لبجارکی

۷

چهار فریضه

۲۱

مأخذ: معاونت برنامه ریزی و استانداری گیلان ۱۳۹۰
نقشه ۳-۱ موقعیت محدوده مورد مطالعه
۳-۱-۲- زمین شناسی بندرانزلی
در تقسیمات ساختار زمین شناسی ایران بخش شمالی کوه های البرز را با نام منطقه گرگان- رشت مشخص می کنند. بخش ساحلی آن را به نام دشت ساحلی خزر می گویند که از گرگان تا آستارا و در بالای کوه‎های خزر قرار دارد. بخش غربی آن را دشت ساحلی گیلان تشکیل می دهد که وسعتی معادل ۲۲۰۰ کیلومتر داشته و ازآستارا تا جنوب غربی رودسر گسترده شده است ولی پهنای آن متغیر و حداکثر پهنای آن از بندر کیاشهر تا انزلی می باشد. شهر انزلی بر روی همین دشت های ساحلی قرار داشته و نسبت به نزدیکترین ارتفاعات موجود در جنوب آن حدود ۳۷ کیلومتر فاصله دارد، این همان ارتفاعی است که در افق دوردست انزلی دیده می شود (طویلی، ۱۳۷۰، ص ۱۵۰).
نقشه ۳-۲ نقشه زمین شناسی انزلی
۳-۱-۳- توپوگرافی
شهرستان بندرانزلی به دلیل جلگه ای و ساحلی بودن آن فاقد نقاط ارتفاعی و به عبارتی در ارتفاع ۲۳- متر از سطح آب های آزاد واقع شده است و در پایین ترین نقطه استان گیلان قرار دارد و از مهم ترین ویژگی‎های آن می توان به وجود مرداب در قسمت مرکزی و دریای خزر در شمال این شهر اشاره نمود. این شهرستان در منطقه ای واقع شده است که سه چهارم آن را آب مرداب انزلی و دریا فرا گرفته است و یکی از مشخصات مهم توپوگرافی این منطقه فاصله نسبتاً زیاد آن با سرچشمه رودهاست.
بطور کلی شهرستان بندرانزلی از لحاظ توپوگرافی از دو قسمت تشکیل شده است:
نوار ساحلی: محدوده باریکی در قسمت شمالی شهرستان که در جنوب دریای خزر واقع شده است را شامل می شود که به صورت نواری باریک در امتداد ساحل قرار دارد.
نواحی جلگه ای: این نواحی از انتهای محدوده ی نوار ساحلی تا کوهپای البرز را شامل می شود و وسعت بسیار کمی دارد و مستقیماً تحت تاثیر آبرفت های تعداد زیادی از رودخانه های ساحلی با خصوصیات سیلابی قرار می گیرد. بیشتر رودخانه های چهارفریضه در این ناحیه قرار گرفته است(سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح، ۱۳۸۳).
۳-۱-۴- اقلیم
اقلیم شناسی را می توان هواشناسی دراز مدت در مقیاس بزرگ نامید. اصلاح هوا، شرایط جوی موجود در زمان معین و محدود را مشخص می کند. هوا برآیند عملکرد فرآیندهای متعدد و تغییرات حاصل در عوامل کنترل کننده جو است. در نهایت آب و هوا (اقلیم) را می توان غالب در یک محل در درازمدت بیان کرد (علیجانی، ۱۳۸۳، ص ۵).
هوای آلوده شهرهای جامعه صنعتی به ویژه در فصل تابستان جمعیت جمعیت شهر را به فرار و گریز از شهر وادار می کند و به موازات استحکام زیر بنای اقتصادی خانواده ها و به تبعیت از شرایط آب و هوایی انجام می گیرد (گلدوست، ۱۳۸۶، ص ۵۶)
شرایط آب و هوایی از مهم ترین ویژگی های جذب گردشگر می باشد. شهرستان بندر انزلی دارای آب و هوای مدیترانه ای از نوع معتدل و مرطوب می باشد. از جمله ویژگی های این اقلیم، رطوبت زیاد هوا و اعتدال درجه حرارت آن است. دمای هوا در روزهای تابستان معمولاً بین ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتی گراد و شب‎ها بین ۲۰ تا ۲۲ درجه سانتی گراد و در زمستان بالای صفر است. در این منطقه بارندگی بسیار زیاد و در تابستان به صورت رگبار است (کسمایی، ۱۳۸۷، ص ۸۵).
گرمای بهار و تابستان و اوایل پائیز باعث تبخیر رطوبت مناطق جنگلی و ساحلی که دارای رودهای فراوان و آب های راکد است می گردد. این تبخیر سبب می شود تا جریانی دائمی از بخارات موجود در هوا از طرف دریا به سوی کوه و بالعکس برقرار گردد(طویلی، ۱۳۸۳، ص۵۲۶). با توجه به موارد ذکر شده در بندرانزلی برخورداری از اقلیم معتدل در تمام فصول سال از جمله موارد ایجاد انگیزه برای جذب توریسم است.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۳-۱-۴-۱- درجه حرارت
درجه حرارت و دما خود معلول زاویه تابش خورشید هستند، و از عناصر جوی می باشند که تأثیر بسزایی در مسائل گوناگون زندگی انسان دارند(زمردیان، ۱۳۷۸، ص۱۳۲). تیر ماه پرآفتاب ترین ماه سال کشور به شمار می رود و تنها در انزلی و بابلسر«سواحل دریای خزر» و شیراز است که جمع ساعات آفتاب خرداد بیشتر از تیر ماه ثبت شده است، جمع سالانه در بندرانزلی ۱۷۹۹ ساعت می باشد(طویلی، ۱۳۸۳، ص۵۲۷).
دما عبارت است از اندازه گیری انرژی گرمایی که در خاک و هوا قابل سنجنش می باشد (جعفرپور، ۱۳۷۱، ص ۳۳). در مطالعه ی دمای هوا پارامترهایی همچون متوسط حداکثر دما، متوسط حداقل دما و متوسط دمای ماهانه و سالانه در ایستگاه انزلی را مورد بررسی قرار دادیم. در این راستا آمار به صورت جدول و نمودار ارائه گردیده است. در شهر بندرانزلی متوسط سالانه دما در سالهای ۲۰۰۴- ۱۹۸۵، ۱/۱۶ درجه سانتی گراد بوده و متوسط حداکثر دما در طی این چند سال ۲/۱۹ درجه سانتی گراد و متوسط حداقل دمای سالانه ۹/۱۲ درجه سانتی گراد بوده است. گرمترین ماه سال جولای با ۹/۲۵ درجه سانتی گراد می‎باشد و دما از ۲۸ درجه سانتی گراد بالاتر نمی رود و سردترین ماه سال فوریه با ۸/۶ درجه سانتی گراد می باشد و به یخبندان نمی رسد (اداره هواشناسی شهر بندرانزلی، ۱۳۸۵). در حال حاضر اوقات فراغت و جهانگردی سخت به فعالیت های هواشناسی گره خورده است. توریسم تابستانی به منطفه ای مسافرت می کند که تعداد روزها دارای درجه حرارت روزانه ۱۵ تا ۲۰ درجه سانتی گراد تعیین شود. در سواحل بر حسب درجه حرارت آب در طول گرمترین م
اه محاسبه می گردد، حرارت ۱۷ درجه سانتی گراد را در تابستان برای شنا توصیه می‎کنند و رطوبت نسبی به میزان ۵۶ تا ۷۰ درصد را مطلوب و مناسب برای جذب گردشگران می‎دانند (رضوانی، ۱۳۷۴، ص۸۳).
نمودار۳-۱- تغییرات ماهیانه پارامترهای دما در ایستگاه بندرانزلی
جدول ۳-۲- میانگین دمایی ماهانه ی ایستگاه بندر انزلی (۱۳۹۰)

متغییرها
ماه های سال

معدل حداکثر

معدل حداقل

حداکثر مطلق

حداقل مطلق

متوسط

دی (ژانویه)

۳/۱۰

۱/۴

۲۱

۰

۵/۱۰

بهمن (فوریه)

عده‌ای نیز ردکردن تعارف دوست را به هر نحوی مبنی بر بی ادبی گماشته و ابراز کرده‌ا ند که نمی‌توانند این کارا انجام بدهند :
– میل ندارم اما حالا که زحمت کشیدی درست کردی، می‌خورم.
ج) موقعیت دوازدهم
پرسش دوازدهم : . شما استاد دانشگاه هستید. شما اصلا شیرینی گردویی دوست ندارید. یکی از دانشجویان به مناسبتی یک جعه شیرینی گردویی گرفته و به شما تعارف می‌کند.
دانشجو : استاد بفرمایید شیرینی
شما:………..
دراین موقعیت، پاسخ‌گو تعارف شخصی را در موقعیت پایین‌تر اجتماعی رد می‌کند.
۱) تشکر وقدردانی
– ممنونم از لطفتون، اما الان میل ندارم.
۲) معذرت خواهی
– ببخشید شرمنده شیرینی برام بده نمی‌تونم بخورم.
-معذرت می‌خوام نمی‌تونم بردارم الان سیرم میل ندارم.
۳) ابرازعلاقه و آرزو همراه با تاسف
– خیلی دوست دارم بردارم اما متاسفانه الان شیرینی برام خوب نیست.
۴) دلیل، بهانه و توضیح
-راستش شیرینی برای من ضرر داره پرهیز می‌کنم.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۵) ردکردن مستقیم
رد کردن مستقیم بدون دلیل در این موقعیت دیده نمی‌شود، زیرا ادب اجتماعی وادب مثبت مانع از این می‌شودکه شخص بدون تشکر یا معذرت خواهی یا دلیلی خاص، تعارف را مستقیماً ردکند. اما پاسخ‌هایی مبنی بر ردکردن مستقیم اما با دلیل و بهانه دیده می‌شود:
– نه نمی‌تونم بخورم، من شیرینی گردویی دوست ندارم.
۶) عدم توانایی رد‌کردن
عده‌ای نیز ردکردن تعارف دانشجورا به هر نحوی مبنی بر بی‌ادبی گماشته و ابراز کرده‌اند که نمی‌تواند این کارا انجام بدهند :
-من خیلی شیرینی دوست ندارم اما ممنونم می‌خورم یکی
۴-۳ تاثیر جنسیت بر استراتژی‌های ردکردن
۴-۳-۱ مقدمه
پس از مشخص کردن استراتژی‌های رد کردن در موقعیت های چهارگانه، در این قسمت نگارنده پرسش‌های چندگزینه‌ای بر حسب استراتژی‌های ردکردن را برای دوگروه زن ومرد طراحی کرده است. پرسش‌نامه مذکور در دوگروه پنجاه نفری از زن و مرد توزیع و از آن‌ها خواسته‌ شده‌است تا در موقعیت‌های تعریف شده، استراتژی‌های مناسب را انتخاب کنند.
۴-۳-۲ ردکردن تقاضا
الف) موقعیت اول
پرسش اول برای موقعیت اول به این شرح است :

1. 1. ۱. شما کارمند یک اداره ه هستید. آخرهفته عروسی خواهرتان است. رییس شما از شما می خواهد به اتاقش بروید و وظیفه و تقاضایی را به شرح زیر به شما تکلیف می کند.

