران در مطالعه ای در سال ۲۰۱۰ در شهر یزد ۶۵۲۳۶ مورد نوزاد زنده متولد شده از ۱۲ بیمارستان شهر یزد و ۴ شهرستان استان یزد در دوره ۳ ساله طی سالهای ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۶ را بررسی کردند و ۵۶ مورد مبتلا به شکاف دهان را یافتند. شیوع شکاف دهان ۸۶% در ۱۰۰۰ تولد محاسبه شد. در میان ۵۶ مورد مبتلا، ۱۷ مورد ( ۴/۳۰% ) به شکاف کام ایزوله داشتند. ۱۳ مورد (۲/۲۳% ) مبتلا به شکاف کام بودند و۲۶ مورد (۴۶%) مبتلا به شکاف لب و کام بودند. تفاوت آماری معنی داری در فصل تولد نوزادان، جنس نوزاد و سن مادر دیده نشد. ابتلا به شکاف کام ایزوله در نوزادان دختر و ابتلا به شکاف دهان در فصل تابستان به طرز معنی داری بیشتر بود. این تحقیق نتیجه گرفته است که شیوع شکاف لب وکام در میان متولدین یزد، ۸۶% در ۱۰۰۰ تولد است (۱۰).
خزایی و همکاران فراوانی شکاف کام و لب و برخی عوامل مرتبط با آن را در نوزادان متولد شده در بیمارستان های شهر کرمانشاه در طی سال های ۱۳۸۰-۱۳۸۷ بررسی کردند. با توجه به سوابق علمی در غرب کشور، پژوهش حاضر به منظور تعیین شیوع و برخی عوامل مرتبط با بروز شکاف های کام و لب در نوزادان متولد شده بیمارستان های معتضلی و امام رضا (ع) کرمانشاه انجام شد. این تحقیق توصیف گذشته نگر روی پرونده های نوزادان انجام شد. جامعه مورد بررسی شامل ۶۲۸۲۳ پرونده نوزاد متولد شده در فاصله زمانی یاد شده بود. از۵۹۵۰۰ تولد زنده ۹۸ نوزاد مبتلا یافت شد. ازپرونده آنها فرم جمع آوری داده ها تکمیل شد و تجزیه و تحلیل گردید. در این بررسی شیوع شکاف دهانی ۶۵/۱ مورد در ۱۰۰۰ تولد زنده بود که ۱/۵۹% آنها مذکر بودند. ۸/۳۸% مبتلایان شکاف توام کام و لب،۶/۳۱% شکاف لب و ۶/۲۹% شکاف کام داشتند. ۴/۵۱% والدین سابقه ازدواج فامیلی داشتند. ۲/۳۷% نوزادان مبتلا در اولین زایمان به دنیا آمده بودند. در مورد مادران نوزادان مبتلا، ۷/۱۴% سابقه مصرف دارو طی بارداری داشتند. ۸/۹۳% سابقه مصرف ویتامین نداشتند؛ متوسط سن آنان ۲۷ سال بود و در نهایت، اکثر شکاف ها مربوط به مادران در محدوده سنی ۲۱-۳۰ سال بود. آنها نتیجه گرفتنند شیوع شکاف ‌های دهانی و توزیع انواع آنها در شهر کرمانشاه با آمار جهانی هم خوانی دارد و از بیشتر مناطق کشورکمتراست (۱۱).
تهرانچی و همکاران در سال ۸۹ در مطالعه ای رابطه موتاسیون در ژن TGFβ ۳ با شکاف لب و کام در جمعیت ایرانی را مورد بررسی قرار دادند، در این مطالعه مورد شاهدی حاضر،DNA از خون محیطی ۴۰ فرد مبتلا به شکاف لب با یا بدون شکاف کام و ۵۰ فرد سالم از طبقه اجتماعی مشابه استخراج گردید. Genotyping نمونه PCR شده در محل اگزون ۳ ژن TGFb3 با بهره گرفتن از روش DNA Restriction Digestion و به وسیله آنزیم های HaeIII و HinfI انجام شد. الکتروفورز محصول PCR هضم شده نمونه ها تنها یک وریانت نادر را در یکی از افراد مبتلا نشان داد و سایر موارد مشابه هم بودند. در این مطالعه، پلی مورفیسمی برای ژن TGFb3 یافت نگردید. در نتیجه، در نژاد ایرانی ارتباطی بین پلی مورفیسم این ژن و ناهنجاری شکاف لب و کام وجود ندارد(۱۲).
جمیلیان و همکاران در سال ۸۷ مطالعه ای با هدف تعیین شیوع شکاف لب و کام در بیمارستان امام خمینی طی سال های ۱۳۸۳-۱۳۷۸ و همچنین تعیین عوامل مرتبط انجام دادند. این مطالعه به روش جمع آوری داده های موجود (Existing Data) انجام شد. نوزادان متولد شده در بیمارستان امام خمینی بین سال های ۱۳۸۳-۱۳۷۸ بر اساس وجود یا نبود شکاف لب و کام طبقه بندی شدند. سپس یک پرونده بالاتر و یک پرونده پایین تر به عنوان گروهی که شکاف نداشتند، در نظر گرفته شدند و عواملی مثل تاریخ تولد نوزاد، جنس نوزاد، محل سکونت والدین، وزن نوزاد، سن مادر، وجود ازدواج فامیلی، وجود بیماری همراه نوزاد، وجود بیماری همراه مادر، وجود و نوع شکاف لب و کام بررسی گردیدند. یافته ها با بهره گرفتن از آزمون آماری chi square مقایسه شدند. از ۱۱۶۵۱ نوزاد زنده متولد شده، ۲۵ نوزاد همراه با شکاف لب و کام بودند، که شیوعی برابر با ۱۴/۲ در ۱۰۰۰ تولد زنده را نشان می دهد. ۵۲ % بیماران دارای شکاف لب و کام و ۳۶% شکاف کام و ۱۲% شکاف لب داشتند. نیمی از نوزادانی دارای شکاف با وزن کمتر از ۲۵۰۰ گرم به دنیا آمده بودند. ۶۰% نوزادان همراه شکاف بیماری زمینه ای دیگری نیز داشته اند. ۸/۳۱% از نوزادان مبتلا حاصل ازدواج فامیلی بودند. این تحقیق نشان داد که شیوع شکاف لب و کام ۱۴/۲ در ۱۰۰۰ تولد زنده بوده و نسبت به جوامع دیگر هنوز در مقام بالاتری قرار دارد. درضمن شکاف دهانی در نوزادان متولد شده با وزن کم و نوزادانی که بیماری همراه دیگری نیز دارند و نوزادان حاصل از ازدواج فامیلی بیشتر بود (۱۳).
فتح العلومی و همکاران در ۱۳۸۶ بررسی فراوانی شکاف لب و کام در ۲۰۰۰۰ نوزاد را با هدف پی بردن به شیوع شکاف های دهانی در کشورمان در سال های اخیر و علل ایجاد آنها و قیاس با آمارهای قبلی در فاصله ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۴ انجام دادند. در این مطالعه توصیفی که بر اساس Existing data می باشد، بیست هزار پرونده زایمان با نوزاد زنده متولد شده از بایگانی بیمارستان مهدیه تهران وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی مورد بررسی قرار گرفت. طبق یافته ها در بین ۲۰۰۰۰ نوزاد زنده بدنیا آمده ۲۸ مورد (شیوع ۴/۱در ۱۰۰۰) آنومالی سر و صورت داشتند که شایع ترین آنها آنومالی بینی و کمترین آنومالی، آترزی مری، کولون و شکاف لب بود. شیوع شکاف لب به طور مجزا ۱۵/۰در ۱۰۰۰، شکاف کام به طور مجزا ۲/۰ در ۱۰۰۰ و شکاف لب و کام با هم ۲۵/۰% و شیوع کلی شکاف های دهانی ۶/۰ در ۱۰۰۰ تولد زنده بود. مجموعا شیوع شکاف دهانی در دختران کمی شایع تر از پسران بود (۱۲/۱به ۱ ). تحقیق حاضر بیانگر آن است که در حال حاضر شکاف های دهانی به کشور ما نسبت به کشورهای دیگر شیوع بالایی نداشته و به شیوع این شکاف ها در نژاد سیاه نزدیک می باشد. در این مطالعه ما شاهد کاهش شیوع شکافی دهانی می باشیم که می تواند نشان دهنده نقش استرس روانی مادر در ایجاد این شکاف ها در نوزاد باشد (۱۴).
صدری و همکاران در سال ۸۵ در یک مطالعه توصیفی مورد مشاهده ای روی ۱۴۷۵۰۰ پرونده نوزادان متولد شده طی سال های ۷۴ تا ۸۲ در بیمارستان های مهدیه و شهید اکبر ابادی تهران پرونده ۱۹۳ نوزاد مبتلا به انواع شکاف های دهانی را بررسی کردند. گروه کنترل شامل ۲۴۰ نوزاد سالم و مادران آنها بود. متغیر های مرتبط با نوزاد شامل جنس و وزن نوزاد، نارس بودن و وجود سایر ناهنجاری ها و عوامل مرتبط با مادر شامل سن بارداری، ازدواج فامیلی و دارو های مصرفی بررسی و تحت نرم افزار SPSS با آزمون کای دو آنالیز شد. شیوع شکاف دهانی حدود ۳/۰% محاسبه شد. بروز شکاف بین نوزادان کم وزن (کمتر از ۲۵۰۰ گرم) به طرز معنی داری بیشتر دیده شد. ازدواج فامیلی و سن بالای ۳۵ سال مادران و بیماری های زمینه ای او هم به طرز معنی داری در بروز شکاف دهانی نقش داشت. در۵۰ % مبتلایان نیز سایر ناهنجاری ها دیده شد. برپایه نتایج این مطالعه وزن کم نوزاد، ازدواج فامیلی، سن بالا و بیماریهای زمینه ای مادر و خانواده پر جمعیت به ترتیب مهم ترین عوامل مرتبط با وقوع شکاف دهانی بودند. بنابراین انجام برنامه های منظم مراقبت از زنان باردار و مشاوره ژنتیک در گروه های پر خطر توصیه می شود (۱۵).
