در حدیثی دیگر از امام جعفر صادق(ع) آمده است که: «الرضاع واحد وعشرون شهراً فما نقص فهو جور علی الصبی. یعنی طول دوره شیر دهی مادر به طفل، ۲۱ ماه است و هرچه از این مدت کاسته شود به منزله ستمی بر کودک است» (همان).
امام محمد غزالی در زمینه شیر دادن به نوزاد می گوید: «پدر باید جهد کند تا آن دایه ای که وی را شیر می دهد به صلاح و حلال خوار بود که خوی بد از دایه سرایت نکند» (همان: ۱۱۷).
۸: کنترل جمعیت و تنظیم خانواده:
تنظیم خانواده امروزه به عنوان یکی از بندهای اساسی حقوق بشر و از اجزاء حیاتی توسعه پایدار شناخته شده است و علاوه بر زنان و مردان، خانواده وملتها را پوشش می دهد. سازمان بهداشت جهانی تنظیم خانوداه را اینگونه تعریف می کند «برنامه ریزی زوجین برای دستیابی به اهداف باروری به صورت آگاهانه، مسئولانه و داوطلبانه؛ که به منظور ارتقای تندرستی و بهزیستی خانواده انجام می گیرد. در این تعریف تنظیم خانواده مترادف با تحدید موالید نیست (محمودیان، ۱۳۸۳: ۱۵۳).

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

در زمینه برنامه تنظیم خانواده، موافقت و مخالفت با آن مباحث زیادی در اسلام صورت گرفته است. هر دو گروه برای اثبات مدعای خود، از آیات قرآن واحادیث استفاده می کنند.
۸-۱: موافقان کنترل جمعیت:
موافقان برنامه تنظیم خانواده از دو شیوه در اثبات مدعای خود سود جسته اند:

• • استفاده از نصوص و ادله شرعی.

• • بر اساس داده های جمعیتی و نظریات کارشناسان و یا در قالب مسائل جدید.

نظریات موافقان کنترل جمعیت چه در میان شیعه و چه در میان اهل سنت سمت و سوی واحدی دارد. به هر روی مدعای اصلی آنها این است که هر چند دلایل و شواهد زیادی بر توجه شریعت مقدس اسلام به مسئله حفظ و ترغیب بر افزودن نسل مسلمانان وجود دارد اما در جنب این مسئله باید توجه داشت که هدف شریعت اسلام تنها بر افزودن نسل، بدون عنایت به وضعیت دینی،تربیتی، و اجتماعی نسل مسلمانان نیست در واقع هدف، توجه به کیفیت نسل است (طلعتی، ۱۳۸۳: ۱۲۸-۱۲۶). روش عزل از روشهایی است که در زمان پیامبر استفاده می شده و این احتمال وجود دارد که از قبل از اسلام نیز این روش در میان اعراب وجود داشته است و بزرگانی چون علی(ع)، غزالی ، ابن قیوم نیز استفاده از این روش را منع نکرده اند و چون روش عزل از دیدگاه اسلام رد نشده است می توان گفت که بقیه روشها هم می‌تواند مورد پذیرش باشد.
ابن قیوم از محققان مسلمان با این دلیل که، اگر روش عزل یک عمل غیر قانونی بشمار می رفت پس چرا در زمان پیامبر استفاده می شده و اینکه درهیچ جای قرآن مخالفت صریحی با آن نشده، استفاده از این روشها را مجاز می شمرد (مهتاب کریم،۲۰۰۴: ۴۷).
از بررسی نظریات علما و فقهای اسلامی (شیعه وسنی) چنین بر می آید که نظر اکثریت آنها اعمال شیوه های جلوگیری از حاملگی در مرحله قبل از انعقاد نطفه ممنوع نیست به شرطی که:

• • جلوگیری بدلیل عوامل معقول و مشروع باشد.

• • موجب لطمه وارد آمدن به سلامت مادر نشود.

• • رضایت زوجه قبلا جلب شود (کتابی،۱۳۵۸: ۱۳).

محمد شلتوت در کتاب آئین اسلام و تنظیم خانواده خود متذکر شده است که« دین اسلام هرگز خواهان یک اکثریت ضعیف و ناتوان نیست بلکه خواهان آن است که اجتماع اسلامی یک اجتماع سالم و نیرومند باشد و این امر تنها از راه تنظیم خانواده امکان پذیر است» (همان: ۱۹).
در اسلام استفاده از وسایل جلوگیری از باروری بطور عمده در متن خانوداده و ازدواج مورد توجه قرار می گیرد. قرآن و شریعت دو منبع عمده در اسلام بشمار می روند. در هر دوی این منابع اشاراتی به مساله ازدواج شده است. در هر دو منبع ازدواج و تشکیل خانواده، مأمن و جایگاهی برای به آرامش رسیدن افراد می باشد و هدف از ازدواج را تنها تولید مثل نمی دانند. در قرآن آیاتی در مورد ازدواج موجود می باشد که در ذیل آورده شده است:

• • از نشانه های خداوند این است که برای شما همسرانی را از خود شما بوجود آورد تا اینکه با آسایش در کنار هم زندگی کنید و در میان شما دوست داشتن و رحمت برقرار باشد (روم، ۲۱).