رییس: برای آخر هفته یک ماموریتی پیش آمده .لطفاً خودتان را برای سفر به بوشهر آماده کنید
شما:
الف) معذرت می‌خوام رییس، آخر هفته عروسی خواهرم است، نمی‌تونم به این ماموریت برم.
ب)راستش آخر هفته عروسی خواهرمه، نمی‌تونم به این ماموریت برم.
ج) نمی‌شه یکی دیگه رو جای من بفرستید؟ آخه من این هفته نمی‌تونم.
د) متاسفانه نمی‌تونم جناب رییس، این هفته عروسی خواهرمه.
ل) اگه زودتر گفته بودید زودتر برنامه ریزی می‌کردم، اما این هفته عروسی خواهرمه، نمی‌تونم برم.
م) نه جناب رییس نمی‌تونم برم، آخه عروسی خواهرمه.
ن) نه، منو از این ماموریت معاف کنید لطفاً.
و) عروسی خواهرمه ولی هرچی شما بگید اگه خیلی مهمه می‌رم.
پاسخ‌های داده شده به پرسش فوق، جمع‌ آوری شده و به صورت جدول (۱) می‌باشد.
جدول (۱) استرتـژی های رد‌کردن در موقیعت شماره یک

بافت تشکیل دهنده سازمان درفش به جهت سوابق، مهره های سیاسی– فرهنگی رژیم سابق می باشند که پس از وقوع انقلاب اسلامی از ایران خارج و مدت ها در مرکز یا حاشیه سلطنت طلبان با محور قرار دادن رضا پهلوی، فعالیت داشته اند. این عده تا قبل از تاسیس گروه درفش با تشکیلات علی امینی یا شوراهای مشروطه طلبان فعالیت می کردند لیکن پس از اضمحلال جبهه نجات برای خود فضای مناسبی جهت تشدید فعالیت مهیا دیده و وارد فاز جدیدی از مبارزه بر علیه جمهوری اسلامی شدند. عموما افراد موثر گروه، وزراء کابینه های قبل از انقلاب، روسا و اساتید دانشگاه، مدیران و مسئولان نشریات وابسته به رژیم سابق و تئوریسین های فرهنگی سابق می باشند که هر کدام به نوعی در رژیم پهلوی در مصدر کار بوده اند.در نیمه اول سال 1367، گنجی اعلام می کند که با حمایت دولت های انگلیس و آمریکا قرار است یک حکومت موقت تشکیل دهند .منوچهر گنجی با مبنا قراردادن قانون اساسی مشروطه و قبول نظام سلطنتی بر ایران، و با پادشاه خواندن رضا پهلوی، اقدام به سازماندهی نیروهایش کرده بود. مسئول نظامی تشکیلات وی، سرهنگ بای احمدی بود که در رژیم سابق در ضد اطلاعات ارتش کار می کرد و از مزدوران بسیار نزدیک دستگاه اطلاعاتی بریتانیا به شمار می رفت. وی پس از پیروزی انقلاب از ایران فرار نمود و یکی از عوامل موثر در کودتای نوژه بود . وی با رضا پهلوی همکاری نزدیک داشت. ازدیگر افراد اجرا کننده این تشکیلات، پرویز ثابتی مدیر کل امنیت داخلی ساواک بودکه در زمان شاه باعث دستگیری، شکنجه و اعدام هزاران نفر از مبارزین این سرزمین شده بود. وی در سازمان درفش کاویانی به امور اطلاعاتی و نحوه ارتباط گیری ها می پرداخته است و از بیشترین حمایت های اقتصادی ام آی 6 بریتانیا به شمار می رفت.گنجی خود نیز در طی یک مصاحبه با رادیو بی.بی.سی ضمن اعتراف به دریافت کمک های وسیع مالی از انگلیس و غرب اعلام کرد گروه وی آماده است انواع کمک های مختلف را از کشورهای گوناگون بپذیرد. وی در این مصاحبه ادعا کرد ما از کشورها و سازمان ها و مجامع مختلف برای بر قراری یک سیستم دمکراتیک و رعایت حقوق بشر در ایران کمک می گیریم(وقوفی،1392: 3-8). وی افزود ما بعنوان یک ایرانی آزادیخواه نمی توانیم دست روی دست بگذاریم و از انگلیس وآمریکا و یا کشورهای دیگر کمک نگیریم^[128] .