گلعلی پور و همکاران در یک بررسی مقطعی شیوع شکاف لب وکام را در گرگان طی یک دوره ۶ ساله از دی ماه ۷۶ تا دی ماه ۸۲ سنجیدند. آن ها پرونده ۳۷۹۵۱ تولد در مرکز اموزشی درمانی دزیانی گرگان را بررسی کردند و جنس نوزاد، گروه قومی، سن والدین، ازدواج فامیلی و فصل و سال تولد را در پرسش نامه ثبت و داده ها را با بهره گرفتن از نرم افزار اماری SPSS تجزیه و تحلیل کردند. طبق یافته ها شیوع شکاف لب وکام حدود ۹۷/۰ در هزار بود. همچنین این میزان در جنس پسر ۰۸/۱ در هزار و در جنس دختر ۸۶/۰ در هزار تعیین گردید. شیوع شکاف لب وکام در گروه های قومی فارس و بومی ترکمن و سیستانی به ترتیب ۸۶/۰ و ۸۹/۰ و۴۷/۱ بدست آمد. ۷/۲۹% از نوزادان ناهنجار حاصل ازدواج فامیلی والدین بودند و ۷/۲۹% از مادران در هنگام بارداری از دارو های مختلف استفاده کرده بودند. بیشترین میزان شیوع به ترتیب در فصل های زمستان و پاییز دیده شد. میانگین سنی مادران و پدران به ترتیب ۵/۳۵ و۵/۲۸ سال بود و بیشترین شیوع شکاف لب وکام به دی ماه ۷۶ تا ۷۷ مربوط می شد. در این بررسی مشخص گردید که میزان شیوع شکاف لب وکام در گرگان در حد متوسط جهانی و نزدیک به آمار اروپا و آسیای شرقی است. ازدواج فامیلی و هم زمانی مصرف سموم کشاورزی با زمان لقاح می تواند از عوامل خطر ساز باشد (۱۶).
تفضلی و همکاران در سال ۱۳۸۰ شیوع و اتیولوژی شکاف لب و کام در قزوین را مورد مطالعه قرار دادند. جهت بررسی شیوع ناهنجاری، طی سال ۱۳۷۶ و در فاصله زمانی ۹ ماه پرونده تمام متولدین مبتلا در بایگانی بیمارستان های دهخدا، پاستور و کوثر بررسی شد. جهت مطالعه اتیولوژی بیماری، کل پرونده مبتلایان به شکاف لب و کام که به بخش ارتودنسی دانشکده دندانپزشکی قزوین مراجعه کرده بودند (۴۵نفر) استخراج و پس از تکمیل پرسش نامه و انجام معاینات بالینی، اطلاعات به دست آمده تجزیه و تحلیل شد. با بررسی ۶۵۳۱ متولد زنده و شناسایی ۷ مورد ابتلا به ناهنجاری شکاف لب و کام، شیوع ناهنجاری به نسبت ۱ در ۹۹۳ معادل ۰۷/۱ در ۱۰۰۰ بود. از میان ۴۵ بیمار مراجعه کننده به دانشکده دندانپزشکی ۱۹ نفر (۲/۴۲%) مونث و ۲۶ نفر (۸/۵۷%) مذکر بودند. ۱۰ مورد (۲/۲۲%) شکاف کام و ۶ مورد (۳/۱۳%) شکاف لب و ۲۵ مورد (۶/۵۵%) شکاف لب و کام داشتند. شیوع شکاف لب و کام در جنس مذکر و شکاف کام در جنس مونث بشتر بود. والدین ۱۳ نفر (۸/۲۸%) نسبت فامیلی داشتند. دریافت اشعه، استرس روحی، مصرف دارو، استعمال دخانیات، زمان لقاح، نوع زایمان، سن و تحصیلات والدین، وضعیت اقتصادی، رتبه تولد و درگیری فرزندان قبلی با شیوع بیماری نسبت مستقیمی نداشتند. این تحقیق نشان داد شیوع شکاف لب و کام در قزوین در مقایسه با آمار جهانی، در حد متوسط است (۱۷).
رجبیان و همکاران در سال ۲۰۰۵ در مطالعه ای، شیوع شکاف دهانی را در جنوب غرب ایران بررسی کردند. اطلاعات از ۱۴۷۶۰۸ مورد تولد در بیمارستان های آموزشی شیراز طی ده سال از نوامبر ۱۹۹۳ تا نوامبر ۲۰۰۳ جمع آوری شد. از این میان ۱۱۹ مورد شکاف دهانی یافت شد و شیوع شکاف دهانی ۸/۰ در هر ۱۰۰۰ تولد محاسبه شد. نسبت مبتلایان مذکر به مونث، ۲۵/۱ بود. بطور کلی شیوع شکاف در نوزادان پسر بیشتر بود. این بررسی نشان داد شیوع شکاف دهانی در جنوب غرب ایران به میزان شیوع گزارش شده از کشورهای آفریقایی نزدیک تر و نسبت به میزان شکاف دهان در نژاد اروپایی، پایین تر است (۱۸).
رجبیان و همکاران در سال ۲۰۰۰ در شیراز در یک مطالعه مقطعی ۱۶۶۹ بیمار مبتلا به شکاف دهان را بررسی کردند. این بیماران ۱۶۶۹ مورد جراحی مبتلا به شکاف دهان بودند که ۷۹% بین یک روز تا هجده ماه سن داشتند و در دو مرکز ثبت شده بودند. هم زمان در مطالعه ای موازی، ۱۹۳۶۹ تولد زنده در زایشگاه برای تعیین شیوع شکاف دهانی بررسی شد. کودکان سالم در این جمعیت بعنوان گروه کنترل مد نظر قرار گرفتند، نمونه ها از نظر شیوع شکاف دهان، نوع شکاف، سمت شکاف، نسبت جنسیتی، آنومالی همراه، ازدواج فامیلی و وجود شکاف دهانی در نزدیکان بررسی شدند. شیوع شکاف ۰۳/۱ در هر ۱۰۰۰ تولد محاسبه شد. شکاف لب بدون شکاف کام، شیوع بالاتر (۹/۳۴درصد) و شکاف لب ایزوله بین نوزادان مونث شایع تر بود (۶/۵۳ درصد از مبتلایان). نسبت ابتلا به آنومالی همراه در بیماران مبتلا ۷۳/۷% بود که نسبت به گروه کنترل (۰۹۳/۰ درصد)، بالاتر بود. همراهی شکاف با ازدواج فامیلی به طرز معنی داری دیده شد (۸/۴۵ درصد در گروه مورد در مقابل ۱/۴۳درصد در گروه کنترل).
بروز ناهنجاری های مادرزادی غیر از شکاف دهان در میان بستگان درجه یک ۷۷/۲% بود. این مطالعه نشان داد شیوع شکاف دهان در ایران به میزان شیوع در اروپا نسبت به کشور های جنوب شرق آسیا یا عربی آفریقایی، نزدیک تر است (۱۹).
همت یار و همکاران در سال ۸۴ با بررسی ۱۰۰۰ نوزاد زنده متولد شده در بیمارستان جواهری تهران در یک مطالعه مقطعی شیوع ناهنجاری در نوزادان را سنجیدند. آنها پرونده ۱۰۰۰ نوزاد زنده متولد شده طی ۶ ماه نخست سال ۸۲ را بررسی کرده و موارد دارای ناهنجاری مینور و مازور را جدا نمودند. متغیر های مورد بررسی شامل جنس،وزن نوزاد سن مادر تعداد بارداری و نسبت فامیلی والدین بود و متغیر ها با بهره گرفتن از نرم افزار آماری SPSS و آزمون آماری کای دو بررسی شدند. طبق یافته ها ۵۲ ناهنجاری ثبت شد که از این میان ۱ مورد شکاف کام بود. شیوع کلی ناهنجاری مادرزادی ۲/۵% محاسبه شد (۲۰).
در سال ۲۰۱۱،Michael و همکاران تاثیر عامل ژنتیکی و محیطی را روی شکاف لب و کام سنجیدند و مصرف سیگار، الکل، چاقی، استرس، هایپرترمی، اکسپوژر های شغلی، اشعه های یونیزان و عفونت طی بارداری را از عوامل شناخته شده محیطی معرفی کردند (۲۱).
Wallace و همکاران در سال ۲۰۱۱ تاثیر استرس را بر بروز شکاف دهانی غیر سندرمی در استرالیا بررسی کرده و به این نتیجه رسیدند که استرس فیزیکی و روحی به خصوص در آغاز بارداری می تواند در بروز شکاف های دهانی موثر باشد. استرس طولانی مدت با تخریبات اکسیداتیو در محور آدرنال-هیپوفیز-هیپوتالاموس و تولید سطح بالای سیتوکاین ها و کورتیزول و تغییرات هورمونی باعث تجمع خون در ماهیچه های مادر و کاهش سطح خونی جفت شده منجر به کمبود غذایی و تغییرات ژنی جنین می شود (۲۲).
Rozendal و همکاران در سال ۲۰۱۱ با بررسی متولدین مبتلا به شکاف دهانی در تمامی نوزادان زنده متولد شده در Netherlands انگلیس طی سال های ۱۹۹۷-۲۰۰۶ شیوع کلی شکاف دهانی را ۶/۱ در ۱۰۰۰ تولد زنده محاسبه کرده و دریافتند که شیوع شکاف دهانی رو به کاهش است و علت آن را افزایش مصرف فولیک اسید طی بارداری و همچنین افزایش اتمام حاملگی به دلیل تشخیص بیشتر ناهنجاری پیش از تولد دانسته اند (۲۳).
Leblly و همکاران در سال ۲۰۱۰ در امریکا طی یک بررسی اپیدمیولوژیک روی فاکتورهای Maternal همراه با شکاف های دهانی نتیجه گرفته اند مصرف سیگار با افزایش معنی دار ریسک ابتلای نوزاد به شکاف دهانی همراه است و افزایش سن مادر و افزایش فشار خون وی طی بارداری افزایش کمی در احتمال ابتلای نوزاد به این بیماری ایجاد می کند (۲۴).
Martelliو همکاران در سال ۲۰۱۰ طی مطالعه ای مورد شاهدی ۱۰۰ کودک مبتلا به شکاف دهانی و۱۰۰ کودک سالم را از ابعاد مختلف ارزیابی کرده و نتیجه گرفتند بین سن مادر و ابتلای نوزاد به بیماری ارتباط وجود دارد اما با سن پدران و فاصله بین بارداری ها همراهی معنی داری وجود ندارد (۲۵).
در سال ۲۰۰۹،Stothard و همکاران در یک مطالعه systematic rewiew تاثیر چاقی و اضافه وزن مادران را برروی ریسک ابتلای نوزاد به ناهنجاری های مادرزادی سنجیدند و متوجه شدند چاقی مادران با افزایش شیوع آنومالی های خاصی شامل spina bifida، آنومالی های سپتال و کاردیو واسکولار، شکاف کام مجزا، شکاف لب وکام، آترزی آنورکتال، هیدروسفالی و limb reduction همراه است (۲۶).