• • خداوند است که شما را از روح مجرد بوجود آورد و برای شما همسرانی قرار داد تا با آنها به آرامش برسید (اعراف، ۱۸۹).

• • خداوند برای شما از جنس خودتان همسرانی بوجود آورد که از بطن آنها فرزندان و نوه هایی نصیب شما خواهد شد (نحل، ۷۲).

بر این اساس وسایل جلوگیری به خانواده ها کمک می کند تا به آرامش مورد نیاز خود برسند. بحث اصلی اندیشمندان مسلمان در این قالب می گنجد که اسلام یک مذهب میانه رو است و اصول آزادی و اختیار در آن وجود دارد (رودی فهیمی،۲۰۰۴).
در قرآن شواهدی مبنی بر اینکه کنترل فرزندان قدغن است وجود ندارد. از طرفی شوهر و همسر را در زمینه تعداد فرزندان و فاصله میان آنها با هیچ مانعی روبرو نکرده است. عمران چنین اظهار می کند که در تمامی نهادها و قوانینی که اسلام آنها را مورد خطاب قرار داده، استفاده از این روشها می بایست با غرایز و فطرت انسان هماهنگی داشته باشد. عمران در این زمینه از قرآن نقل قولهایی را بیان می کند:

• • خداوند برای شما راحتی و آرامش را مطلوب می داند وسختی را نامطلوب. (بقره، ۱۸۵).

• • خداوند در دین هیچ سختی را برای شما قرار نداده است. (حج، ۷۸).

اگر باروری زیاد منجر به این شود که سلامتی مادر و پدر را به خطر بیاندازد و از لحاظ اقتصادی موجب بدهکاری و سختی پدر شود یا اینکه پدر توانایی این را نداشته باشد که بتواند فرزندان زیاد را تأمین کند مسلمانان این اجازه را دارند که باروری خود را تنظیم کنند (رودی فهیمی به نقل از عمران، ۲۰۰۴: ۴).
اندیشمندان ومحققان اسلامی توصیه های قرآن مبنی بر شیر دادن به بچه به مدت دو سال را بهترین دلیل برای اثبات این امر می دانند که استفاده از وسایل جلوگیری در اسلام با هیچ مانعی روبرو نیست. البته با بیان این فرض که استفاده از آن هیچ خطری نداشته باشد. آیه ۲۳۳ سوره بقره که می فرماید : مادران دو سال تمام فرزندان خود را شیر دهند برای اثبات این مدعا کافی باشد.
آیت الله سید محمد کاظم یزدی در کتاب العروه الوثقی، که رساله ای است مرجع و بیشتر فقهای بزرگ بر آن حاشیه زده اند، پیشگیری را مجاز دانسته اند و مراجع بزرگ از جمله امام خمینی نیز همین فتوی را تأیید کرده اند. آیه الله خویی (ره) نیز در رساله منهاج الصالحین همین نظر را دارد. در این زمینه فقهای اهل سنت نیز پشگیری را جایز می شمرند (احمدی، ۱۳۸۳: ۲۰۷).
۸-۲: مخالفان کنترل جمعیت:
ادله ای که مخالفان کنترل جمعیت بر ادعای خود اقامه نموده اند عمدتاً بر اصول و مبانی اولیه شریعت اسلام مبتنی است. آنان با بهره گیری از ادله شرعی مانند آیات، روایات و دیگر ادله فقهی، در صدد اثبات این مطلب اند که نظر اسلام بر افزایش نسل مسلمانان است. بنابراین هر برنامه ای که در صدد تحدید از افزایش نسل مسلمین باشد از نظر شرع مردود است.
روایات بسیاری در اسلام نشان می دهند که جلوگیری از پیدایش نسل یا باروری کاری مذموم است. پیامبر اکرم می فرماید:
«من مات بلا خلف فکان لم یکن فی الناس و من مات و له خلف فکانه لم یمت. آنکس که بمیرد و جانشینی وفرزندی نداشته باشد گویی در جامعه انسانی زنده نبوده است و آنکس که بمیرد وفرزندی داشته باشد آنچنان است که گویی نمرده است».
امام علی (ع) می فرماید:
« به هنگامی که خداوند به بنده ای اراده خیر ونیکی فرماید او را نمی میراند تا او خلف و جانشینی را از خود ببیند.»
در سخنی از پیامبر اکرم آمده است:
« زنی که از نظر صورت نازیباست از زنی که زیبا روی که عقیم است برای همسری مناسب تر است».
روایات بسیاری در اسلام نشان می دهند که توصیه شده است فرزندان بسیار باشند و آدمی از خداوند نسل بسیار طلب کند.
در سخنی از پیامبر اکرم چنین آمده است که فرمود:
«اکثرا والولد، اکاثرکم لامم غذاً. پیامبر از افتخارات خود را بیشتر بودن تعداد امت خود نسبت به دیگر امتها می داند حتی اگر بصورت سقط جنین بوده باشد». ( :۱۴۹).
در کلام عمربن خطاب به صراحت دیده می شود:
«النساء تنکح للولد. یعنی غایت نکاح حصول فرزند است». ( طلعتی،۱۳۸۳: ۹۴).