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

بند4- گروه احمد مدنی:
دریا داراحمد مدنی از دیگر سران وابسته به نظام استعماری انگلیس و غرب بود که پس از پیروزی انقلاب اسلامی از دیگر کاندیداهای ایجاد بحران های سیاسی در ایران از سوی آنان شده بود. وی که سابقه دریافت اعانه های مختلف مالی و غیره را از سوی بریتانیا و دیگر شرکای غربی دارا می باشد، با گرفتن یک کمک پانصد هزار دلاری از انگلیس خود را کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری در سال 1358 کرده بود، پس از افشا شدن برخی از اسناد وابستگی وی سر انجام او نیز به خیل گریختگان از کشور پیوست و فعالیت ضد انقلابی خود را در خارج از کشور آغاز کرد. مدنی در مورد ارتباط گروهش با سازمان های اطلاعاتی انگلستان و آمریکا و دریافت کمک های مالی از آنان اعتراف می کند که در ماه های پایانی سال 1360 شمسی، پس از گذشت پانزده ماه که از کمک های مالی سازمان های مذکور به گروه وی می گذشت این کمک ها قطع شد با این حساب، زمان آغاز کمک های مالی به گروه وی مصادف است با فرار وی از ایران و ورود به ترکیه. یعنی وی از همان ابتدای فرار از ایران، زیر چتر حمایتی بریتانیا و ایالات متحده قرار داشته است. البته این ادعای خود تیمسار مدنی بود و لیکن واقعیت آن است که وی از سال 1358 و در جریان انتخابات ریاست جمهوری، از حمایت مالی انگلیس و غرب بر خوردار بوده است(سرابندي،1383: 15).
یکی از نویسندگان غربی نیز درخصوص ارتباط گروه مدنی با سازمان های اطلاعاتی انگلیس وآمریکا اذعان می گوید”شش یا هفت محفل در تبعید وجود داشت، و سازمان های اطلاعاتی تماس های خود را با کلیه آنان توسعه داد. گروه دریادار احمد مدنی که پایگاه آنان در آلمان مستقر بود، بنا بر قولی، چندین میلیون دلار دریافت کرد”. احمد مدنی در یک مصاحبه، در پاسخ خبرنگاری که می پرسد: چه فرقی هست وقتی رجوی ازعراق پول می گیرد با شما که از انگلیس و آمریکا گرفته اید؟ چطور اولی را محکوم می کنید اما دومی را توجیه ؟ پاسخ می دهد”من هیچ کدام را محکوم نمی کنم. من حتی اگر کسی از مافیا پول بگیرد به شرطی که استقلال عملش را حفظ بکندمحکوم نمی کنم. از هر کدام از این ها پولی بگیریم، حق خودمان را گرفته ایم”^[129]همان طور که اشاره گردید، منافقین از همان سال های نخست پس از پیروزی انقلاب در خدمت منافع انگلستان و آمریکا قرار گرفتند و به عنوان بخشی از مزدوران داخلی آنان از سال 1360 بطور مسلحانه شروع به مبارزه علیه نظام جمهوری اسلامی ایران کردند. این مزدوران علاوه بر بمب گذاری در شهرها و ترور مسئولین نظام و مردم عادی کوچه و بازار که همگی ذیل چالش های خشونت آمیز دیوید ساندرز قرار می گیرند، در طی سال های جنگ تحمیلی نیز به منزله مهمترین ابزارانگلیس و غرب خدمات بی شائبه ای را در راستای سقوط نظام جمهوری اسلامی به انگلیس، آمریکا و رژیم بعث عراق اعمال داشتند. ارائه طیف وسیعی از اطلاعات نظامی، سیاسی، اقتصادی و اجتماعی را از داخل و تحویل آن به معاندین جمهوری اسلامی، ایجاد اغتشاشات گوناگون در راستای بی ثباتی سیاسی در داخل و موارد بسیار دیگر همگی حکایت از اتحاد آنان در ناکامی انقلاب اسلامی دارد.
همانگونه که مشاهده گردید، انگلستان به همراه دیگر قدرت های نظام بین الملل(در تطابق با روش جامعه شناسی تاریخی در بعد خارجی هابدن)، سعی در ایجاد بحران های سیاسی متعددی در ایران نمود. به نظر نخستین بحران پس از انقلاب اسلامی، بنیان های مشروعیت نظام ایران را متوجه خود ساخته بود، لذا در این خصوص، ایجاد چالش های خشونت آمیز در قالب جنگ تحمیلی، ترور، کودتا و موارد بسیار دیگر نخستین رویکرد انگلستان در ایران پس از انقلاب اسلامی به شمار می آید. در ادامه ایجاد بحران های وسیع توزیع، بحران نفوذ و بحران های دیگر، به نوعی مستمک بریتانیا در راستای مدیریت بحران های سیاسی در ایران قرار گرفت و در این میان، گروهک های معاند نظام جمهوری اسلامی هر یک سعی در همپوشانی و مدیریت اجرایی بحران های سیاسی انگلستان در ایران داشتند(در تطابق با نظریه برچر) که گذشته از ایجاد طیف وسیعی از بحران های سیاسی از تغییر حکومت گرفته تا چالش های مسالمت آمیز، شرایط سیاسی جامعه ایران را از داخل دچار بیشترین خسارت ها و بی ثباتی ها نمودند. در واقع حمایت از نیروهای معاند جمهوری اسلامی را می توان ذیل سیاست های اقتصادی و نظامی انگلستان در ایجاد بحران های سیاسی در ایران به شمار اورد. در ادامه رویکردهای دیگر بحران ساز انگلستان در ایران مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
سطح تحلیل سه گانه دوس سانتوس- ساندرز-برچر در این جا نیز تحلیلی علمی و عینی ارائه می دهد. بریتانیا و غرب گذشته از تحریک اعراب خلیج فارس و رژیم بعث عراق به حمله نظامی در منطقه، در داخل ایران نیز با حمایت گسترده از نیروهای گریز از مرکز سعی در ایجاد تزلزل در بنیان های مشروعیت انقلاب اسلامی داشت. در واقع، بریتانیا به صورت هم زمان از نیروهای منطقه ای همچون عراق و اعراب خلیج فارس، نیروهای فرامنطقه ای همچون آمریکا و فرانسه و آلمان و بسیاری دیگری از کشورها و در داخل نیز از نیروهای گریز از مرکزی همچون مجاهدین خلق در راستای مدیریت بحران انقلاب اسلامی ایران بهره برد. در این میان گذشته از طیف وسیعی از اقدامات تروریستی و خشونت آمیز از سوی مجاهدین خلق و دیگر جبهه های مخالف نظام، منافع سیاسی بریتانیا نیز به بهترین شکل در راستای ایجاد مواضع انفعالی ایران تامین می گردید که مرکز ثقل این موضوع، پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت سازمان ملل متحد از سوی ایران بوده است.
گفتار4- تاثیر انگلستان در متشنج نمودن انتخابات ریاست جمهوری سال 1388:
از دیگر رویکردهای منتهی به بحران سیاسی در ایران عصر کنونی که منتج از آثار سیاست های مداخله جویانه انگلستان بوده است را می توان به مواضع این کشور در قبال وقایع انتخابات ریاست جمهوری سال 1388 در ایران دانست. در این بخش تلاش برآنست تا رویکرد انگلیس را در این برهه بسان کودتای 28 مرداد 1332 با نوعی از بحران مشروعیت در داخل و نیز برخی از رویکردهایی که غرب در اتهامات خود علیه نظام جمهوری اسلامی دستاویز خود قرار می دهد(مانند فقدان نظام دموکراتیک و حقوق بشر) تبیین گردد. البته در این بازه نقش رسانه های انگلیسی BBC و CNN را در ملتهب نمودن شرایط داخلی و نیز ایجاد تزلزل سیاسی ایران را نیز باید ذکر نمود که از مهمترین ابزارهای کارکردی بریتانیا در این برهه که نوعی ابزارهای مدیریت بحران، آنگونه که برچر بیان می دارد، قلمداد می شوند.
پس از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در ایران و پیروزی اصولگرایان، موضعگیری و ناخرسندی انگلیس و دیگر متحدان غربی اش نسبت به این دوره از انتخابات ریاست‌جمهوری اسلامی ایران و حمایت آنها از اغتشاشات مذکور آغازیدن گرفت. رسانه‌های انگلیسی به ویژه بی‌بی‌سی فارسی و لاتین در طول ایام انتخابات، چند رویکرد که همه در راستای استراتژی مقابله با دولت نهم بود را پیگیری کردند. ابتدا فعالیت‌های آنها در جهت فضاسازی متناسب با تحولات صحنه شکل گرفت اما جهت اصلی، سوق دادن مردم به سمت بی‌تفاوت‌سازی و عدم اهمیت برگزاری انتخابات سیر می‌نمود. این روند تا پرشور شدن هرچه بیشتر فضای انتخاباتی در کشور ادامه داشت اما رسانه‌های انگلیسی که به‌عنوان ابزار اجرایی سیاست‌های مداخله جویانه دولت بریتانیا فعالیت می‌نمایند ناچار به تغییر رویکرد و تلاش برای مصادره فضای سیاسی کشور در جهت اهداف خود شدند. در این مقطع، رویکرد آنها در نقش سخنگویی مشارکت مردمی و استقبال عمومی ظاهر شد و از طریق کمپ دو نامزد هماهنگی سیاسی- روانی بخشی از جامعه را برعهده گرفتند. جالب آنکه اهمیت انتخابات ایران برای لندن تا آن حد بود که مجموعا 55 خبرنگار از رسانه‌های انگلیس تحت عنوان پوشش انتخابات به ایران سفر کردند. این گروه 55 نفره رسانه‌ای پس از پایان برگزاری انتخابات به دلیل آنکه مقصود بریتانیا محقق نگردید، سخنگویی جریان تعرض و سپس اغتشاش را برعهده گرفتند(امینی،1389: 28-56).
به دیگر سخن، با اعزام تیم رسانه ای انگلستان، نخستین جرقه های چالش های خشونت آمیز در حال شکل گرفتن بود. همچنین، در این مقطع انگلستان با بهره گرفتن از تصاویر دوربین‌های غیرحرفه‌ای اغتشاشگران، دامنه تبلیغات آنها را به حوزه‌های بین‌المللی کشاند و زمینه را برای اظهارنظر مقامات انگلیس که همه امور رسانه‌ای را در پنهان مدیریت می‌کردند و سایر مقامات اروپایی هموار ساختند در واقع نقض آشکار و دخالت در امور داخلی ایران را می توان دومین بحران سیاست های عملگرایانه انگلستان در آن اوان تلقی نمود.
بند1- رویکردهای انگلستان در ایجاد آشوب در انتخابات سال 1388:
1- شبکه‌های فارسی و انگلیسی بی‌بی‌سی به‌عنوان سردمداران موج جدیدی که هدف رادر مشوش نشان دادن نتایج انتخابات و ضربه به مشروعیت نظام و انتخابات بود زمام انتشار اخبارهای بعضا کاملا غیرواقعی و کذب و تحریک‌کننده را به دست گرفته و دور جدید جنگ روانی سیاسی را آغاز کردند. در راستای این جنگ روانی تجهیزات شبکه فارسی بی‌بی‌سی قبل از آغاز تظاهرات عده‌ای در مقابل سفارت جمهوری اسلامی ایران در لندن (و حتی قبل از حضور پلیس) نصب می‌گردد اما از ده هزار نفری که در انتخابات شرکت کرده‌اند تنها چند صدنفر که چهره بسیاری از آنها به‌عنوان معاندان نظام شناخته شده است حضور می‌یابند اما شبکه بی‌بی‌سی فارسی لحظه به لحظه در جهت مشوش نشان دادن نتایج انتخابات آن را پررنگ پخش می کند. ناگفته نماند این تعداد کم هم برای یک جریان خاص فعالیت تبلیغاتی می‌کردند، سازماندهی می‌شوند. البته این بار سیاست انگلیس بسیج چهره‌هایی است که می‌پندارند می‌توانند به عنوان اعضای اتاق فکر در روند رأی‌گیری مردم مؤثر باشند ولی عملا نتیجه‌ای در بر نداشت بنابراین امروز به‌دلیل ناکامی در نتیجه انتخابات سیاست دولت انگلیس و رسانه‌های این کشور این است که حتی اگر صحنه توسط مخالفین واگذار شود باید از ایران سیمایی مشوش و از دولت چهره‌ای سرکوبگر به خارج منعکس گردد(زابلی زاده،1390: 96- 100).
در همین راستا روزنامه تایمز که مواضعی نزدیک به دولت انگلیس دارد می‌نویسد”آنچه در ایران رخ داده کودتایی علیه کودتا بوده است” میلیبند وزیر امورخارجه این کشور می‌گوید”ایران را باید همچنان در قبال دل نگرانی‌های بین‌المللی درگیر نگه داشت(تحت فشار گذاشت) وی در بیاناتی که بحران سازی های سیاسی در آن موج می زند، می‌گوید ملازمات حوادث اخیر در ایران را با نگرانی جدی دنبال می‌کنیم”. به‌طور کلی باید گفت تاکتیک انگلیس قبل، حین و بعد از انتخابات ایجاد موج نرم علیه حاکمیت و نظام اسلامی در جهت استراتژی آنها که عدم توفیق احمدی‌نژاد برای دور بعدی ریاست جمهوری است طراحی شده اما تاکنون با وجود ایجاد طیف وسیعی از بحران های سیاسی نتوانسته به آن دست یابد. شبکه فارسی بی‌بی‌سی بی‌تردید یکی از اصلی‌‌ترین ابزارهای آشوب‌های آن ایام بود. شبکه تلویزیونی بی‌بی‌سی در رأس همه رسانه‌های معاند با نظام جمهوری اسلامی، با ادعای اطلاع‌رسانی لحظه به لحظه از انتخابات دهم ریاست جمهوری عملا به پایگاه انتشار تحلیل‌های ساختگی و برانگیختگی اجتماعی در ایران تبدیل شده است.آنچه در ایام پرتنش انتخابات ریاست جمهوری ملموس به نظر می رسید وجود این نکته بود که شبکه فارسی بی‌بی‌سی به منظور انجام شبکه براندازی نرم و با حمایت نیروی انسانی و مالی جریانی در داخل راه‌اندازی شده است طی روزهای منتهی به انتخابات و پس از آن عملا به اثبات رسید(زابلی زاده، 1390 :104-119).
نکته جالب توجه در این است که بی‌بی‌سی به‌رغم دریافت بودجه 15میلیون پوندی(22میلیون دلاری) وزارت امور خارجه انگلیس، قبل و پس از راه‌اندازی همواره به کسری بودجه و اعتراض مردم مالیات دهنده بریتانیا روبه‌رو بوده است، این در حالی است که در آن ایام مبادرت به افزایش پخش برنامه‌های زنده خود کرده، ‌به‌طوری که مطابق روال قبلی برنامه‌هایش را تا پایان شمارش آرا و اعلام نتایج در قالب میزگرد، وب گردی، گفت وگو با کارشناسان، ارتباط مستقیم‌ ادامه داد.بی بی‌سی که در طول دوره فعالیت خود در آستانه انتخابات و پس از آن دقیقا و دائما با تغییر شیوه‌های خبری به یکدیگر، ‌اهداف شبهه‌سازی، بحران‌افکنی و هدایت افکار عمومی به انگیختگی و نضج آشوب را هدایت کرد بحران هایی که می توان دقیقا در تئوری های بی ثباتی سیاسی ساندرز مشاهده نمود. این شبکه متعلق به استعمار بریتانیا که در ایام انتخابات ریاست جمهوری، ‌خود را آماده بحران‌سازی سیاسی کرده بود، پیشاپیش در اخبار و تحلیل‌های به اصطلاح کارشناسان سیاسی مسائل ایران، بحث تقلب را تئوریزه کرده و قاطعانه بر آن پای می‌فشرد که چنانچه اصولگرایان در انتخابات ریاست جمهوری بر مسند قدرت بنشینند، در صحت برگزاری انتخابات باید تردید نمود(تکبیری، 1390: 68-126).
بی بی‌سی در چارچوب سناریوی خود، در قالب برنامه‌های زنده، بلافاصله پس از اعلام آمار‌های غیررسمی از منابع داخل ایران پروژه تقلب در انتخابات را با حضور معاندین نظام جمهوری اسلامی نظیر فرخ نگهدار (رئیس سازمان فدائیان خلق)‌ و صادق صبا (تحلیلگر سیاسی)‌ کلید زد و پس از این به تناوب انتشار خبرهایی از ایران، ارتباط مستقیم کارشناسانی مانند جمشید برزگر، هاشم احمد زاده، ‌احمد سلامتیان، سعید برزین و مسعود بهنود در استودیو و افرادی از احزاب و گروه‌های داخل ایران هر لحظه به موازات اعلام آرای احمدی‌نژاد، ‌بر حملات و تثبیت و تلقین تقلب در انتخابات افزود و با اعلام نتایج قطعی انتخابات دور جدیدی از بحران ها، اغتشاشات و آشوب هایی که هر کدام مشروعیت نظام اسلامی را نشان قرارداده بود را آغاز نمود.همچنین، از ویژگی های آشوب انتخاباتی خرداد88 می توان به نوع سازماندهي آن، حمايت برخي خواص و مسئولان كشوري فاقد بصيرت از آن،‌ حمايت همه‌جانبه انگلستان و غرب، يكي شدن همه ضد انقلابيون خارج‌ و داخل براي اولين بار و در يك كلام، مشاركت همه دشمنان نظام در يك اجماع نانوشته براي سرنگوني نظام، از ويژگي‌هاي منحصر به فرد آشوب انتخاباتی سال 1388است. مي‌توان گفت التهاب انتخاباتی سال 88، هجمه‌اي همه‌جانبه به اصل و بنيان نظام بود كه با همكاري همه دشمنان خارجي و نیز اهمال برخی از نخبگان سیاسی در داخل به‌وقوع پيوست(جمعی از نویسندگان، 1389: 520-568).
2- سفارت انگلیس نیز در راستای نزدیک شدن به احزاب سیاسی و نخبگان، اعزام دیپلمات‌ها و کارمندان محلی به سفرهای استانی، تماس با برخی ستادهای انتخاباتی کاندیداها در شهرستان ها، ارتباط گیری با مردم منطقه، ارتباط گیری با اصحاب رسانه و مطبوعات و NGO ها، به منظور جمع آوری اطلاعات و آماده سازی آنها جهت همکاری با سرویس آن کشور انجام می گیرد .نظیر ارتباط رسام، تحلیل گر ارشد سفارت، با 180 عضو مرتبط سفارت انگلیس. البته این ارتباط در لایه های رویی صرفا با افراد سیاسی برقرار می شود. لذا نباید از ارتباط عمیق سفارت با سازمان های مردم نهاد، جریان های سیاسی خارج از نظام، جریان های شبه دینی معارض، عرفان های نوظهور و فرق صوفیه نیز غفلت نمود. در سال های منتهی به انتخابات دهم ریاست جمهوری، علیرغم تعطیلی مراکز بریتیش کانسیل، دفاتر رویترز و بی.بی.سی، بخش اصلی وظیفه ارتباط گیری با جامعه ایرانی به سفارت سپرده می شود که با پیگیری سفیر وقت انگلستان، سایمون گس، به شدت اجرا می شود(محمدی،1389: 164-220).
همچنین سفارت انگلستان در آن اوان مامن خبرنگاران خارجی در راستای اهداف کودتای مخملی در زمان انتخابات و پس از آن کار جنگ روانی، شایعه سازی، القاء اکاذیب انتخاباتی به شمار می رفت.در این راستا سفارت و شبکه بی بی سی در یک همیاری نزدیک اقدامات خود را سازماندهی و به منصه اجرا گذاردند. شبکه بی بی سی فارسی با دو تاکتیک وارد فضای انتخابات ایران شد. نخستین تاکتیک، تشویش جمعی بود که براساس آن سعی شد پیام ها از محتوا تهی شده و ارزش های خبری دیگری در اذهان شکل بگیرد.تاکتیک دیگر این رسانه، تزریق التهاب بود که با بهره گرفتن از این شگرد، پیام های هدف گذاری شده به بینندگان و مخاطبان القا می شد. رسانه های انگلیسی به ویژه بی بی سی انگلیسی و فارسی، در طول چندماه قبل از انتخابات چند رویکرد، که همه در راستای استراتژی مقابله با دولت نهم بود، را دنبال کردند. برجسته ساختن انتقادات علیه دولت و بیان این نکات که دولت موجود در سیاست هسته ای خود موفق نبوده، وضعیت اقتصادی نامطلوب، خرافه گرایی، افتتاح نمایشی پروژه ها و دروغ گویی دولت از عمده محورهایی بود که به همان شیوه تزریق زیرپوستی در برنامه های این شبکه دنبال شد. پس از فضاسازی صورت گرفته همیشگی مبنی بر عدم مشروعیت نظام، عدم مقبولیت مردمی و خستگی مردم اما به یکباره این رسانه های تغییر رویه دادند. در واقع با گسترش شور انتخابات در کشور و حضور چهره های انتخاباتی با آراء و نظریات سیاسی متفاوت، تلاش برای مصادره فضای سیاسی کشور به دستور کار این رسانه ها تبدیل گردید. آنها سعی کردند تا با القاء بحث تقلب و فرمایشی بودن انتخابات در ایران و با دادن اخبار و تحلیل های غیرکارشناسی، بحث تقلب را تئوریزه و بر آن پای فشاری کنند تا چنانچه احمدی نژاد رای بیاورد تردیدی در تقلب وجود نداشته باشد^[130]. بی گمان در این میان نقش اصلی در خط دهی به رسانه هایی چون بی بی سی، برعهده سفارت بود. حسین رسام در این باره می گوید” گزارش هایی در تهران تهیه می شد که برای وزارت خارجه انگلیس ارسال می گردید که برخی از آنها تبدیل به سیاست ها می شد و توسط شبکه بی بی سی اجرا می شد.شبکه بی بی سی در جهت رواج برخی القائات مانند تقلب در انتخابات، تلاش هایی را انجام داد” (زابلی زاده،1390: 100-105). در این میان فعالیت های خاص سفارت انگلستان در این زمینه در تحرکات ذیل نمود یافت.
– اعلام انتظار وقوع حوادث غیر منتظره در ارتباط با مسئله انتخابات ریاست جمهوری دهم با برگزاری تظاهرات ناگهانی خشونت آمیز در ایران از سوی دیپلمات های انگلیسی در اسفند87 به کسانی که قصد سفر به ایران دارند.
– برنامه‌ریزی برای انتشار اخبار کذب تقلب و سلب کننده اعتماد، مانند شایعات شنود تلفنی.