۰

۴۵/۴

درختچه

۱۰۰

۱۰۰

جمعکل

۴-۶-۱- بررسی اثر آتش بر درصد ترکیب گیاهی فوربهای یکساله
فورب یکساله از ۱۰۰ درصد تاجپوشش کل منطقه سوخته شده ۸ درصد را به خود اختصاص میدهد در حالی که در منطقه شاهد ۶۶/۱۴ درصد از پوشش را تشکیل میدهد. به عبارتی درصد ترکیب فوربهای یکساله بعد از آتشسوزی ۸/۲ برابر کاهش مییابد (جدول ۴-۶).
۴-۶-۲- بررسی اثر آتش بر درصد ترکیب گیاهی بوتههای خشبی
درصد ترکیب گیاهان بوتهای خشبی در منطقه شاهد ۸۳/۴۴ درصد بوده ولی بعد از آتشسوزی به طور معنیداری کاهش یافته و به ۰۲/۵ درصد میرسد. بنابراین بر اثر آتشسوزی درصد زیادی از تاج‌پوشش خود را از دست داده است.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۴-۶-۳- بررسی اثر آتش بر درصد ترکیب گیاهی فوربهای چندساله
طبق آمار ارائه شده در جدول۴-۶ ، فورب چندساله از ۶۷/۷ درصد در منطقه شاهد به ۶۵/۲۴ درصد در منطقه آتشسوزی شده افزایش مییابد. با حذف گونه های بوتهای خشبی، رقابت بر سر نور و مواد غذایی کاهش یافته و فرصت رشد را برای سایر گونه ها از جمله فوربهای چندساله فراهم میکنند.
۴-۶-۴- بررسی اثر آتش بر درصد ترکیب گیاهی گندمیان یکساله
گندمیان یکساله نیز مانند فوربهای چندساله بعد از آتشسوزی به طور معنیداری افزایش یافتند. گندمیان یکساله ۹۶/۱۳ درصد از کل ترکیب منطقه شاهد را تشکیل داده در مقابل ۸۱/۴۲ درصد از کل پوشش منطقه آتشسوزی شده را به خود اختصاص داده است.
۴-۶-۵- بررسی اثر آتش بر درصد ترکیب گیاهی گندمیان چندساله
گراسهای چندساله در برابر آتش از خود مقاومت نشان داده و بعد از گذشت سه سال از آتش‌سوزی سریع تجدید حیات یافته و درصد ترکیب خود را از ۴۳/۱۴ به ۵۲/۱۹ درصد رسانده است. جوانههای انتهایی گراسها در زیر سطح زمین قرار دارند، همین باعث افزایش مقاومت این گیاهان نسبت به آتش میشود.
۴-۶-۶- بررسی اثر آتش بر درصد ترکیب گیاهی درختچهها
در منطقه شاهد درختچههای Pronus با درصد ترکیب ۴۶/۴% حضور دارند که بعد از آتشسوزی در منطقه مشاهده نشدند و این به دلیل غالب شدن گراسها در منطقه است که فرصت رشد به گونه‌های اشکوب بالایی را محدود میکنند.
شکل ۴-۳- نمودار دایرهای ترکیب گونه های گیاهی در دو عرصه شاهد و آتش.
از نمودار فوق میتوان استنتاج نمود که در عرصه کنترل بوتهخشبیها بیشترین درصد ترکیب را به خود اختصاص دادهاند در مقابل در منطقه آتشسوزی شده به ترتیب گراسهای یکساله، فوربهای چندساله و گراسهای چندساله بیشترین درصد را به خود اختصاص دادهاند.
۴-۷- بررسی اثر آتش بر پوشش سطحی و حفاظت خاک
در منطقه شاهد و آتشسوزی لاشبرگ و سنگوسنگریزه اندازه گیری شدند و از طریق زیر خاک‌لخت محاسبه و حفاظت خاک ارزیابی شد. میانگین درصد تاجپوشش، لاشبرگ و سنگوسنگریزه با هم جمع و در مجموع حفاظت خاک را تشکیل میدهند.
جدول ۴-۷- جدول ارزیابی حفاظت خاک