– برنامه ریزی برای ساماندهی نیروها، مانند دوره آموزشی اعضای کانون وکلاء با موضوع حقوق شهروندی، جرائم سایبری و نظارت بر انتخابات، اعزام گروهی از خبرنگاران به بریتانیا جهت ارائه آموزش های لازم در راستای نظارت بر روند انتخابات.
3- تشکیل کارگروه برای مانیتور خبر و تحولات روزانه کشور:
بخش مهم دیگر بحران سازی انگلیس در جریان انتخابات ریاست جمهوری سال 88 در ایران، پوشش خبری رسانه های بریتانیا بود که در این راستا اهداف ذیل طراحی گردید:
– جلسات بخش سیاسی هفته ای دو روز جهت جمع بندی اطلاعات و اخبارجمع آوری شده با حضور رئیس بخش آلکس پنفلد^[131] و توماس برن^[132].
– در سفارت در این زمینه جلسات روزانه داشتیم که اخبار و اطلاعات جمع آوری شده بعد از دسته بندی شدن به لندن ارسال می شد. این کار به طور منظم با حضور دیپلمات ها صورت می گرفت و از تهران و شهرستان ها اطلاعات و اخبار لازم جمع بندی می شد.
– سفر به شهرهای مختلف و حضور کارکنان سفارت در ستادهای انتخاباتی^[133].
4- هدایت فضاهای بحران:
در این فضا نقش سفارت به زمینه سازی و گفتمان سازی برای جریان بحران انتخاباتی بدل می شود چرا که از دید آنان اکنون زمان آن است تا از ارتباط گیری های گذشته با جامعه هدف ایرانی بهره برداری نمود. نقش دیگر جمع آوری اطلاعات و حضور در صحنه برای بخشیدن ابعاد بین المللی به اغتشاشات مربوط به انتخابات است. پس از انتخابات سفارت به طور دائم کارمندان محلی خود را به صحنه های درگیری گسیل نموده و ضمن جمع آوری اطلاعات، تماس با احزاب سیاسی و تبادل تحلیل ها و نقطه نظرات در دستور کار قرار می گیرد^[134].
– با گذر زمان و حرکت به سمت لحظات سرنوشت ساز انتخابات، مجموعا 55 خبرنگار از رسانه های انگلیس تحت عنوان پوشش انتخابات به ایران سفر کردند.با توجه به دامنه فعالیت های متعارف و نامتعارف دیپلمات های محلی بریتانیا در ایران، شاید بتوان لندن را پیشگام دیپلماسی عمومی دولت های سلطه جوی خارجی در تاریخ ایران دانست.
– سفارت به خط دهی انتشار اخبارکذب مبنی بر تقلب در انتخابات پرداخته و ضمن اعلام ساختگی و جعلی بودن آراء، اغتشاشات و تجمعات غیر قانونی را به عنوان اعتراض و حق مردم مطرح می نمود.
– حضور الکس پنفیلد، دبیر اول سیاسی سفارت، در ستاد آقای موسوی و گفتگو با مسئولان تبلیغاتی و مشاورین وی، و هم چنین جلسه با اعضای حزب اعتماد ملی در مراحل قبل از انتخابات و بعد از اغتشاشات.
– فعالیت گسترده اطلاعاتی درجمع آوری اطلاعات از ناآرامی ها اغتشاشات، تحرک قسمت عمده‌ای از دیپلمات‌ها و کارمندان محلی سفارت در صحنه اعتراضات خیابانی،‌ حضور آلکس پنیفلد(دبیر اول سیاسی) و توماس برن (دبیر دوم سیاسی) سه روز پس از انتخابات در خیابان سنایی، حضورساموئل مورگان دیپلمات روابط عمومی چهار روز پس از انتخابات در حوالی خیابان شهید مطهری و شریعتی، حضور توماس برن یک هفته پس از انتخابات در خیابان انقلاب، حضور پاول بلامی معاون ویزا در همان تاریخ در میدان فردوسی، حضور دومینک دبیر سوم با لباس سبز در میان تجمع کنندگان نهایتا تشکر سایمون گیس از کارمندان محلی سفارت به‌خاطر ارسال گزارشات جریان تظاهرات.
-تلاش و خط دهی برای استمرار اغتشاشات و تجمعات غیر قانونی به ویژه پس از اقامه نمازجمعه تاریخی 29 خرداد.
– هدایت برای عدم مشارکت آشکار و تابلودار گروه های اپوزیسیون و تفکیک اعتراضات از خط خشونت و در قالب نافرمانی مدنی.
– اعزام مسافرانی که با اهداف خاص اطلاعاتی و امنیتی به ایران می آمدند، این تحرک به حدی افزایش یافت که پرواز معمولی و کوچک لندن به تهران به یک هواپیمای جمبوجت بوئینگ 747 تبدیل شد^[135].از طرفی دیگر، وزیر وقت اطلاعات نیز به تحرکات نیروهای محلی انگلیس در صحنه اغتشاشات پس از انتخابات اینگونه اشاره می کند: “ازجمله کارهایی که این سفارتخانه انجام داده این بود که تحت پوشش نیروهای محلی، افرادی را در بین اغتشاشگران می فرستاد و مطالب مورد نظر خود را هم به آنها و هم به جامعه القا می کرد.آنها با بهره گرفتن از بعضی اغتشاشگران احیانا اخباری را در این زمینه جمع آوری می کردند که تعدادی از کسانی که به صورت مشخص در این اغتشاشات بودند شناسایی و از آنها فیلم و عکس تهیه شده است”. متکی وزیر وقت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران نیز با اشاره به مداخلات انگلیسی‌ها در انتخابات ایران گفت”انگلیس در سه سطح رسانه ای، اطلاعاتی و امنیتی از مدت ها پیش انتخابات ایران را هدف گرفته بود. نخستین خطی که آنها درپیش گرفتند تحریم انتخابات و القای آن در داخل ایران بود تا کسی مشارکت نکند” ^[136]با پایان بعد داخلی التهاب سیاسی پس از انتخابات، اخراج دو دیپلمات سفارت، توماس جوزف برن، دبیر دوم سیاسی و پل ویلیام بلامی، معاون ویزا و نیز طرح کاهش روابط با انگلستان، در دستور کار سیاسی دولت جمهوری اسلامی قرار گرفت. اما با ملتهب تر شدن بحث تحریم و فشارهای غرب برای سازش ایران در پرونده هسته ای، دوباره روند کاری سفارت انگلستان پیگیری شد و این بار حضور و همکاری سرویس اطلاعاتی انگلستان (MI6) بیشتر و عیان تر می شود(اخوان،1389 :215-219).
این سرویس بازخورد تحریم‌ها در نظام اقتصادی و سیاسی کشور را در دستور کار خود قرار داده و ادامه روند مذاکرات هسته‌ای و تشدید فشارهای بین‌المللی در این خصوص را منوط به رصد تأثیر تحریم‌ها می نماید. با تغییرات در سطح مدیریت سرویس اطلاعاتی انگلستا (MI6)، این روند وارد فاز جدیدی از برخورد سخت البته از نوع هوشمند خود نیز می شود. تلقین هدفمند انزوای ایران، برنامه نظامی در روند هسته ای کشور، خیرخواه بودن بریتانیا و کشورهای دیگر و ضرر شدید تحریم ها برای ایران در کنار فضای همدلانه موجود در متن نشانگر یک تلاش جدی در گفتمان سازی برای مخالفین داخلی و ایجاد یک فضای تبلیغاتی خارجی بر علیه کشورمان، توسط سفارت انگلیس استجان ساورز رئیس سرویس امنیت خارجی انگلیس در یکی ازسخنرانی‌های خود تأکید کرد که فعالیت‌های اطلاعاتی و جاسوسی می‌تواند ایران را از ادامه فعالیت‌های هسته‌ای باز دارد(ثابتی منفرد،1390: 159-244).
توقف تکثیر تسلیحات هسته‌ای تنها از طریق دیپلماسی متعارف امکان پذیر نیست. ما به عملیات‌ اطلاعاتی نیاز داریم تا ساخت تسلیحات را برای کشورهایی چون ایران دشوار کنیم^[137]. ترور شهید علی محمدی و فازهای تبلیغاتی پس از ترور ایشان و سپس ترور شهید شهریاری در این روند قابل تحلیل هستند. بی گمان پرداختن به ابعاد تلاش های انگلستان در جریان سازی، آشوب افکنی، القای تردید، خط دهی دیپلماتیک و فشار سیاسی به جمهوری اسلامی ایران در مقطع قبل و بعد از انتخابات ریاست جمهوری سال 88 را نمی توان در یک بخش کوتاه تبیین و تفسیر نمود اما می توان در یک تحلیل کلی و به شکل خلاصه هماهنگی و انسجام تلاش های انگلستان در برافروختن آتش التهاب را مورد اشاره قرار داد. تحلیل عملکرد انگلستان در این مقطع و بر ضد ملت ایران، جز با نگاهی به اصول سیاست خارجی این کشور، پیوند محافل صهیونیستی با رئوس تصمیم گیرنده سیاست خارجی انگلستان و نیز سابقه تاریخی عداوت و استعمارگری انگلستان با جامعه ایران، قابل تحلیل نیست. در این بخش، نشان داده خواهد شد که اولا، اولویت های سیاست خارجی غرب و به تبع آن انگلستان، بسیار بیشتر از گذشته به سوی بهره گیری از قدرت نرم و دیپلماسی عمومی کشیده شده است و ثانیا باید به این نکته توجه داشت که فشارهای سیاسی، تلاش های اقتصادی و نیز اقدامات فرهنگی انگلستان علیه ایران اسلامی، بایستی در یک چارچوب کلی و در کنار هم مورد بررسی قرار گیرد.در این میان البته نقش سفارت انگلستان، نقشی تبعی خواهد بود. ولیکن عملا مشاهده کردیم که در مقطع حساس انتخابات با توجه به توالی سریع اتفاقات و نیز با توجه به این اینکه سفارت انگلستان یگانه پایگاه رسمی نفوذ در درون جمهوری اسلامی بود، نقش این سفارت بسیار مورد توجه و محل اثرگذاری واقع شد.
بند 2- بازخورد اقدامات بحران ساز انگلستان درمتشنج نمودن انتخابات سال 88 بر جامعه ایران در ابعاد خارجی و داخلی:
– افزایش فشارها و تشدید تحریم ها:
یکی ازنخستین پیام های بحران انتخابات ریاست جمهوری سال 88 برای انگلیس و دیگر هم پیمانان غربی این بود که می توان با اعمال فشار بیشتر شرایط ایران را بی ثبات و به براندازان برای پیشروی و تزلزل نظام کمک نمایند. از همین رو، راهبرد تحریم و فشار در سال‌های پس از التهاب انتخاباتی سال 88 روند فزاینده‌تری یافت(رجبی دوانی و طاهرآبادی، 1391: 89-117). در واقع بحران سیاسی منتج از انتخابات سال 88 این اندیشه را در میان دست اندرکاران و مقامات انگلیسی- غربی ایجاد کرد که با فشارهای بیشتر می توانند تزلزل را در ایران تقویت کرد که این عامل به نوعی یکی از ابزارهای مدیریت بحران انگلستان و غرب در خصوص تشدید تحریم ها و افزایش فشارها قرار گرفت(برچر) از این رو، باراک اوباما رئیس جمهور دموکرات در ابتدای ریاست خود و علی رغم شعار تمایل به دوستی و همکاری با ایران در مارس 2009، با تمدید شرایط اضطراری و خطر ایران، تحریم‌های ایالات متحده علیه تهران را که به موجب قانون اعمال قدرت اقتصادی در شرایط اضطراری بین المللی (IEEPA) عمل می‌کرد، به مدت یک‌سال دیگر تمدید کرد. در سال2010 نیز قانون قانون جامع تحریم‎ها، مسئولیت پذیری و محرومیت ایران (CISADA) از سوی انگلیس و غرب تصویب و به اجرا گذاشته شد که شامل تحریم انرژی، بانکی و فروش بنزین به ایران می شد. یکی دیگر از پیامدهای بلافصل مداخله و ایجاد آشوب در درون نظام جمهوری اسلامی از سوی انگلیس را می توان دراجرای تصمیمات شورای امنیت در خصوص ایران به سوی تحریم‌های فراقطعنامه‌ای ناشی از تصمیمات شورای امنیت دانست که مجموعه‌ای از تحریم اقلام نظامی، صادراتی و وارداتی، سرمایه‌گذاری، مسافرت، حمل و نقل، همکاری‌های فنی و برخی موارد دیگر را در بر می‌گیرد که همگی موارد مذکور را می توان در نمونه سوم وابستگی دوس سانتوس که از آن با عنوان وابستگی فناورانه یاد می کند، مشاهده نمود(صدقی وچراغی،1391: 133- 158).
– باج‌خواهی سیاسی در پرونده هسته‌ای ایران:
از دیگر تاثیرات التهاب انتخابات ریاست جمهوری سال 88، می توان به تاثیرات سوء آن بر روند مذاکرات هسته ای ایران دانست. تا قبل از بروز اغتشاشات انتخاباتی روند عقب‌نشینی‌های انگلیس و غرب در زمینه مسئله هسته ای ایران در زمینه های انرژی هسته ای و مذاکرات مربوط به آن با سرعت بیشتری در حال اجرا بود، به نحوی که پیش از انتخابات مذکور، در نامه ای از سوی رهبران سیاسی غرب به رهبر انقلاب بیان می شودکه مسائل منطقه و بین‌الملل بدون حضور جمهوری اسلامی حل نخواهد شد. اتفاقات پس از انتخابات ریاست جمهوری سال 1388 گرچه ارتباطی به فعالیت‌های هسته‌ای نداشت، لکن کشورهای غربی آشوب‌های داخلی را بهانه افزایش فشار در برنامه هسته‌ای کشورمان کردند و حمایت های همه جانبه انگلیسی- غربی از عوامل ناآرامی ها که اوج آن با الهام‌بخش دانستن برخی نامزدهای انتخاباتی توسط آنان علنی شد، نشان داد انگلستان و متحدان غربی در گروه 1+5 اغتشاشات انتخاباتی را رهیافتی برای بازگشت به شرایط گذشته یافته‌اند. سعید جلیلی، دبیر وقت شورای عالی امنیت ملی ایران سه ماه پس از وقوع آشوب انتخاباتی88، بسته پیشنهادی دوم ایران را به نمایندگان 1+5 در تهران تحویل داد و سرانجام پس از 17 ماه تعلیق مذاکرات، در مهرماه 88، مذاکرات در ژنو برگزار شد که در این نشست قرار بر مذاکره پیرامون بسته پیشنهادی بود اما نمایندگان غرب به رهبری انگلیس و آمریکا بجای بسته پیشنهادی، از ایران درخواست موضوع مبادله سوخت 5/3 درصد، یعنی 1200 کیلوگرم اورانیوم 5/3 درصد را در مقابل 120 کیلوگرم صفحات سوخت 20 درصد برای مصارف رآکتور تهران را مورد بررسی قرار دهد که به معنای عقب نشینی کامل ایران در زمینه هسته ای بود. در نشست وین نیز یک پیش‌نویس تهیه و تحویل ایران شد و ایران در پاسخ پیش نویس، طی نامه‌ای اعلام کرد درباره مبادله شرایطی باید لحاظ شود: اولا هرگونه مبادله باید همزمان انجام شود، ثانیا باید این مبادلات در خاک ایران انجام شده و ثالثا هرگونه مبادله باید تدریجی انجام شود یعنی مبادلات در طول یک محدوده زمانی پانزده ماهه انجام پذیرد. موضع انگلیس و غرب نیز با تغییری کاملا برنامه ریزی شده با هرگونه تبادل همزمان مخالفت کرد. بسیاری از تحلیلگران دلیل این رفتار را اینگونه دانستند که انگلستان و غرب با سوءاستفاده از بحران داخلی منتج از انتخابات ریاست جمهوری، ایران را کشوری ضعیف و در آن برهه متزلزل می‌پندارد و به دنبال ایجاد فضاهایی است که ایران را به نوعی مجبور به باج‌دهی های کلان سیاسی کند.جالب آنکه قطعنامه 1929با فشارهای فراوان انگلیس و غرب و اعطای امتیازهای فراوان به چین و روسیه در سالگرد آشوب انتخاباتی1388به تصویب رسید تا پیامی آشکار برای عوامل آشوب داخلی ایران داشته باشد(قدیریان،1389: 30-55). کیم‌آر هولمز، تحلیلگر ارشد نشریه واشنگتن‌تایمز حدود دو ماه پیش از قطعنامه 1929 در سرمقاله این نشریه نوشت: “تحریم به تنهایی کافی نیست. ما باید دیپلماسی عمومی را به نقض حقوق‌بشر در ایران متمرکز کنیم. جمهوری اسلامی به دلیل وجود اپوزیسیون داخلی دچار نقاط ضعف شده و باید بر این نقطه فشار وارد کرد.” روزنامه غربی ولت نیز چند هفته قبل از تحریم 1929 نوشت”توان گروه‌های اپوزیسیون ایران برای تغییر رفتار مقامات این کشور کافی نیست به همین علت است که غرب باید همزمان تهدیدهای چندباره خود در اعمال تحریم‌های سخت علیه ایران را در پیش بگیرد”(احمد امامی، بی تا: 18-1). برخی از سران سیاسی انگلستان و غرب در نشستی در بحرین قبل از مذاکرات اکتبر 2009 در ژنو بدین جمع بندی رسیدندکه اگر مذاکرات ژنو موفقیت‌‌آمیز نباشد و در آن پیشرفتی حاصل نشود، قصد دارند همزمان با تشدید تحریم‌ها، اعمال فشار سیاسی علیه تهران را با حمایت رسمی، علنی و گسترده از آشوب گران در داخل ایران وسعت بخشد چرا که هیچ فشاری به دولت ایران بدون تقویت جریان‌های طرفدار غرب در ایران کارساز نیست. آنان در برخی از سخنانشان بر این عقیده بودند”همین حالا هم این موضوع پنهانی نیست که ما از جریانات مخالف داخل ایران حمایت می‌کنیم اما علنی شدن این حمایت همزمان با اعمال تحریم‌ها می‌تواند این فایده را داشته باشد که مردم ایران به این نتیجه برسند که تنها راه رهایی از تحریم‌ها گرایش به این افراد است. قطعنامه 1929 در واقع اقدام علنی بریتانیاو غرب در حمایت از بحران سیاسی منتج از انتخابات سال 88 بود”^[138]
– تغییر رفتارهای دیپلماتیک انگلیس، آمریکا و غرب در قبال ایران:
با روی کار آمدن دولت نهم، برخی عناصر جوهری مکتب سیاسی و مشی اصولگرایانه معمار انقلاب اسلامی در ادبیات و سیاست‌های دولت در مواجهه با انگلیس و غرب، احیا گردید و این روند در موضوع هسته ای بیشتر نمایان بود که گام‌های توسعه برنامه صلح آمیز هسته ای با تدابیری ویژه و روندی شتابزا برداشته شد تا شاهد تغییراتی درقبال ادبیات سیاسی غرب در مقابل ایران باشیم .برخی مقامات غربی و کهنه‌کاران سیاست‌خارجی انگلستان وآمریکا، در اظهارنظر خود بر کوتاه آمدن در مقابل ایران تاکید کردند که این روند تا آستانه انتخابات ریاست جمهوری دهم بطور واضح قابل رصد بود که در ادامه به نمونه هایی از آن اشاره می شود. برژینسکی مشاور سابق امنیت ملی آمریکا که توصیه های وی نقش مهمی در پیروزی اوباما در انتخابات آمریکا داشت، در گفتگو با مجله آلمانی اشترن در پاسخ به این سوال که آیا اوباما رئیس جمهور یک ابرقدرت رو به زوال است گفت”واقعیت این است که دوران حماقت ابرقدرتی آمریکا به پایان رسیده است، درباره ایران و برنامه هسته‌ای ایران نیز ما به رویکرد واقع‌گرایانه، منعطف‌تر و منطقی‌تر نیازمندیم. ما باید مذاکره کنیم، ما ممکن است حتی بدون پیش‌شرط مذاکره کنیم. رویکرد موفقیت آمیز برای ایران باید با منافع امنیتی تهران و واشنگتن منطبق باشد”. براندازی نظام جمهوری اسلامی همواره راهبرد اصلی انگلیس و آمریکا و دیگر هم پیمانان غربی علیه جمهوری اسلامی ایران بوده است اما ناکامی‌های پی در پی، این جوامع را وادار کرد که راهبرد تعدیل و تغییر رفتار را ترجیح دهد و این در حالی است که التهاب سیاسی در انتخابات سال 1388 سبب گردید تا انگلیس و غرب تصور کند فرصت برای بازگشت به راهبرد اصلی و احیانا تحقق آن فرارسیده است، لذا با آغاز تحرکات خیابانی و آشوب‌های پس از انتخابات 88 در تهران، به حمایت صریح از آن پرداختند. اوباما چند روز پس از انتخابات ریاست جمهوری گفت”من درباره وقایع ایران نمی‌توانم سکوت کنم و عمیقا نگران خشونت‌ها هستم و هیچ راهی برای تأیید صحت انتخابات ایران وجود ندارد جهان بدون در نظر گرفتن نتیجه انتخابات، نظاره‌گر وقایع ایران است و از مشارکت مردمی الهام گرفته است ما دپیلماسی سرسختانه‌ای را در قبال ایران دنبال خواهیم کرد”. وی در مصاحبه با سی بی اس گفت”صدای مردم ایران باید شنیده شود و نباید خاموش شود، من قبلا هم گفته‌ام عمیقا نگران انتخابات ایران هستم، ما از کسانی که در پی عدالت از یک راه مسالمت آمیز هستند پشتیبانی می‌کنیم و من می‌خواهم تکرار کنم که ما در کنار کسانی که متوجه راه‌حلی مسالمت‌آمیز برای این کشمکش خواهند بود، می‌ایستیم”( اسماعیلی،1391: 401).
این رویه نشان می دهد که بحران سیاسی منتج از انتخابات سال 88 و بازیگران داخلی این ناآرامی، دست کم امید تزلزل و لغزش های سیاسی در داخل را برای استعمار انگلیس و غرب ایجاد نمودند که چه برای راهبرد میانی (تغییر رفتار) و چه برای راهبرد اصلی(تغییر نظام)، باید بر پتانسیل ایجاد شده تمرکز نموده و آن را ارتقا بخشید. در مقطع مذکور با توجه به توالی سریع اتفاقات و نیز با توجه به این اینکه سفارت انگلستان یگانه پایگاه رسمی نفوذ در درون جمهوری اسلامی بود، نقش این سفارت بسیار مورد توجه و محل اثرگذاری واقع شد. در پی تحولات سیاسی ایران، دولت‌های غربی به این باور رسیده‌اند که آنتی‌تز انقلاب اسلامی را باید در همین ساختار موجود سیاسی و از داخل تجدید نظر‌طلبان مدعی انقلاب اسلامی جستجو کرد. به ویژه این سیاست در دستور کار دولت انگلستان، که در گذشته همواره برخورد و براندازی سخت نظام جمهوری اسلامی را رد کرده بود، قرار گرفت که شاید علت این امر نداشتن یک جایگزین برای نظام ایران