تیمار

میانگین درصد تاجپوشش

میانگین درصد لاشبرگ

میانگین درصد سنگوسنگریزه

حفاظت خاک

میانگین خاک لخت

شاهد

۱۲/۷۸

۸/۳

۵/۴

۴۲/۸۶

۵۸/۱۳

آتش

۱۰/۷۳

۰۵/۲

۲۸/۷

۴۴/۸۲

کفایت

۸۸/۳

۷۲/۰

۴۶/۲

۳۰/۵

۰۰۰۱/۰

ترم تحصیلی

۰۰/۱-

۲۹/۰

۵۷/۱-

۴۲/۰-

۰۰۰۱/۰

حداقل نمره کارورزی

۷۸/۰

۴۰/۰

۰۲/۰-

۵/۱

۰۵/۰

میانگین شاخص خود تعیین کنندگی در افرادی که به رشته پرستاری علاقه نداشتند نسبت به افرادی که به این رشته علاقه داشتند (رفرنس) به میزان ۱۴/۳ نمره کمتر بود که این ارتباط از نظر آماری معنی دار بود (۰۰۰۱/۰ > P)
میانگین شاخص خود تعیین کنندگی درآقایان نسبت خانم ها (رفرنس) به میزان ۸۰/۱ نمره کمتر بود که این ارتباط از نظر آماری معنی دار بود (۰۵/۰ = P)
با افزایش ۱ واحد از نیاز کفایت، به میزان ۸۸/۳ نمره افزایش در شاخص خود تعیین کنندگی ایجاد می شود که از لحاظ آماری معنی دار بود (۰۰۰۱/۰ > P).
با افزایش ترم تحصیلی، به میزان ۰۰/۱- نمره کاهش در شاخص خود تعیین کنندگی ایجاد می شود که از لحاظ آماری معنی دار بود (۰۰۰۱/۰ > P).
با افزایش نمره کارورزی، به میزان ۷۸/۰ نمره افزایش در شاخص خود تعیین کنندگی ایجاد می شود که از لحاظ آماری معنی دار بود (۰۵/۰ = P)
فصل پنجم
این فصل در چهار بخش: بحث و بررسی یافته ها ، نتیجه گیری نهایی، موارد استفاده از نتایج پژوهش و پیشنهادات تنظیم گردیده است.
بحث و بررسی یافته ها:
در این پژوهش به بررسی سطح انگیزه دانشجویان پرستاری و ارتباط آن با تامین نیازهای اساسی روانی آنان در دوره های کارورزی پرداخته می شود که در تبیین آن ۱۰ هدف ویژه مورد نظر می باشد.یافته های این پژوهش در قالب ۱۵ جدول و با بهره گرفتن از روش های آماری مورد بحث و بررسی قرار گرفته است.
در ابتدا به منظور توصیف جامعه مورد مطالعه مشخصات فردی اجتماعی واحدهای پژوهش مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است.جداول شماره ۱ و ۲ در تبیین این مشخصات مطرح گردیده است.یافته ها بیانگر آن است که اکثریت دانشجویان دختر بودند(۹/۵۱%) . اکثریت دانشجویان مجرد بوده(۹۰%) و میانگین سنی آنها (۴/۲±۲۱ سال)، بود. دانشجویان از ترم ۳ تا ۸ تحصیلی بودند. ۲/۷۱% دانشجویان در دانشکده پرستاری شهید بهشتی رشت مشغول به تحصیل هستند.۷۹% بومی و ۲۱ % دانشجویان غیر بومی بوده و ۴/۵۸ % با خانواده زندگی می کنند و بقیه خوابگاهی بوده و یا با دوستان خود زندگی می کنند. تحصیلات پدر ۵۱% دانشجویان دیپلم و تحصیلات مادر ۲/۵۰% زیر دیپلم بود. ۴/۴۴% پدران دارای شغل آزاد و ۸/۷۹% مادران، خانه دار بودند. از لحاظ وضعیت اقتصادی ۶۵% دارای درآمد بین ۵۰۰۰۰۰-۱۰۰۰۰۰۰ تومان هستند. ۳/۷۵% از دانشجویان کار دانشجویی انجام نمی دادند. ۹/۷۴% از دانشجویان به رشته پرستاری علاقه مند بوده و ۶/۷۳% قصد ادامه تحصیل در این رشته را دارند. میانگین معدل کل دانشجویان (۲۱/۱±۹۳/۱۵) و میانگین معدل نیمسال گذشته آنها (۲/۱±۰۹/۱۶) بود .
در تبیین اهداف ویژه شماره ۱،۲،۳ “ تعیین میانگیننمره تامین نیاز استقلال و خود مختاری دانشجویان پرستاریبر حسب متغیرهای فردی و اجتماعی دانشگاه علوم پزشکی گیلان ” ، “ تعیین میانگین نمره تامین نیاز کفایت و شایستگی دانشجویان پرستاریبر حسب متغیرهای فردی و اجتماعی دانشگاه علوم پزشکی گیلان” و ” تعیین میانگین نمره تامین نیاز وابستگی و تعلق به گروه دانشجویان پرستاریبر حسب متغیرهای فردی و اجتماعی دانشگاه علوم پزشکی گیلان” جداول۳ و ۵ تا ۷ مطرح شده است.
با توجه به اهداف ۳-۱ پژوهش میانگین نیازهای اساسی روانی در زمینه درک از استقلال و خود مختاری و درک از کفایت و شایستگی و درک از تعلق و وابستگی به ترتیب (۶۰/۰±۳۳/۳) ، (۶۴/۰±۸۴/۳) و (۷۵/۰±۵۴/۳) بدست آمد(جدول ۳) که نشانگر بالاتر بودن این میانگین ها از حد متوسط بود. به عبارت دیگر درک از کفایت و شایستگی، بیشترین و درک از احساس استقلال و خود مختاری کمترین میانگین را داشتند.یعنی اینکه در محیط های کارآموزی دانشجویان ،احساس نیاز به استقلال و خود مختاری به نحو مطلوبی تامین نشده است.
در مطالعه نیکول و مولیکس^[۱۰۱] در سال ۲۰۱۳ که نمونه ها از میان افراد جامعه و گروه های مختلف حضور داشتند میانگین نیاز استقلال ۲۹/۵ ، نیاز کفایت و شایستگی ۴۲/۵ و نیاز تعلق ۶۴/۵ بدست آمد که توسط یک مقیاس درجه بندی شده از ۱ تا ۷ اندازه گیری شده بود(۶۹). در این مطالعه نیز میزان نیاز استقلال کمترین نمره را به خود اختصاص داده است که با مطالعه حاضر هم خوانی دارد. در مطالعه ماسون^[۱۰۲] بر روی دانشجویان دکترا در زمینه تامین نیازهای اساسی روانی وارتباط آن با انگیزه دانشجویان ، میزان تامین نیازهای اساسی روانی در مقیاس ۱ تا ۵ لیکرت به این صورت بود که نیاز استقلال بیشترین نمره را با میانگین ۹۴/۳ داشته و پس از آن میانگین نیاز تعلق و شایستگی به ترتیب ۰۸/۳ و ۷۷/۰ بود(۷۰). در بررسی دیگری که در اسپانیا توسط بتورت و آرتیگا^[۱۰۳] بر روی دانشجویان مقطع لیسانس انجام شده بود نتایج نشان داد که در حیطه تامین نیازها به ترتیب نیاز استقلال ، تعلق و شایستگی که با پرسشنامه با مقیاس لیکرت ۴-۱ مورد سنجش قرار گرفته بود، دارای میانگین ۳۹/۳ ، ۳۷/۳ و ۹۵/۲ شدند(۷۱).
نتایج این دو مقاله مخالف با پژوهش حاضر است. با توجه به اینکه دو مطالعه اخیر بر روی دانشجویان با رشته های مختلف انجام شده است و مطالعه ما بر روی دانشجویان پرستاری ، می توان انتظار داشت که نوع رشته و شغل افراد بر روی تامین نیازهای روانی آنها تاثیر گذار بوده باشد. زیرا برخی از نیازهای روانی می توانند با توجه به نوع کار و رشته فرد از اهمیت بیشتری برخوردار باشند.
جداول شماره ۵ تا ۷ با توجه به اهداف شماره ۱ تا ۳ نشان می دهد که بین میانگین نمره استقلال ، شایستگی و تعلق با جنسیت ارتباط معنی داری وجود دارد . به این صورت که میانگین نمره استقلال ، شایستگی و تعلق در دانشجویان پسر بیشتر از دختر بود. همراستا با نتایج مطالعه حاضر در مطالعه آکات^[۱۰۴](۲۰۰۸) با عنوان بررسی وضعیت انگیزه یادگیری دانشجویان علوم پزشکی در ترکیه ، نیز تاثیر معنی داری از جنسیت در زمینه درک احساس شایستگی دیده شد. نتایج نشان داد که پسرها با میانگین شایستگی ) ۵۶/۴ (خود را در زمینه دروس علمی و پژوهشی شایسته تر از دخترها می دانند(۹۶/۳M=)(10).
اما در مطالعه ای که در سال ۲۰۰۹ در ترکیه با عنوان بررسی سطح استقلال دانشجویان در یکی از دانشکده های پرستاری این کشورانجام شد، سن و جنس دانشجویان ارتباط معنا داری با احساس استقلال در آنها نداشت(۷۲).
درمطالعه دیگری که در سال ۲۰۱۲ توسط سیرنس و همکارانش^[۱۰۵] بر روی ۱۰۳۶ دانش آموز دبستانی در بلژیک انجام شد بین جنس و انگیزه خود مختار ارتباط معنی داری دیده شد) ۰۰۱/۰( p<. دخترها میزان بیشتری از انگیزه خود مختار و درک از استقلال را گزارش نمودند(۷۳).نتیجه مطالعات در زمینه ورزش توسط نتومانیس^[۱۰۶] نشان داد که میزان تامین نیازهای اساسی روانی در حیطه ورزش در بین خانم ها بیشتر از آقایان بوده است(۷۴).در مطالعه ما میزان تامین نیازهای اساسی روانی در میان آقایان بیشتر از خانم ها بود. مطالعات مختلفی در این زمینه انجام شده و نتایج متفاوتی دیده شده است .
به عقیده پژوهشگر میزان تامین نیازهای اساسی روانی در میان خانم ها و آقایان می تواند با توجه به نوع رشته و نوع سیستم آموزشی دانشکده و اینکه تا چه حد دانشجویان می توانند در امور آموزشی خود سهیم باشند متفاوت باشد . اینطور به نظر می رسد که در رشته پرستاری اختیار و آزادی عمل بیشتری به دانشجویان پسر نسبت به دختر داده شده و این حس خود مختاری خود می تواند باعث تقویت سایر نیازهای روانی در این دانشجویان گردد.
جداول شماره ۵ و ۶ در ارتباط با اهداف ۱ تا ۳ نشان داد که بین کار دانشجویی و تامین نیاز استقلال و نیاز شایستگی ارتباط معنی داری دیده شد (۰۱/۰=p). دانشجویانی که در دوران تحصیل خود به کار دانشجویی مشغول بودند از احساس شایستگی و استقلال بیشتری نسبت به سایرین برخوردار بودند. این یافته با مطالعه رایان^[۱۰۷] و همکارانش همخوانی دارد به طوری که در مطالعه رایان نیز افرادی که ساعات بیشتری را به کار کردن مشغول بودند میزان تامین نیازهای اساسی روانی در آنها بیشتر از افرادی بود که ساعات کمتری به کار کردن مشغول بودند .در مطالعه ی اپشتین بر روی دانشجویان به این نتیجه رسیدند که کلاس درسی که در آن دانشجویان بیشتر در گیر فعالیتهای کلاس و درس می شوند و نقش رهبری و تصمیم گیری به آنها داده می شود باعث می شود که دانشجویان مسئولیت پذیری بیشتری را در فرایند یادگیری خود داشته باشند و حس استقلال آنها را افزایش می دهد(۷۵).بر خلاف نتایج مطالعه ما در مطالعه کاستنر و میلیاواسکی^[۱۰۸] کمترین میزان تامین نیازهای اساسی روانی و کمترین میزان انگیزه در محل کار و یا در کلاس درس گزارش شده بودند(۷۶). نظر مغایر ممکن است به دلیل جو وفضای حاکم بر کلاس درس و یا نوع روش تدریس مدرس باشد و یا در محیط کار به نوع برخورد کارفرما با زیردستان مرتبط باشد .
درمطالعه ما نتایج نشان داد که در صورتی که دانشجویان فعالیت بیشتری داشته باشند و به کار دانشجویی مشغول باشند میزان بیشتری از نیاز استقلال و شایستگی در آنها تامین خواهد شد .با توجه به اینکه بخش زیادی از رشته پرستاری را آموزش بالین و کار بالینی به خود اختصاص می دهد ، انتظار می رود که با انجام کار دانشجویی و فعالیت در بالین و حتی سیستم آموزشی ، دانشجویان احساس استقلال بیشتری نموده و درصورتی که در کارهای خود موفق باشند و از عهده کار خود بر آیند احساس شایستگی و کفایت می نمایند .
جداول شماره ۵ و۶ مربوط به اهداف ۱ تا ۳ نشان داد که بین ترم تحصیلی با استقلال و شایستگی ارتباط معنی دار و مثبتی دیده شد. .با افزایش ترم تحصیلی میزان شایستگی و استقلال دانشجویان نیز افزایش پیدا می کند (۰۰/۰=p) همراستای با مطالعه حاضر در مطالعه ای که در سال ۲۰۱۲ با عنوان بررسی تامین نیازهای آموزشی دانشجویان پرستاری دانشگاه آزاد همدان در میان ۷۲ دانشجوی پرستاری انجام شد نتایج نشان داد که ۸/۶۳% دانشجویان معتقدند که تامین نیازهای روانی آنها در ترم های تحصیلی ۷ و ۸ نسبت به ترم های پایین ، بیشتر از حد متوسط بوده است(۷۷) بر خلاف مطالعه حاضر در بررسی که در ترکیه انجام شده بود متوسط استقلال دانشجویان پرستاری از نمره ۰ تا ۱۲۰ ، ۰۳/۸۳ بدست آمد. نتایج نشان داد که دانشجویان سال اول میزان استقلال بیشتری دارند و با افزایش ترم تحصیلی میزان استقلال دانشجویان کاهش پیدا می کند که از دلایل آن می توان به عدم کفایت برنامه های آموزشی در تامین و حمایت از استقلال دانشجویان اشاره نمود (۷۲). شاید تفاوت در نتایج این مطالعات با مطالعه حاضر به دلیل تفاوت در نوع سیستم آموزشی و راهکارهای آموزشی مورد استفاده توسط اساتید در دانشکده های پرستاری و مامایی باشد.
در کل می توان گفت با توجه به نوع رشته ای که دانشجویان در آن تحصیل می کنند طبیعتا میزان استقلال دانشجویان در ترم های پایین کمتر از ترم های بالا است. زیرا دانشجویان پرستاری از ترم دوم وارد فیلد بالینی شده و استقلال کمتری در انجام کارها دارند اما با ورود به ترم های بالاتر و فراگیری بیشتر امور بالینی و تئوری میزان استقلال بیشتری به آنها داده خواهد شد. این افزایش استقلال و انجام دادن کارها به تنهایی خود می تواند نوعی حس شایستگی و موفق شدن در دانشجویان ایجاد نماید به همین دلیل دانشجویان ترم های بالاتر میزان احساس بیشتری از استقلال و شایستگی را خواهند داشت که خود لازمه رشته پرستاری می باشد اما لازم به ذکر است که در پژوهش حاضر نمره استقلال کمترین میزان را به خود اختصاص داده بود. با اینکه میزان استقلال در دانشجویان با ورود به ترم های بالاتر، بیشتر می شود این مسئله نشان دهنده سیر و روند استقلال در دانشجویان با توجه به ترم است که روندی افزایشی است اما نمی توانیم بگوییم که این میزان برای دانشجویان کفایت می نماید زیرا که دانشجویان در دوره عرصه و ترم های بالا به استقلال بیشتری در انجام کارهای خود نیاز دارند.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