اما در تکمیل صحبت‌های مددکار محترم مرکز لازم به ذکر است که :
جمع‌ آوری اطلاعات از کودکان به دلایل گوناگونی صورت می‌گیرد که از جمله آن‌ها امکان ایجاد شرایطی برای بازگشت به خانواده یا بستگان در رابطه با کودکانی که کسانی برای نگهداری از آن‌ها وجود دارد و به هر ترتیب راهی برای ممانعت از ورود آن‌ها به سیستم شبانه‌روزی می‌توان یافت.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

کودکانی هستند که با مشکلات مادی در خانواده مواجه بود‌ه‌اند و در صورتی که از این نظر تأمین شوند خانواده توانایی نگهداری از فرزندش را دارد. مواردی که یکی از والدین و یا هر دو معتاد بوده و فرد موثری برای توانایی نگهداری از کودک وجود ندارد، در بین این والدین کسانی هستند که خواهان ترک اعتیاد خود بوده و مددکار مربوط با ارجاع شخص به مراکز موجود تسهیلات لازم را برای بازگشت کودک به خانواده فراهم می‌آورد. از آن جایی که مهمترین آرمان و هدف سازمان بهزیستی و مرکز قرنطینه ترخیص کودکان پذیرش شده به خانواده یا بستگان نزدیک است نقش اصلی مددکار اجتماعی برقراری رابطه با نزدیکان کودک می باشد تا بدین وسیله مکان امنی برای کودک خارج از حیطه بهزیستی فراهم شود، در غیر اینصورت مراحل قانونی جهت ورود به مراکز شبانه روزی سازمان بهزیستی طی شده و نقش مددکار آماده کردن کودک برای ورود به این سیستم خواهد بود.
ارتباط مستقیم با مربیان ضمن گرفتن اطلاعات از وضعیت کودکان و همچنین دادن اطلاعات از وضعیت آنها به مربیان به منظور تسهیل در شیوه‌های ارتباطی بین آنها خواهد بود. مددکار واسطه بین کودکان و نوجوانان ساکن و مربیان بوده و تمام تلاش خود را جهت بهبود کیفیت این روابط بکار خواهد بود. در این میان می‌توان جلساتی رابه طور مشترک با مربیان، و روانشناس مرکز تشکیل داده و در رابطه با مسائل و مشکلات مرکز به بحث و گفتگو نشست.
پیگیری میدانی وضعیت کودکان به طور حتم محدود به مدت زمان اقامت آنها در مرکز نخواهد بود و این پیگیری خاصه در ارتباط با کودکانی که به خانواده ترخیص شده‌اند ادامه خواهد داشت. بویژه در موارد مربوط به کودک آزاری و یا موارد مشابه با پیگیری از وضعیت کودک پس از ترخیص به خانواده می‌توان از بروز حوادث نامطلوب پیشگیری کرد.
۲۲-۲ بیان چارچوب نظری پژوهش حاضر
با عنایت به نظریه‌های مطرح شده و پیشینه پژوهش می توان نتیجه گرفت کیفیت زندگی دختران ساکن درمرکز قرنطینه دستخوش عوامل گوناگونی می‌باشد.
در این پژوهش سعی شده است از تئوری‌های «بلون دن^[۷۷]» و «ایوانزوکوب^[۷۸]» و «لبو^[۷۹]» مربوط به کیفیت زندگی و تئوری‌های سنجش رضایت «جوران و دمینگ» استفاده شود. این نظریه‌پردازان اهمیت کیفیت را مورد توجه قرار داده‌اند. آن‌ها معتقدند کیفیت دقیقاً همان است که دریافت‌کننده خدمات تعیین می‌کند. به نظر آنها تأمین نیازها و انتظارات مشتریان و مصرف‌کنندگان خدمات، اصل مسلم دستیابی به موفقیت محسوب می‌شود. مهمترین و اصلی‌ترین مسیر موفقیت در فرآیندهای مختلف ارائه یک خدمت، مشارکت مستقیم دریافت‌کنندگان خدمات است و این نکته در قالب رویکرد مرجع‌مداری مطرح شده از جانب «جوران و دمینگ» شرح داده می‌شود.
نظریه کنش متقابل «ویلیام شوراتز» نیز در متن پژوهش مورد استفاده قرار گرفت. نظریه کنش متقابل به عنوان یکی از نظریات مورداستفاده در مددکاری اجتماعی است. ما در این دیدگاه نمی‌توانیم رفتار و حرکات فرد را بدون درنظر گرفتن رفتار و حرکات دیگران درک کنیم. به بیان دیگر هر مسأله ای باید در متن کنش متقابل با محیط خود دیده شود، زیرا که ممکن است بین فرد و سیستم‌هایی که با آنها ارتباط دارد مانعی وجود داشته باشد که با رفع آن بهبود در کیفیت زندگی فرد ایجاد شود.
در مرحله بعدی پژوهش در بررسی کیفیت زندگی دختران ساکن در مرکز قرنطینه و انتظارات آن‌ها از مرکز از نظریات پیلا و پرلمن^[۸۰] در رابطه با تنهایی، از نظریه بندورا^[۸۱] در رابطه با نوجوانی و یادگیری اجتماعی، از نظریه‌های «البک^[۸۲]» و «فکتو^[۸۳]» و «بلون دن^[۸۴]» در رابطه با مشارکت، از نظریه‌های «راجرز^[۸۵]»، «لوین^[۸۶]»، «کولی^[۸۷]» و «پارسونز^[۸۸]» در رابطه با روابط فردی و از نظریات «دومازویه^[۸۹]« در مورد اوقات فراغت و در مورد نیازهای عاطفی از نظریات «راجرز» و «مازلو^[۹۰]» استفاده شد.
۲۳-۲ خلاصه نکات مهم
فصل دوم تحت عنوان ادبیات موضوع با تاریخچه کیفیت زندگی در ایران و جهان آغاز می‌شود. پس از بیان مفاد مهم و مرتبط پیمان‌نامه حقوق کودک (یونیسف)، اهمیت خانواده در قالب اصلی‌ترین نهاد و واحد اجتماعی که مکان امن و آرامش اعضای خود می باشد ذکر می‌شود. پدیده بی‌سرپرستی با از دست دادن والد یا والدین و یا سرپرست موثر موجب فقدان حضور کودک در خانه و خانواده می‌گردد.
کودکانی که بنا به دلایل مختلف وارد سیستم شبانه‌روزی می‌گردند نسبت به کودکانی که در کانون خانوادگی رشد می‌یابند، دارای خلقیات متفاوتی می‌گردند و زندگی در محیط شبانه‌روزی تأثیر خاصی روی کودکان و نوجوانان می‌گذارد. با توجه به این که مرکز قرنطینه ورودی سازمان بهزیستی می‌باشد و مدت اقامت در آن جا چندین ماه به طول می‌ انجامد توجه به کیفیت زندگی، رضایت و انتظارات کودکان و نوجوانان از مرکز اهمیت می‌یابد. ضمن این که نوجوانی به دلیل حساسیت‌های خاص خود نیاز به بازخوردی حرفه‌ای داشته و نیازهای متفاوتی را می‌طلبد. با توجه به نظریات مطروحه و با تأکید به این که هر لحظه از عمر انسان مهم تلقی شده و می‌تواند تأثیر بسیار مهمی در ادامه رند زندگی وی داشته باشد، چارچوب نظری حاضر انتخاب گردیده و پس از انجام مصاحبه‌های عمیق با ۳۱ نفر شرکت‌کننده در مصاحبه، مورد تحلیل قرار گرفته است.
۲۴-۲ سوال‌های پژوهش
با توجه به آن چه درباره ادبیات موضوع، پیشینه پژوهش و نظریه ها بیان شد، سوالاتی در مورد کیفیت زندگی کودکان ساکن در مرکز قرنطینه برای پژوهشگر مطرح شد :
کیفیت زندگی دختران ساکن در مرکز قرنطینه به چه صورت است؟
چه مواردی در مرکز قرنطینه موجب نارضایتی دختران شده و کیفیت زندگی آنها را پایین می‌آورد؟
آیا انتظارات دختران ساکن در مرکز قرنطینه با توجه به کیفیت موجود برآورده می شود؟
دختران ساکن در مرکز قرنطینه نسبت به ترخیص از مرکز قرنطینه، مراکز شبانه‌روزی و ورود به سیستم بهزیستی چه نگرشی و نگرانی‌هایی دارند.
۲۵-۲ الگوی نظری پژوهش
فصل سوم
روش‌شناسی پژوهش
۱-۳ مقدمه
در این فصل روش پژوهش بیان شده است روش پژوهش در این پژوهش از نوع کیفی و کمی بوده است که نتایج تحقیق با بهره گرفتن از روش مصاحبه عمیق با ۳۰ نفر از دخترانی که در طول مدت قرنطینه خود را گذرانده و حدود ۴ ماه در مرکز زندگی کرده‌اند بدست آمده است. اطلاعات جمع‌ آوری شده با بهره گرفتن از روش تحلیل محتوا موردارزیابی قرار گرفته است و در فصل چهارم به طور مفصل شرح داده خواهد شد.
۲-۳ روش تحقیق
روش مورد استفاده، روش تحقیق کیفی و کمی است. با بهره گرفتن از تحقیق کیفی می‌توان از راه‌ حل‌ هایی که توسط خود افراد پیشنهاد می‌شود برای شناسایی مسائل پیچیده اجتماعی، راه‌ حل ‌های طبیعی پیدا کرد. (مارشال، کاترین، ۱۳۷۷)
شیوه اجرای این تحقیق ایجاب می‌کند که محقق به منظور درک واقعیات موجود و به جهت پاسخگویی به سؤالاتی که وجود دارد به فرزندانی که دوره قرنطینه را گذرانده‌اند مراجعه کرده و با آن‌ها به مصاحبه بپردازد. به همین منظور تعدادی مصاحبه مقدماتی با تعدادی از مسئولین شبانه‌روزی‌ها و دختران ساکن در مرکز قرنطینه انجام شد و با تکیه بر ادبیات موضوع و همچنین پس از بررسی منابع و تحقیقات موجود یک پرسشنامه نیمه‌ساختمند تدوین گردید، با در نظر گرفتن این نکته که پس از هر مصاحبه، موضوعات و سؤالات مهم دیگری که در خلال مصاحبه مطرح شود در مصاحبه‌های بعدی با افراد دیگر مطرح گردد. بدین ترتیب پس از اتمام مصاحبه‌ها، عنوان‌های اصلی مشخص خواهد شد.
۳-۳ جامعه آماری موردمطالعه
جمعیت آماری موردبررسی تحقیق شامل کلیه دختران بی‌سرپرست و یا فاقد سرپرست مؤثر می‌باشد که در خانه کودکان و نوجوانان تحت نظارت سازمان‌ بهزیستی در شهر تهران پذیرش شده‌اند و طول دوره قرنطینه (۲۱ روز) و به طور تقریبی در همه موارد ۳ الی ۴ ماه و گاهی بیشتر را سپری کرده‌اند و در حال حاضر هنوز در مرکز قرنطینه زندگی کرده ویا به یکی از مراکز شبانه‌روزی ترخیص شده‌اند. براساس آمار ثبت‌شده در دفتر امور شبه‌خانواده این سازمان، از سال تأسیس این مرکز (۱۳۸۴) تا تاریخ شروع به اقدام جهت مصاحبه حدود ۱۷۵ دختر در این مرکز پذیرش‌ شده‌اند.
۴-۳ نمونه آماری موردمطالعه
برای انجام مصاحبه با دخترانی که در مرکز قرنطینه مورد پژوهش پذیرش شده‌اند، و طول مدت قرنطینه (۲۱ روز) را در این مرکز زندگی کرده‌اند و پس از طی دوره و پس از مشخص شدن برنامه ترخیص به خانواده و یا مرکز شبانه‌روزی انتقال داده‌ شده‌اند، با مطالعه پرونده‌ها و بررسی آمار موجود مشخص شد که از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۶حدود ۱۷۵ دختر در این مجتمع پذیرفته شده‌اند که حدود ۶۰ نفر آن در فاصله سنی ۱۸-۱۵ سال و یا بالاتر قرار دارند و از این میان با ۳۱ نفر از آن‌ها امکان مصاحبه عمیق وجود داشت.
۵-۳ روش جمع‌ آوری اطلاعات
اطلاعات با بهره گرفتن از روش‌های زیر گردآوری شده و اطلاعات نهایی بدست آمده است :
مطالعه ادبیات موضوع و پایان‌نامه‌های مربوطه
انجام مصاحبه عمیق : مصاحبه عمیق در روش تحقیق کیفی یکی از روش‌های شناخته شده است که به هنگام جمع‌ آوری اطلاعات به صورت فزاینده ای مورد استفاده قرار می‌گیرد (مارشال، کارترین، ۱۳۷۷). محقق با دختران ۱۸-۱۵ ساله ساکن شبانه‌روزی‌ها که البته خود نیز نسبت به موضوع تحقیق و انجام مصاحبه علاقه و تمایل نشان داده‌اند. مصاحبه انجام داده و مدت هر مصاحبه به طور متوسط ۶۰ دقیقه بوده است. همچنین جهت دریافت سایر اطلاعات و نیز کنترل مجدد اطلاعات قبلی دریافت شده با تعدادی از مسئولین مراکز و مددکاران نیز مصاحبه صورت گرفته است.
مطالعه پرونده ها
پرسشنامه
۶-۳ روش تحلیل اطلاعات
اطلاعات جمع‌ آوری شده با بهره گرفتن از تکنیک تحلیل محتوا تبیین و تحلیل شده است تحلیل محتوا یکی از مهمترین تکنیک‌های پژوهش در علوم اجتماعی است که در پی شناخت داده‌ها، نه به منزله مجموعه ای از رویدادهای مادی، بلکه به منزله پدید‌ه‌های نمادین است و بدون ایجاد اخلال در واقعیت اجتماعی به تحلیل آنها می پردازد. در این روش تحلیل پژوهشگر پس از جمع‌ آوری داده‌ها و هر کجا که لازم باشد مشخص می‌کند که در کجا باید تأکید بیشتری نمود. (مارشال، ۱۳۷۷) از این رو بعد از جمع‌ آوری کلیه اطلاعات، از این روش برای تحلیل استفاده شد تا مشخص شود عوامل اساسی و بنیادین و مؤثر بر کیفیت زندگی دختران ساکن در مرکز قرنطینه کدام بوده است و ارتباط آنان با انتظارات آن از مرکز و پس از ترخیص از مرکز چه بوده است. یکی از شیوه‌های تحلیل محتوا در کار کیفی، تکیه روی «عین جملات و عبارات پاسخگویان^[۹۱]» است. که از این روش در هر جا که ضرورت بوده است استفاده شده است.
۷-۳ روایی^[۹۲]
مقصود از روایی آن است که وسیله اندازه‌گیری، همان چیزی را بسنجد که موردنظر ماست. در این پژوهش برای روایی سنجی، از روش «روایی محتوا^[۹۳]» به معنای توافق و تأیید متخصصان و چندین بار تجدیدنظر محقق بهره گرفته شده است. به همین منظور، پرسش‌های موردنظر برای مصاحبه با دختران که در مرکز قرنطینه ساکن هستند یا بوده‌اند، به اساتید و پژوهشگران نشان داده شد و از نظرات آن ها برای تأیید و تکمیل استفاده شد. موارد غیرمرتبط حذف و موارد لازم اضافه گردید و پس از آن نیز ضمن انجام مصاحبه، برخی از سؤالات از نظر بیان و مفهوم به صورت ساده‌تر برای مصاحبه شوندگان مطرح گردید تا برای شرکت کنندگان در مصاحبه قابل فهم باشد.
۸-۳ تعریف مفاهیم
سن : مدت زمانی که از تولد فرد در گذشته است.
سرپرست : شخصیت حقیقی یا حقوقی که طبق قانون، وظایفی به او تفویض شده است.
بی سرپرست : فقدان کمی یا کیفی شرایط سرپرستی فرزند در خانواده که در نهایت منجر به بی‌سرپرستی وی‌ می‌گردد، شرایط کمی نظیر فقدان والدین به دلیل فوت و شرایط کیفی نظیر اعتیاد و یا مشکلات اخلاقی والدین.
فرزندان تحت سرپرستی سازمان بهزیستی کشور : به کلیه افرادی که طبق موارد دستورالعمل اجرایی واحدهای مجتمع های خدمات حمایتی، در حوزه‌ فعالیت‌های خدمات حمایتی سازمان بهزیستی کشور در واحدهای مختلف (شیرخوارگاه، شبه خانواده، مجتمع خدمات حمایتی شبانه‌روزی، خانه فرزندان) به منظور سرپرستی، پرورش و تعلیم و تربیت نگهداری می گردند، گفته می‌شود. (دکتر مرتضوی، ۱۳۷۷)
مراقبت شبانه‌روزی : مجموعه فعالیت‌های حرفه‌ای که در زمینه صیانت از حقوق و کرامت و منافع کودکان و فراهم نمودن سلامت جسمی، اجتماعی، روانی و شرایط رشد و بالندگی معنوی، اجتماعی، علمی و خودکفایی کودکان و نوجوانانی که به صورت شبانه‌روزی نگهداری می‌شوند، انجام می‌پذیرد.
پذیرش : عبارت است از قبول سرپرستی و یا نگهداری فرزندان واجد شرایط توسط سازمان بهزیستی کشور طبق مقررات و ضوابط دستورالعمل اجرایی واحدهای مجتمع‌های خدمات حمایتی.
نوجوانی : مرحله سنی بین ۱۲ تا ۲۱ سال را نوجوانی می گویند. این دوره سنی زمان پیدا کردن هویت و رسیدن به شناخت خویشتن است. فرد در این دوره به بلوغ می رسد بنابراین این مرحله سنی دارای اهمیت بالایی بوده و حدفاصل دوره کودکی و بزرگسالی است. (بیابانگرد، ۱۳۷۶)
سازمان بهزیستی : این سازمان بر اساس اصول ۲۱ و ۲۹ قانون اساسی به صورت سازمانی از سال ۱۳۵۸ آغاز بکار نمود. بهزیستی عبارت است از مجموعه متشکلی از تدابیر، خدمات و فعالیت ها و حمایتهای غیربیمه ای که به منظور بسط رحمت الهی در جامعه و حفظ کرامات والای انسانی، با تکیه بر مشارکتهای مردمی و همکاری های نزدیک سازمان های ذیربط در جهت گسترش خدمات توانبخشی، حمایتی، بازپروری، کودک پیشگیری از معلولیت ها و آسیب های اجتماعی و کمک به تأمین نیازهای اساسی گروه های کم بهره اقدام می نماید. (کارنامه بهزیستی، ۱۳۷۱)
فرزندان شبانه روزی : کودکان و نوجوانان ۶ تا ۱۸ساله که پس از گذراندن دوره قرنطینه در یکی از مراکز شبانه‌روزی سازمان بهزیستی زندگی می کنند. (بیابانگرد، ۱۳۷۶) کودکان زیر ۶ سال به شیرخوارگاه (۳-۰ سال) و خانه نوباوگان (۶-۳ سال) فرستاده می‌شوند.
مرکز شبانه روزی : به مکانی گفته می شود که اعم از دختر و پسر به دلیل از دست دادن پدر یا مادر و یا عدم صلاحیت والدین در امر تربیت فرزندان، از سرپرستی و نظارت والدین خود محروم شده اند و در این مراکز زندگی می کنند. (دستورالعمل شبانه روزی های سازمان بهزیستی، ۱۳۷۹)
فرزندان قرنطینه : کودکان و نوجوانان ۶ سال به بالا که در مرکز قرنطینه سازمان بهزیستی به طور موقت زندگی می کنند. این فرزندان دچار آسیب های اجتماعی نیستند و دختران فراری هم تنها در شرایطی می توانند در اینجا اقامت کنند که باکره باشند.
مرکز قرنطینه :کودکان و نوجوانان ۶ تا ۱۸ ساله که به تشخیص قاضی پرونده باید در محل امنی نگهداری شوند به این مرکز سپرده می شوند. حداکثر زمان رسمی نگهداری کودکان در قرنطینه ۲۱ روز است ولی تعدادی از آنها زمان بیشتری را در مرکز سپری می کنند، و در حالت کلی تر کودکان و نوجوانان اقامت های ۲ تا ۳ ماهه دارند. (بهشتی، ۱۳۸۵)
کیفیت زندگی : کیفیت زندگی معمولاً به احساس فرد و برداشت ذهنی و ارزشیابی او از زندگی اش در خصوص رفاه و آسایشی که در حیطه های اقتصادی، شغلی و ارتباط با سایرین و … احساس می کند اطلاق می گردد.
انتظارات : عبارت است از خواست‌ها و تمایلاتی که فرد برای حفظ رضایت و خشنودی خود با توجه به امکانات موجود ذهن می‌پروراند و در واقع آن را پیش‌بینی می‌کند.
کیفیت زندگی : نوع برداشت و درک فرد از موقعیت خود در زندگی در چارچوب اهداف و نظام ارزشی مورد قبول وی. (ایوانزوکوپ، ۱۹۸۹)

نوآوری‏، فرایند ادراک یا ایجاد دانش مربوط و تبدیل آن به محصولات و خدمات بهبود یافته و یا جدید‏، برای افرادی که خواهان آن‏ها هستند‏، می‏باشد‏.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

نوآوری‏، فرایند اخذ ایدۀ خلاق و تبدیل آن به محصول‏، خدمات و روش‏های جدید عملیات است‏. بنابراین سازمان نوآور به وسیله توانایی انتقال عصاره‏ های خلاق به نتایج مفید مشخص می‏شوند‏.
تغییر سازمانی به عنوان اتخاذ یک فکر یا رفتار جدید به وسیله سازمان مشخص می‏شود‏، اما نوآوری سازمان اتخاذ یک ایده یا رفتار است که برای نوع صنعت‏، سازمان‏، بازار و محیط کلی سازمان جدید است‏. اولین سازمانی که این ایده را معرفی می‏کند به عنوان نوآور درنظر گرفته می‏شود و سازمانی که کپی می‏کند یک تغییر را ایجاد کرده است‏.
نوآوری به معنای ایجاد‏، قبول و اجرای ایده‏ها و فرآیندها و محصولات یا خدمات جدید است‏. بنابراین نوآوری‏، استعداد و توانایی تغییر یا انطباق را به وجود می‏آورد‏.
خلاقیت‏، عبارت از به کارگیری توانایی‏های ذهنی برای ایجاد یک فکر یا مفهوم جدید‏. (رضائیان‏، ۱۳۷۴)
با توجه به این تعریف‏ها‏، خلاقیت ایجاد یک ایده یا مفهوم جدید از طریق به کارگیری توانایی‏های ذهنی و علت و سبب نوآوری است و بدون آن نوآوری صورت نمی‏گیرد‏. نوآوری ایجاد و توسعه محصول‏، خدمات‏، یا فرایند جدید است که منتج از ایده‏های جدید باشد‏. این نوآوری برای صنعت‏، بازار و محیط کلی مربوط‏، جدید است و به تغییر و انطباق بهتر با شرایط محیطی منجر می‏گردد‏.
خلاقیت‏، استعداد یا مهارتی پنهان در درون اکثر ماست که اساساً به وسیله محیطی که در آن کار می‏کنیم و یا در آن تربیت می‏شویم تضعیف شده است‏.
با این وجود‏، خلاقیت نیرویی است که اگر به‏طوری حساس با آن برخورد شود می‏تواند به همراه منافع واقعی که برای سازمان دارد‏، تأثیری نافذ نیز برجای گذارد‏. خلاقیت به عنوان بخش تکمیل‏کننده فرایند نوآوری است‏. و نباید به آن به عنوان یک مسئله جداگانه نگاه کرد و در اینجا فقط به لحاظ سادگی به‏طور جداگانه مورد بحث قرار می‏گیرد‏.
خلاقیت درجاتی دارد که عبارتند از‏: (رشیدی نیک‏، ۱۳۷۰)
خلاقیت محض^[۲۶] ‏:
شناسایی یا کشف ایده یا روشی است که کاملاً جدید یا بی‏نظیر باشد‏. چنین فعالیتی معمولاً مورد توجه خاص بخش‏های پژوهش و توسعه در سازمان‏های بزرگ می‏باشد‏. به هر حال هر ایده و فکر جدید می‏تواند برای یک سازمان بی‏نظیر باشد و ممکن است فکر یا روشی باشد که در زمانی‏، به شکلی یا صورتی دیگر یا در محلی کاملاً غیرمرتبط موجود بوده است‏.
خلاقیت نسبی^[۲۷]‏:
در مورد خلاقیت نسبی می‏توان گفت که قبلاً شناختی از آن وجود نداشته است و در پذیرش ایده جدید یا معرفی آن به بازار این مسئله می‏تواند به همین نحو برای اولین بار اتفاق بیفتد‏.
تفاوت خلاقیت نسبی با خلاقیت محض در این است که در خلاقیت نسبی ایده یا روش جدید از روشی که قبلاً کشف گردیده به دست می‏آید‏. در یک چنین مورد نتیجه کار بسط ایده یا روش موجود خواهد بود‏، شاید به جهت ترکیب ایده‏ های مختلف و نامربوط به یکدیگر که در شکل‏گیری این نوع خلاقیت سهیم می‏باشند‏. خلاقیت نسبی عموماً به عنوان خلاقیت آگاهانه شناخته می‏شود‏.
این نام گذاری بدان دلیل است که در این نوع خلاقیت از اطلاعات فراوان موجود و در دسترس نهایت استفاده به عمل می‏آید‏.
۲-۵-۲٫ فرایند خلاقیت‏:
این فرایند فعالیتی است دشوار و ذهنی که در آن تفکر خلاق اعضاء یک گروه متشکل شده در یک پروژه به منظور شناسایی فرصت‏های تازه برای سازمان و تعریف صحیح نیازها و مشکلات مرتبط به این فرصت‏ها به خدمت گرفته می‏شود‏. این اولین مرحله در فرایند خلاقیت است که در سرتاسر این فرایند تکرار می‏شود تا فرصت‏های شناسایی کاملاً مورد بهره ‏برداری قرار گیرند‏. این فعالیت مستلزم تصوری روشن و مهارتی قابل توجه و تحلیل‏گرانه است‏. و این امر متضمن ترکیبی هدایت‏شده از توانایی ‏ها و تکنیک‏ های مورد نیاز به منظور برانگیختن تفکر خلاق اعضا خواهد بود‏.
استعداد ها و مهارت‏ هایی که شخص برای مشارکت مؤثر در فرایند خلّاق بایستی داشته باشد عبارتند از‏:
توانایی تعریف مجدد مشکلی (کهنه) به طریقی متفاوت‏، به منظور مشاهده دیدگاه‏ ها یا ابعاد جدید برای تجزیه و تحلیل بیشتر و ارائه راه‏حل‏های احتمالی‏.
توانایی ارتباط دادن ایده‏ هایی که در وهله اول غیرمرتبط به نظر می‏رسد و به عبارتی به دست آوردن چشم اندازی جدید از مشکلی قدیمی‏.
توانایی تجسم یا به کارگیری تفکر آزاد و بدین ترتیب خروج از الگوهای قراردادی‏، اندیشیدن به طریقی تفکر غیرمتداول که ممکن است راه‏حل‏های متعدد نوینی در آن وجود داشته باشد‏.
توانایی انتقال یا به کار بردن دانش یا تکنولوژی قبلی موجود برای ارائه راه‏حل‏های بیشتر برای یک مسئله‏.
تکنیک ‏های متعددی برای حل مشکلات یا برانگیختن تفکر (که برای تأمین حداکثر استفاده از توانایی‏های خلّاق فردی به کار گرفته می‏شوند) وجود دارند‏. از مهم‏ترین تکنیک‏ها به کارگیری گروه چندضابطه‏ای^[۲۸] است‏. گروه چندضابطه‏ای معمولاً مرکّب از حدود ۱۲ نفر عضو در زمینه‏های حرفه‏ای و مطرح مختلف تجربی است‏. هر فرد چشم اندازی متفاوت از شکل موجود ارائه می‏دهد که این خود موجب تحریک ذهنیت فرد دیگر می‏گردد‏.
به هرحال توصیه می‏شود که رئیس جلسه‏ای علاقمند به موضوع اما بی‏طرف‏، داوری و راهنمایی فعالیت‏ های گروه را به منظور تأمین راه‏حل مناسب برعهده گیرد‏. تأثیرات متقابل اعضای گروه پروژه بر یکدیگر‏، وجود منبعی قابل توجه از تفکر بارور را ثابت خواهد نمود‏. یکی از موانع موجود بر سر راه خلاقیت مؤثر‏، مسئله دیدن «درخت به جای جنگل» می‏باشد .این مسئله اغلب در اعضایی که به منظور یافتن تمامی پاسخ‏های احتمالی مسئله به آن بیش از حدّ نزدیک می‏شوند‏، دیده می‏شود‏. یک دوره جدا شدن از شکل (شاید به خاطر توجه به بعضی از فعالیت ‏های غیرمرتبط دیگر) می‏تواند به تفکر ناخود آگاهانه پیرامون موضوعات برخاسته از مشکل اصلی منجر شود‏، بعضی از نتایج حاصل از این دیدگاه یک نوع ارزیابی مجدد از این موضوعات می‏باشد‏.
۲-۵-۳٫ نوآوری و فرایند آن‏:
نوآوری فعالیتی خلاقانه است در جایی که بر شناسایی ایده‏ های نو یا ایجاد فرصت ‏های تازه (اجازه بدهید آن را ابداع^[۲۹] بنامیم) تأکید فراوان به عمل نمی‏آید بلکه هدف اصلی از این فرایند بسط و سوق دادن این ایده‏ ها و فرصت ‏هابه یک تجربه مفید و در نهایت تولید یک محصول جدید می‏باشد‏.
فرایند نوآوری در شکل (۲-۴) به‏طور خلاصه بیان گردیده است‏. در نتیجه فرایند خلاقیت‏، باید مطمئن شوید که ارتباط میان فرایند های خلاقیت و نوآوری را درک کرده‏اید‏، نوآوری کشف می‏شود و یا روش مفید شناسایی می‏شود و به وجود می‏آید‏. این فرصت ‏ها به همراه خود مشکلات مربوط و نیازهای جدیدی را به همراه دارند‏. فرایند های یکسان خلاق در حصول اطمینان از این که از فرصت‏های جدید کاملاً بهره برداری شده است‏، سهم عمده‏ای دارند‏.

شناسایی فرصت‏، برآورد نیاز یا تجزیه و تحلیل مشکل‏.
جمع‏آوری اطلاعات که به‏طور معمول در مورد فرصت یا مشکل در دسترس هستند‏.
شناسایی ابعاد فرصت یا مشکل و طبقه‏بندی صحیح ماهیت این ابعاد‏:
ایده‏ها یا فرصت‏های مرتبط با هم‏.
مشکلات اضافی پیش آمده‏.
پیشنهاد ایده‏ها و راه‏حل‏ها در مورد فرصت یا مشکل به منظور تجزیه و تحلیل‏.
ارزیابی پیشنهادات با درنظر گرفتن موارد ۲ و ۳‏.
انتخاب بهترین ایده‏ها یا راه‏حل‏.
سرمایه‏گذاری در توسعه و تکمیل ایده یا راه‏حل‏.
ارزیابی برخورد ایده یا راه‏حل در بازار هدف‏.
تجدیدنظر در صورت لزوم‏.

شکل ۲-۴ فرایند نوآوری
۲-۵-۴٫ اهمیت خلاقیت و نوآوری برای مدیران
در مبحث بازاریابی‏، پیتر ودکاک^[۳۰] دوره حیات محصول و مفاهیم استراتژیک این مقوله را‏، به‏ویژه نیاز مداوم به توسعه و بهبود محصولات جدید را مطرح نمود‏. نظریه دوره حیات محصول به این معناست که اگر شرکتی موفق به طرح‏ ریزی تقاضای بازار مربوط به خطوط محصولات موجود خود نشود و صدور به موقع محصولات اضافی جدید را قبل از آن که خطوط موجود رو به کاهش گذارد ، شروع ننماید‏. این امر به‏طور جدّی موقعیت بازار‏، سودبری و امکانات بالقوه رشد شرکت و بنابراین شاید حیات آن را به مخاطره خواهد انداخت‏. سازمان‏های تجاری به جریان همیشگی ایده‏ های نوآور برای رشد مداوم خود نیازمندند‏. برای یافتن این ایده ‏ها‏، سازمان افراد دیگری را به خدمت می‏گیرد یا خود دست به نوآوری می‏زند‏. در مورد اوّل این امر به دو طریق زیر ممکن می‏گردد‏:
۱- خرید حقوق ثبت اختراع برای پاره‏ای از ایده‏های نوظهور‏.
۲- جستجو به منظور یافتن شرکت‏هایی که بانکی از پروژه‏ها دارند اما راهی قابل اطمینان برای بهره‏برداری از آن‏ها در دست ندارند‏.