جدول شماره ۶ نشان داد بین علاقه وادامه تحصیل در پرستاری و نیاز شایستگی نیز ارتباط معنی داری دیده شد. دانشجویانی که احساس شایستگی بیشتری در دوران تحصیل خود می نمودند به رشته پرستاری علاقه مند شده و قصد ادامه تحصیل این رشته را در آینده داشتند. در مطالعه شلدون^[۱۰۹] و همکارانش در سوئیس در زمینه ورزش نتایج نشان داد که احساس شایستگی بیشتر می تواند باعث افزایش انگیزه درونی دانشجویان تربیت بدنی گردد که این مورد نیز به نوبه خود می تواند باعث افزایش حس علاقه دانشجویان به درس و ادامه تحصیل گردد (۷۸).در مطالعه کاپلان و آسور^[۱۱۰] که بر روی ۴۲۰ دانشجو انجام شده بود تاکید شد که در نظر نگرفتن و یا تهدید نیازها و انگیزه فرد می تواند باعث کاهش احساسات مثبت و سازنده و علایق فرد و افزایش احساسات مخرب وی گردد و عکس این مطلب نیز صادق است.تامین نیاز شایستگی و یا سایر نیازهای اساسی روانی در دانشجویان باعث افزایش علاقه و شوق ادامه تحصیل در آینده می گردد(۷۹). دانشجویانی که قصد ادامه تحصیل در آینده را داشتند از نمره شایستگی بیشتری نسبت به سایرین برخوردار بودند(۰۰۰۱/۰p<) .نتایج این مطالعات با پژوهش حاضر همخوانی دارد.مطالعه ای در مورد عدم ارتباط بین نیاز شایستگی و علاقه به تحصیل یافت نشد.
نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد که هر چقدر نیازهای اساسی روانی از جمله نیاز شایستگی در دانشجویان بیشتر تامین شود ودانشجویان احساس شایستگی و موفقیت بیشتری در کارهای خود داشته باشند ، علاقه آنها نیز نسبت به دروس و رشته تحصیلی خودشان زیادتر می شود زیرا که تامین این نیازها باعث افزایش انگیزه دانشجویان شده که به نوبه خود بر روی علاقه و قصد ادامه تحصیل در آینده نیز اثر خواهد گذاشت. اما در صورتیکه این نیاز به درستی تامین نشود و دانشجو احساس سرخوردگی و بی علاقگی داشته باشد تمایلی به درس خواندن نخواهد داشت و فقط به دنبال گذراندن اوقات خود و کسب نمره قبولی بوده و برنامه ای نیز برای ادامه تحصیل در آینده نخواهد داشت.
در رابطه با هدف چهارم تحقیق “ تعیین میانگین نمره شاخص خود تعیین کنندگی دانشجویان پرستاری بر حسب متغیرهای فردی و اجتماعی دانشگاه علوم پزشکی گیلان” و پنج زیر هدف آن که در ارتباط با تعیین میانگین نمره انواع انگیزه درونی، شناسایی شده، به درون متمایل شده، بیرونی و فقدان انگیزه دانشجویان پرستاری دانشگاه علوم پزشکی گیلان می باشد نتایج بصورت زیر بود.
در پرسشنامه تعیین سطوح انگیزه میانگین انگیزه درونی (۸۰/۰±۰۱/۴) ، انگیزه شناسایی شده (۷۱/۰±۲۳/۴)، انگیزه به درون متمایل شده (۷۸/۰±۷۸/۳) ، انگیزه بیرونی (۰۲/۱± ۴۱/۳) ، فقدان انگیزه (۲۳/۱±۴۸/۲) و میزان شاخص خود تعیین کنندگی (۸۹/۶±۴۳/۲) بدست آمد.میزان انگیزه شناسایی شده و درونی به ترتیب بیشترین میانگین را به خود اختصاص دادند.متوسط انگیزه در مطالعه حاضر از حد میانگین بالاتر است. میزان شاخص خود تعیین کنندگی نیز ۴۳/۲+ بود که با توجه به دامنه آن که بین عدد ۲۲- تا ۲۳+ می باشد، هر چقدر به سمت مثبت سوق پیدا کند نشان دهنده انگیزه خود مختار و در نتیجه خود تعیین کنندگی بالاتری می باشد(جدول ۸-۱۳).

بازیکنان زیر 14 سال در ویژگی­های قد، وزن، ضخامت زیر جلدی تحت کتفی، فوق خاری و درصد چربی بدن دارای تفاوت معنی داری بودند (در سطح 0.05> P). همچنین بازیکنان زیر 15 سال در ویژگی قد دارای تفاوت معنی داری بودند (در سطح 0.05> P). در سایر گروه ­های سنی تفاوتی در ویژگی­های آنترروپومتریکی مشاهده نشد (در سطح 0.05> P).
فصل پنجم:
بحث و نتيجه­گيري
5-1 مقدمه
به اعتقاد برخی از محققان یک مدل ایده آل و تایید شده لازم است تا ورزشکاران و مربیان، کیفیت­های ورزشی خودشان را با آن مقایسه کنند (برای نمونه بومپا، 1985)، اما هنوز توافقی بین متخصصان در خصوص عواملی که باید در این خصوص لحاظ شوند وجود ندارد، بنابراین، نیاز به پژوهش­هایی دقیق در این زمینه احساس می­ شود (42، 70). همانطور که در پیشتر گفته شد وقتی بازیکنان در سطوح مختلف رقابتی (مثلاً نخبه و آماتور) بر اساس ویژگی­های عملکردی با هم مقایسه شوند واضح است که بازیکنان سطوح بالاتر نمرات بهتری نسبت به بازیکنان سطوح پائین­تر کسب می­ کنند. با این حال، وقتی بازیکنانی که در یک سطح مسابقات قرار دارند با هم مقایسه می­شوند این قاعده لزوماً حکم­فرما نیست. بنابراین برای اینکه مکانیزم­ هایی که به شکوفایی در ورزش منجر می­شوند را شناسایی کنیم، باید بر روی گروهی از ورزشکاران مستعد پژوهش کنیم که همه آنها در سطح بالایی از عملکرد نسبت به سن خود هستند. این مهم با مقایسه ورزشکاران نخبه و زیر نخبه میسر است.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

پژوهش حاضر با به کارگیری یک رویکرد چند بعدی در پی ایجاد تمایز بین فوتبالیستهای نوجوان نخبه و زیرنخبه در ویژگی­های روانی، تکنیکی، فیزیولوژیکی و آنتروپومتریکی است. در ادامه خلاصه ای از این تحقیق و آنچه در فصول پنجگانه ارائه شده است مشاهده می­ شود.
5-2 خلاصه تحقیق
پژوهشگر در مطالعه حاضر ویژگی­های روانی، تکنیکی، فیزیولوژیکی و آنتروپومتریکی را در 26 ورزشکار نخبه و 35 ورزشکار زیر نخبه اندازه گیری کرد تا عواملی که می ­تواند به پیش بینی فوتبالیست­های نخبۀ آینده کمک کند شناسایی شوند.
در فصل اول در مورد طرح و چارچوب کلی این تحقیق، ضرورت و اهمیت انجام آن، اهداف و فرضیه­هایی که محقق برای آن متصور است بحث شد. همانطور که گفته شد در ورزش­های تیمی مانند فوتبال عملکرد افراد به ترکیبی از ویژگی­های مختلف وابسته است و پژوهش­ها نشان می­ دهند که عوامل روانی، تکنیکی، فیزیولوژیکی و آنتروپومتریکی نقش اصلی و مهمی در عملکرد بازیکنان فوتبال دارند. بنابراین اندازه گیری این عوامل اطلاعاتی را فراهم می­ کند که به مربیان اجازه خواهد داد تا ویژگی­های مورد نیاز برای موفقیت در رشته فوتبال را بشناسند و در تمرینات خود به آنها توجه کنند. ضمناً عواملی که باید در انتخاب بازیکنان مورد توجه قرار گیرند را شناسایی کنند.
در فصل دوم به بررسی چارچوب­های نظری مرتبط با تحقیق در حیطه استعدادیابی ورزشی و پژوهش روی بازیکنان فوتبال پرداخته شد و تحقیقات انجام شده در داخل و خارج ایران به طور خلاصه بررسی شدند. در بخش مبانی نظری گفته شد که در سالیان اخیر شاهد رشد و توسعه قابل توجهی در علوم ورزشی و همچنین جهان فوتبال بوده ایم و امروزه مربیان و تمرین دهندگان بیش ار پیش به سمت به کارگیری رویکرد علمی در راه آماده سازی برای مسابقات رفته­اند. تعلیم و تربیت بازیکنان فوتبال جوان با ویژگی­های پیچیده در حال رشد، در حال نمو و در حال بالیدگی نیازمند توجه بسیار است. در مجموع رشد، نمو و بالیدگی برای شناسایی استعداد در سنین پایه کاربردهای زیادی دارند اما علی رغم همه گیری فوتبال تعجب آور است که اطلاعات مرتبط با نمو بسیار محدودی در این رشته موجود است. همچنین گفته شد که امروزه در برنامه ­های استعدادیابی صحیح و علمی به غیر از لحاظ نمودن عوامل متعدد و مهم، از آزمون­های میدانی و آزمایشگاهی تخصصی با بهره­ گیری از متخصصان استفاده می­ شود. تفاوت در بین ورزشهای مختلف از نکات مهم و اساسی در امر استعدادیابی است. در ورزشهای مهارتی در مقایسه با ورزشهایی که از نظر اجرا سنگین‌ترند عامل سن به عنوان یک عامل مهم در نظر می‌باشد. برای موفقیت در ورزش فوتبال سن 13-11 سالگی سن مناسبی برای شروع فرایند استعدادیابی است. استعدادیابی در فوتبال به بیان ویلیامز و ریلی (2000) عبارت است از فرایند شناسایی شرکت کنندگان فعلی که پتانسیل تبدیل شدن به بازیکنان نخبه را دارند. به طور کلی با توجه به نظر محققان مختلف، معيارهای استعداد یابی در اکثر ورزش­ها به چهار دسته تقسيم می­شوند: ويژگي‌هاي آنتروپومتریکی، فيزيولوژيكی، روان‌شناختي و مهارتی.
در فصل سوم ذکرکردیم که شناسایی و کشف افراد با استعداد مستلزم استفاده از یک روش مناسب تحقیق جهت دستیابی به الگوی بهینه استعدادیابی است. فصل سوم شامل مباحثی چون: روش تحقیق، جامعه و نمونه آماری و چگونگی گزینش آنها، ابزار و شیوه جمع‌ آوری اطلاعات و روش آماری مورداستفاده در پژوهش حاضر است. شرح کامل تمامی آزمون­های انجام شده در این تحقیق در این فصل ارائه شد.
در فصل چهارم داده ­های حاصل از اندازه ­گیری­ها به صورت طبقه بندی شده و در قالب نمودارها و جداول ارائه شدند. یافته­های تحقیق در سه بخش اصلی دسته بندی شدند:
1- داده ­های توصیفی مربوط به نتایج آزمودنی­ها در آزمون­های مختلف2- آزمون فرضیه ­های تحقیق مربوط به تفاوت دو گروه نخبه و زیر نخبه در ویژگی­های مورد بررسی 3- آزمون فرضیه ­های تحقیق مربوط به وجود تفاوت در ویژگی­های مورد بررسی به تفکیک گروه ­های سنی (در گروه ­های زیر16، زیر 15، زیر 14 و زیر 13 سال).
نهایتا در فصل پنجم (فصل حاضر) با توجه به فرضیات و اهداف تحقیق (بر اساس فصل اول) نتایج و یافته­های تحقیق که در فصل چهارم شرح داده شدند مورد بحث و بررسی قرار می­گیرند. سپس یافته­ ها با تحقیقات قبلی و نظریات بیان شده در فصل دوم مقایسه می­شوند تا از این قیاس به نتایج کاربردی حاصل از این پژوهش دست پیدا کنیم. در خاتمه در راستای نتایج به دست آمده پیشنهاداتی به محققین و دست اندرکاران ارائه می­ شود.
5-3 بحث و بررسی
در این بخش به بحث و بررسی یافته­های بدست آمده در قالب اهداف و فرضیات تحقیق که در فصل اول بیان شدند پرداخته شده و نتایج بدست آمده در مقایسه با نتایج پژوهش سایر محققان مورد ارزیابی قرار گرفته تا از هر یک از آنها یک نتیجه گیری حاصل گردد و در پایان از مجموع آنها یک نتیجه گیری کلی حاصل شود.
5-3-1 فرضیه اول: در بررسی فرضیه اول، نتایج نشان داد که بازیکنان نخبه در مجموع تفاوت معنی داری در ویژگی­های روانی با بازیکنان زیرنخبه دارند. بازیکنان نخبه در همه مهارت­ های روانی نمرات بالاتری داشتند که تفاوت در مهارت­ های هدف گذاری، آرمیدگی، مقابله با استرس، فعال سازی، تمرکز، بازیابی تمرکز و طرح مسابقه از نظر آماری معنی دار بود.
با توجه به اینکه در اکثر مهارت­ های روانی مورد بررسی بازیکنان نخبه عملکرد بهتری داشتند، این یافته نشان می­دهد که در مدل­های استعدادیابی باید تاکید بیشتری بر مهارت­ های روانی معطوف شود. ماریج (2007) در تحقیق خود با هدف بررسی ارتباط عوامل چندبعدی و سطح عملکرد نشان داد که عوامل روانی از قدرت تمایز بالایی بین بازیکنان نخبه و زیر نخبه برخوردارند که با نتایج تحقیق حاضر همراستاست. نکته قابل توجه دیگر در تحقیق حاضر اینکه بیشترین تمایز در بین مهارت­ های روانی به ترتیب مربوط می­شد به مهارت تمرکز، فعال سازی و بازیابی تمرکز. این نتایج بر اهمیت کسب و حفظ تمرکز در فوتبال تأکید دارد (129). گکزی (2009) نیز در مطالعه ای که کاربرد آزمون­های روانی و تکنیکی در استعدادیابی را بررسی می­کرد نشان داد که مهارت تمرکز از موثرترین عوامل در انتخاب بازیکنان نوجوان است که از این لحاظ با نتایج این مطالعه مشابه است.
میهن دوست (1380) در گزارش نتایج تحقیق خود بیان کرد که والیبالیست­های مرد نخبه 15 تا 20 ساله به طور معنی داری نمرات بالاتری در مهارت تمرکز نسبت به همنوعان غیر نخبه خود کسب کردند. همچنین اصلانخانی (1378) در پژوهشی نشان داد که تفاوت معنی داری بین تمرکز دانشجویان ورزشکار و غیر ورزشکار وجود دارد. این یافته­ ها با نتایج مطالعه حاضر همراستا هستند. ضمن اینکه در این مطالعه مشاهده شد که بازیکنان نخبه در مهارت بازیابی تمرکز نیز نتایج بهتری نسبت به بازیکنان زیر نخبه کسب کردند. این یافته نشان دهنده اهمیت کسب مجدد تمرکز پس از اتفاقاتی است که در بازی فوتبال اجتناب ناپذیر هستند (مانند قطع بازی به علت خطا، مصدومیت یا حوادثی از این قبیل).
در مورد مهارت اعتماد به نفس شفیع زاده (1379) بیان داشت که ورزشکاران نخبه به طور معنی داری اعتماد به نفس بیشتری نسبت به ورزشکاران غیر نخبه دارند. نتایج تحقیق وی نشان داد که برتری فنی و مهارتی، مقام­های اکتسابی و صرف ساعات زیاد برای تمرین موجب اعتماد به نفس ورزشکاران می­ شود. نتایج مطالعه حاضر با یافته­های شفیع زاده (1379) همسو نیست. چراکه در مطالعه حاضر تفاوت معنی داری بین مهارت اعتماد به نفس ورزشکاران نخبه و زیر نخبه وجود نداشت. البته همانطور که ذکر شد کسب موفقیت­های ورزشی می ­تواند اعتماد به نفس را ارتقا دهد و از آنجا که هر دو گروه شرکت کننده در تحقیق حاضر بازیکنان حاضر در یک سری مسابقات بودند (با این تفاوت که بازیکنان گروه نخبه سابقه بازی ملی داشتند) از لحاظ احساس شایستگی و در نتیجه اعتماد به نفس تفاوت چندانی نداشتند.
اما در مورد مهارت هدف گزینی، نتایج تحقیقات متعدد روی ورزشکاران مبتدی تا شرکت کنندگان المپیک نشان می­دهد که بهترین اجراهای ورزشی در زمان­هایی رخ داده اند که ورزشکاران برای خود اهدافی تعیین کرده و در هر تمرین و مسابقه برای رسیدن به آنها تلاش کرده اند (77). نتایج تحقیق حاضر نیز از این یافته­ ها حمایت می­ کند، چرا که بازیکنان نخبه به طور معنی داری امتیازات بالاتری در این مهارت نسبت به بازیکنان زیر نخبه داشتند. اما علیزاده و فارسی (1385) در بررسی مهارتهای روانی بازیکنان تیم ملی نوجوانان نتایجی مخالف با این پژوهش به دست آوردند. آنها اظهار داشتند که این موضوع نیاز به مطالعات بیشتری دارد و می ­تواند موضوعی برای پژوهش­های آتی باشد، اما به نظر می­رسد که تعیین هدف در سنین نوجوانی نیاز به هدایت والدین و مربیان دارد و ممکن است توجیه مربیان در این زمینه سودمند باشد.
گکزی (2009) بیان داشت که بازیکنان نخبه در تحقیق وی در مهارت واکنش به ترس نمرات بالاتری کسب نمودند که علت آن حضور در تیم ملی و رضایت از وضعیت زندگی تلقی می­ شود. همچنین آنها در مهارت اعتماد به نفس نیز دارای تفاوت معنی داری با بازیکنان زیرنخبه بودند که به داشتن مشکلات کمتر و رضامندی از شرایط موجود ارجاع شد. اما در مطالعه حاضر امتیازات بازیکنان نخبه در مهارت­ های واکنش به ترس و اعتماد به نفس تفاوت چندانی با امتیازات گروه زیرنخبه نداشت که با یافته­های گکزی (2009) در تضاد است. لذا به نظر می­رسد میزان رضایت از موقعیت فعلی در بازیکنان نخبه شرکت کننده در تحقیق حاضر در سطح مطلوبی قرار ندارد که متعاقباً به کمبود اعتماد به نفس مطلوب انجامیده است.
پژوهش‌ها نشان داده‌اندكه واكنش منفي به استرس عملكرد را تضعيف و واكنش مثبت به آن عملكرد را افزايش مي‌دهد .( 141). موري (1989)^[113] درپژوهشي از ورزشكاران درباره نگرش آنان به انگيختگي پيش از مسابقه سوال كرد . بيش از 70 درصد گفته‌اند كه از نگراني پيش از مسابقه خوششان مي آيد. بعضي آن را كمكي براي عملكرد و نشانه بزرگي از آمادگي براي انجام كار مي‌دانستند. در پژوهش حاضر تفاوت معنی داری در مهارت مقابله با استرس یافت نشد. همانطور که گفته شد برخی از ورزشکاران از استرس قبل از مسابقه به عنوان انگیختگی لازم برای اجرا یاد می­ کنند اما برخی از آن رنج می­برند. با توجه به اینکه نوجوانی سنی است که هنوز شخصیت فرد به ثبات نهایی خود نرسیده است احتمال دارد که آزمودنی­های تحقیق حاضر نیاز به راهنمایی بیشتری در درک تفاوت بین انگیختگی خوب و استرس نامطلوب داشته اند و به علت عدم آموزش­های لازم فرق این دو را به طور کامل درک نکرده باشند.
5-3-2 فرضیه دوم: در بررسی فرضیه دوم، نتایج نشان داد که بازیکنان نخبه در مجموع تفاوت معنی داری در ویژگی­های تکنیکی با بازیکنان زیرنخبه دارند. نتایج نشان دادند که ورزشکاران نخبه در آزمون­های تکنیکی نتایج بهتری نسبت به هم دسته­های زیر نخبۀ خود کسب کردند که در آزمون­های دویدن با توپ، چرخیدن، سرعت، دریبل و شوت زدن تفاوت آنها معنی­دار بود.
همانطور که در جدول شماره 4-9 نشان داده شده است، چرخیدن، سرعت و دویدن با توپ در این دسته بیشترین توانایی ایجاد تمایز را داشتند. دو آزمون چرخش و سرعت نیاز به تغییر جهت سریع بدن بدون حمل توپ دارند و آزمون دویدن به جابجایی سریع بدن همراه با حمل توپ نیاز دارد. لذا این نتایج نشان می­دهد که بازیکنان نخبه در عامل سرعت که یکی از عوامل تعیین کننده در بازی فوتبال است نسبت به بازیکنان زیرنخبه برتری دارند. هوآر و وار (2000) در تحقیقی با عنوان “استعدادیابی و فوتبال زنان: تجربه ای در استرالیا” نشان دادند که عامل سرعت مهمترین عامل در ایجاد تمایز بین بازیکنان نوجوان نخبه و زیر نخبه است و پیشنهاد کردند که در فرایند انتخاب بازیکنان اهمیت بیشتری به سرعت داده شود. این نتایج با یافته­های تحقیق حاضر همراستا است.
لگال و همکاران (2008) در تحقیق خود به مقایسه ویژگی­های آنتروپومتریکی و عملکردی فوتبالیست­های نوجوان در سه سطح آماتور، حرفه ای و بین المللی پرداختند. آنها نشان دادند که آزمون دریبل زدن توانایی بالایی در ایجاد تمایز بین بازیکنان نخبه و زیر نخبه دارد. نتایج مطالعه حاضر نیز همسو با این نتایج تفاوت معنی داری در نتیجه آزمون دریبل زدن بین دو گروه یافت. همچنین ریلی و همکاران (2000) در تحقیقی که روی بازیکنان انگلیسی 15 تا 16 ساله انجام دادند یافتند که بازیکنان نخبه در آزمون دریبل زدن بهتر از بازیکنان زیرنخبه بودند که از این نظر با تحقیق حاضر همسو ست اما در آزمون شوت بر خلاف تحقیق حاضر تفاوت معنی دار نبود.
شفیع زاده (1382) پس از یک دوره تمرینی به ارزیابی مهارتهای تکنیکی نوجوانان مدارس فوتبال پرداخت که نمرات به دست آمده در گروه زیر 12 سال در مهارت­ های دویدن با توپ، چرخیدن با توپ، سرعت دویدن و دریبل زدن به ترتیب عبارت بود از: 6.45، 9.45، 14.49، 17.66. در پژوهش حاضر این نتایج در گروه زیرنخبه به ترتیب عبارت بود از: 4.93، 24.2، 12.77 و 14.5. در هر چهار مهارت مورد بررسی آزمودنی­های تحقیق حاضر نتایج بهتری کسب کردند. تفاوت زیاد در نتیجه آزمون چرخیدن با توپ به این موضوع مربوط می­ شود که در تحقیق حاضر طبق پروتکل پیشنهادی آزمون، سه نوع چرخیدن متفاوت انجام شد و زمان سه آزمون جمع زده شده و به عنوان نتیجه آزمون چرخیدن گزارش شد. اما در تحقیق فوق این مسئله رعایت نشده است.
ویلیامز (2000) توصیه می­ کند که در بررسی ویژگی­های تکنیکی بازیکنان فوتبال باید به عوامل ادراکی- شناختی نیز توجه شود. چراکه عواملی مانند پیش بینی^[114] و راهبردهای جستجوی بینایی^[115] تأثیر مستقیمی روی اجرای مهارتهای فوتبال دارند و بازیکنانی که از لحاظ این مهارتها شرایط بهتری داشته باشند در اجرای مهارتهای مختص فوتبال نیز موفق­تر هستند. این موضوع می ­تواند در پژوهش­های آتی مورد بررسی قرار گیرد.
5-3-3 فرضیه سوم: در بررسی فرضیه سوم، نتایج نشان داد که بازیکنان نخبه در مجموع تفاوت معنی داری در ویژگی­های فیزیولوژیکی با بازیکنان زیرنخبه دارند.
از بین چهار دسته مقیاس­های مورد ارزیابی، مقیاس­های فیزیولوژیکی از لحاظ آماری توانایی بیشتری در تفکیک گروه­ ها داشتند که تفاوت بین دو گروه در چهار مقیاس از پنج مقیاس (دراز و نشست، دوی رفت و برگشت، دوی سرعت 10 متر و دوی سرعت 40 متر) معنی دار بود اما در آزمون پرش ارتفاع تفاوت معنی داری دیده نشد.
لگال و همکاران (2008) در تحقیقی روی نوجوانان پسر فرانسوی حرفه ای میانگین پرش ارتفاع را 46.3 و میانگین زمان دوی 10 متر را 1.89 گزارش کردند (رده سنی زیر 15 سال). مالینا و همکاران (2007) میانگین پرش ارتفاع در بازیکنان نوجوان پرتقالی را 30.2 گزارش کردند (میانگین سن 14.4 سال). در پژوهش حاضر میانگین پرش ارتفاع بازیکنان نوجوان نخبه ایرانی 39.31 بود که بالاتر از بازیکنان پرتقالی و کمتر از بازیکنان فرانسوی است. آزمودنی­های نخبه در این تحقیق میانگین 1.99 ثانیه را در آزمون دوی 10 متر به دست آوردند که ضعیف­تر از بازیکنان فرانسوی و بالاتر از بازیکنان پرتقالی است.
همچنین لگال و همکاران میانگین زمان دوی 40 متر را در بازیکنان فرانسوی 5.63 ثانیه گزارش کردند. آزمودنی­های نخبه در تحقیق حاضر میانگین 6.02 ثانیه را در این آزمون کسب کردند که نسبت به نتایج تحقیق قبلی ضعیف­تر است.
گابت و همکاران (2007) در تحقیقی که روی بازیکنان حاضر در یک کمپ استعدادیابی (با میانگین سنی 15.5 سال) انجام دادند تفاوت معنی داری بین بازیکنان انتخاب شده و بازیکنان انتخاب نشده در ویژگی­های فیزیولوژیکی و آنتروپومتریکی نیافتند که از لحاظ عوامل فیزیولوژیکی با مطالعه حاضر در تضاد است اما محققان اذعان داشتند که نمی توان از اهمیت ظرفیت­های فیزیولوژیکی در انتخاب ورزشکاران چشم پوشی کرد چرا که این ظرفیت­ها می­توانند انجام تکنیک­ها را محدود کنند. به عنوان مثال فوتبالیستی که از مهارت سر زدن خوبی برخوردار است اما توانایی پرش عمودی در او ضعیف است نمی تواند مهارت سر زدن را به خوبی اجرا کند.
نتایج تحقیق حاضر از این جهت با تحقیق فیگوئیردو و همکاران (2009) همسو است که در مطالعه آنها نیز تفاوت در آزمون­های دوی سرعت بین بازیکنان نخبه و بازیکنان باشگاهی معنی دار بود. در مطالعه حاضر آزمون­های دوی سرعت 10 متر و 40 متر از قدرت ایجاد تمایز بالایی برخوردار بودند. در مطالعه ای که ریلی و همکاران (2000) انجام دادند دوی سرعت جزو مهمترین عوامل در ایجاد تمایز بین بازیکنان نخبه و زیرنخبه بود. این یافته با نتایج تحقیق حاضر مشابه است. به طور کلی یافته­های پژوهش حاضر با آن دسته از تحقیقات همراستا است که نقش اساسی برای سرعت در موفقیت در رشته فوتبال قائل می­شوند (مانند ریلی، بانگزبو و فرانکز، 2000). این موضوع هم در بخش ویژگی­های تکنیکی و هم در بخش ویژگی­های فیزیولوژیکی مشهود است.
در بررسی یافته­ ها مشخص شد که آزمون دوی رفت و برگشت 300 یارد از بین عوامل فیزیولوژیکی بیشترین قدرت ایجاد تمایز را بین بازیکنان نخبه و زیر نخبه داشته است که نشان دهنده اهمیت توان بی هوازی با اسیدلاکتیک در موفقیت فوتبالیستهای نخبه است. اُستوجیچ (2000) با بررسی ویژگی­های جسمانی و فیزیولوژیکی بازیکنان نخبه صربستانی نشان داد که آنها نسبت به بازیکنان زیر نخبه نتایج بهتری در آزمون دوی رفت و برگشت به دست آوردند که همسو با نتایج تحقیق حاضر است. همچنین واینز و همکاران (2006) در تحقیقی تحت عنوان ”یک مدل انتخاب چندبعدی برای فوتبال جوانان” نتایج مشابهی به دست آوردند. نتایج تحلیل تمایزی در تحقیق آنها نشان داد که دوی رفت و برگشت جزو مهمترین عوامل در ایجاد تمایز بین بازیکنان نخبه و زیرنخبه در رده سنی 12 تا 16 است. این یافته­ ها همسو با نتایج تحقیق حاضر با نتایجی که ماریج (2007) در تحقیق خود روی بازیکنان هاکی انجام داد مشابه است است که در آنجا آزمون دوی رفت و برگشت توانسته بود بیشترین تمایز را بین بازیکنان نخبه و زیرنخبه ایجاد کند. لازم به ذکر است که دورانت و همکاران (2007) نشان دادند که این آزمون در سنجش توان بی هوازی با اسیدلاکتیک در بازیکنان هاکی و فوتبال به میزان مشابهی کاربرد دارد. بنابراین قیاس نتایج تحقیق حاضر در مورد آزمون دوی رفت و برگشت با تحقیق انجام شده روی بازیکنان هاکی دور از ذهن نیست.
در مورد آزمون دراز ونشست گفتنی است که علیزاده و فارسی (1385) میانگین تعداد دراز ونشست در بازیکنان تیم ملی نوجوانان را 63 گزارش کردند. این میزان در بازیکنان نخبه و زیرنخبه در پژوهش حاضر به ترتیب عبارت بود از: 56.12 و 53.66. با توجه به اینکه آزمودنی­های تحقیق حاضر از دو رده سنی نونهالان و نوجوانان انتخاب شده اند این مقدار تفاوت طبیعی است.
5-3-4 فرضیه چهارم: در بررسی فرضیه چهارم، نتایج نشان داد که بازیکنان نخبه در مجموع تفاوت معنی داری در ویژگی­های آنتروپومتریکی با بازیکنان زیرنخبه ندارند.
این نتایج با یافته­های فرانکز^[116] و همکاران (2009) مشابه است. این محققان بازیکنانی که در یک آکادمی فوتبال ملی در کشور انگلستان موفق به انتقال به باشگاه­های حرفه ای شده بودند را با بازیکنان ناموفق مقایسه کردند. نتایج نشان داد که دو گروه بازیکنان نمی توانند با آزمون­های آنتروپومتریکی از هم متمایز شوند. همچنین در تحقیقی که گابت و همکاران (2006) روی بازیکنان حاضر در یک آکادمی استعدادیابی در استرالیا انجام دادند آزمون­های آنتروپومتریکی نتوانستند بین بازیکنان منتخب و غیر منتخب تمایز ایجاد کنند. نتیجه اینکه، به سختی می­توان بازیکنانی که از قبل برای بازی در سطح بالایی از مسابقات فوتبال انتخاب شده اند را با آزمون­های آنتروپومتریکی از هم متمایز کرد. به نظر می­رسد که عوامل پیچیده تری در انتخاب بازیکنان برای ارتقا از سطح زیرنخبه به سطح نخبه تأثیرگذار باشند.
در حالی که تفاوت دو گروه در متغیرهای آنتروپومتریکی از نظر آماری معنی دار نبود اما مشاهده شد که بازیکنان نخبه از ضخامت زیر جلدی و درصد چربی بدن پائین تری نسبت به بازیکنان زیرنخبه برخوردار بودند، بنابراین، این نتایج نشان می­ دهند که بازیکنان زیر نخبه بافت چربی بیشتری نسبت به همنوعان نخبۀ خود دارند. یکی از دلایل عملکرد ضعیف بازیکنان زیر نخبه در آزمون­های فیزیولوژیکی می ­تواند مربوط به سطوح بالاتر چربی بدن در آنها باشد (67). این یافته­ ها با نتایجی که ریلی و همکاران (2000) به دست آوردند همسو است. آنها میانگین درصد چربی بازیکنان نخبه و زیر نخبه را 3/11 درصد و 9/13 درصد گزارش کردند. در مطالعه حاضر این ارقام به ترتیب عبارت بودند از 95/11 درصد و 71/12درصد.
علیزاده و فارسی (1385) درصد چربی بدن بازیکنان تیم ملی نوجوانان ایران را 10.87 درصد گزارش کردند. آزمودنی­های نخبه در تحقیق حاضر نیز بازیکنان سابق یا فعلی تیم ملی بودند اما تفاوت درصد چربی با پژوهش مذکور ناشی از دو عامل است: اول اینکه دامنه سنی آزمودنی­های تحقیق حاضر گسترده­تر از تیم ملی نوجوانان است و موضوع دوم مربوط است به برخی از آزمودنی­های این تحقیق که مدتهاست از تیم ملی جدا شده ودر زمان برگزاری آزمون­ها در تمرینات تیم ملی شرکت نداشتند. البته گفتنی است که درصد چربی زیر پوستی در زمان­های مختلف آماده سازی متفاوت است ولی تغییرات آن ممکن است در دامنه 1 تا 2 درصد باشد (25).
ریلی و همکاران (2000) نشان دادند که میانگین قد و وزن بازیکنان نخبه انگلیسی در رده سنی 15 تا 16 سال، به ترتیب 171 سانتی متر و 63.1 کیلوگرم است. طبق گزارش هوآر و وار (2000) میانگین قد و وزن در فوتبالیست­های زن نوجوان نخبه استرالیایی به ترتیب 1.63 و 54.5 بود (میانگین سن 15.4). همچنین فیگوئیردو میانگین 169.2 و 59.2 را برای قد و وزن بازیکنان پسر نوجوان پرتقالی با میانگین سن 14.5 سال گزارش کرد. لگال و همکاران (2008) میانگین قد و وزن بازیکنان نوجوان فرانسوی حرفه ای زیر 15 سال را 170.8 و 60.3 گزارش کردند. مالینا و همکاران (2007) میانگین قد و وزن بازیکنان نوجوان نخبه پرتقالی با میانگین سن 14.4 سال را به ترتیب 167 و 55.7 گزارش کردند. در مطالعه حاضر میانگین قد بازیکنان پسر نخبه ایرانی (با میانگین سن 14.8 سال) 162 سانتی متر و میانگین وزن آنها 52.35 کیلوگرم بود. مشاهده می­ شود که بازیکنان ایرانی نسبت به بازیکنان انگلیسی، فرانسوی و پرتقالی دارای قد کوتاه­تر و وزن کمتری هستند. البته باید توجه داشت که میانگین سنی آزمودنی­ها در تحقیق حاضر پائین­تر از آزمودنی­های مطالعات ذکر شده است، ضمن اینکه تفاوت­های بومی نیز در این امر دخیلند.
لازم به ذکر است که در بازی فوتبال قدکوتاه­تر با توجه به اینکه مرکز ثقل پائین­تر و در نتیجه تسلط بیشتر بر مهارتهای تکنیکی را به همراه دارد برای برخی پست­های بازی نه تنها عامل منفی تلقی نمی شود بلکه تأثیر مثبتی روی عملکرد بازیکنان دارد (106).
این نتایج با مطالعه فیگوئیردو و همکاران (2009) از این جهت همراستاست که در هر دو مطالعه تفاوت معنی داری بین بازیکنان نخبه و زیرنخبه در عوامل قد، وزن و درصد چربی بدن یافت نشد. اما لگال و همکاران (2008) تفاوت معنی داری در دو عامل قد و وزن بین بازیکنان فرانسوی حرفه ای و آماتور نشان داد. همچنین هانسن و همکاران (1999) تفاوت معنی داری بین بازیکنان نخبه و غیر نخبه در دو عامل قد و وزن یافتند. لذا مطالعات مذکور از نظر تفاوت قد و وزن با این تحقیق در تضاد هستند. البته با توجه به اینکه در مطالعه حاضر گروه نخبه و زیرنخبه مقایسه شدند قابل پیش بینی است که تفاوت به اندازه تحقیقات ذکر شده که در آنها گروه ­های نخبه و غیر نخبه مقایسه شده اند نباشد.
نتایج مطالعه استوجیچ (2004) نشان می­دهد که تفاوت معنی داری بین قد، وزن و درصد چربی بدن بازیکنان نخبه و غیر نخبه وجود ندارد که با مطالعه حاضر مشابه است. اما در مطالعه ای که حضیر (2010) روی فوتبالیست­های ترکیه ای انجام داد بازیکنان سوپر لیگ ترکیه قد مشابهی با بازیکنان دسته اول داشتند اما وزن آنها بیشتر بود. که از لحاظ عامل قد نتیجه مشابه با این تحقیق بود اما در مورد وزن نتایج متفاوتی با تحقیق حاضر به دست آمد.
در مطالعه ای که بهپور و همکاران (1380) بر روی دانش آموزان مقطع متوسطه انجام دادند ضخامت زیر جلدی در نواحی جلو بازو، پشت بازو، تحت کتفی و فوق خاری به ترتیب 4.21، 7.89، 9.22 و 8.20 بود. این اندازه­ها در تحقیق حاضر در مورد گروه نخبه به ترتیب 4.08، 7.50، 7.54 و 8.85 و برای گروه زیر نخبه به ترتیب 4.11، 8.00، 8.40 و 9.29 بود. همانطور که مشاهده می­ شود نتایج در اندازه­ های جلو بازو و پشت بازو مشابه است. اما تفاوت زیادی در دو ناحیه دیگر دیده می­ شود. با توجه به اینکه مطالعه مذکور در شهرستان فارسان و مطالعه حاضر در استان تهران انجام شده اند بخشی از تفاوت به تفاوت­های بومی و منطقه ای مربوط می­ شود. ضمن اینکه آزمودنی­های حاضر در تحقیق بهپور و همکاران (1380) مبتدی و در دامنه سنی 14 تا 18 سال بوده و با آزمودنی­های تحقیق حاضر تفاوت­هایی دارند.