بررسی بردباری به خشکی گیاه سویا نیز نشان داد که استرس کم­آبی میزان پایداری غشای سیتوپلاسمی را کاهش می­دهد (ژانگ و همکاران، ۲۰۰۷). کوچوا و جورجیوف (۲۰۰۳) نیز در ارزیابی مقاومت به خشکی ارقام Hordeum vulgare L. ، تخریب کمتری در غشاهای سلولی ارقام مقاوم تر به خشکی مشاهده کردند.
۲-۲-۴- فتوسنتز و هدایت روزنه­ای
تحقیقی که روی گیاه زیتون تحت تاثیر تنش آبی صورت گرفت، نشان داد مقدار آب کمی که در بافت­ها ذخیره می­ شود به سمت ریشه و برگ شیب پیدا می­ کند و در نتیجه رشد متوقف شده و فتوسنتز و تعرق غیر فعال می­شوند (سوفو، ۲۰۰۷).
در مطالعه­ ای که توسط (توماس^[۱۲۳]، ۲۰۰۰) بر روی Q. robur انجام گرفت، بیشترین تاثیر خشکی بر روی هدایت روزنه­ای بوده به­ طوری که تنش خشکی با کاهش هدایت روزنه­ای، تعرق را به صورت خطی کاهش داد، در حالی­که کاهش فتوسنتز کمتر بود. دایت مارووا^[۱۲۴] و همکاران (۲۰۰۹) پاسخ­های فیزیولوژیکی نهال­های Picea abiesرا تحت تنش خشکی مورد مطالعه قرار دادند و پتانسیل آبی برگ، هدایت روزنه­ای و تبادلات دی­اکسیدکربن را بررسی کردند. نتایج این بررسی نشان داد که تنش خشکی منجر به کاهش پتانسیل آب برگ شد و این کاهش در پتانسیل آبی توام با تغییرات سریع در هدایت روزنه­ای بود و با افزایش تنش خشکی هدایت روزنه­ای و تبادلات دی اکسیدکربن کاهش یافت و این تغییرات باعث افزایش توانایی گیاه برای زنده ماندن و رشد در طول دوره­ خشکی شدند. مدیاولا و اسکودرو^[۱۲۵] (۲۰۰۴) پاسخ­های روزنه­ای را نسبت به تنش خشکی در گونه­ های Q. rotundifolia وQ. faginea مورد مطالعه قرار داد. نتایج نشان داد که گونه­ Q. rotundifolia نسبت به گونه­ faginea Q. مقاوم­تر بود زیرا هدایت روزنه­ای آن طی تنش خشکی کمتر تغییر کرد. استیسی و آلن^[۱۲۶] (۱۹۹۷) گونه­ Q. havard را به مدت یک ماه در معرض تنش خشکی قرار دادند و با میزان تغییر جزئی که در میزان فتوسنتز و هدایت روزنه­ای رخ داد این گونه را یک گونه­ بردبار به خشکی اعلام کردند. تزارا و همکاران در سال ۲۰۰۳ با مطالعه بر روی گونه­ Lycium nodosum تحت تنش خشکی کاهش معنی­داری را در نرخ فتوسنتز و هدایت روزنه­ای در شرایط افزایش تنش مشاهده نمودند. در بررسی که روی میزان فتوسنتز و هدایت روزنه ای در دو گونه Q. ilexو Laurus nobilis تحت شرایط خشکی توسط آرنا^[۱۲۷] و همکاران (۲۰۰۸) انجام شد، نتیجه گیری کردند که تحت شرایط خشکی مساوی، میزان فتوسنتز و هدایت روزنه­ای در گونه Q. ilex نسبت به گونه L. nobilis بیشتر بود و در نتیجه به خشکی مقاوم­تر است.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

در تحقیقی که سالوادور و همکاران (۲۰۰۴) انجام دادند دریافتند که خشکی سبب کاهش پتانسیل اشباع اسمزی، هدایت روزنه­ای، تبخیر و تعرق و ظرفیت رشد ریشه می­ شود. مطالعه رائو (۲۰۰۸) روی ۵ گونه مهم منطقه تارایی از جمله Albizzia lebbek، Dalbergia sissoo، Laucaena laucocephala، Shorea robusta، Tectonia grandis نشان داد که تنش شدید خشکی موجب کاهش وزن خشک، فتوسنتز و تعرق در همه گونه‌ها و افزایش مقاومت روزنه­ای در تمامی این ۵ گونه گردیده است.
ژانگ (۲۰۰۴) با بررسی اکوتیپ­های مختلف صنوبر دارای خاک­هایی با میزان آب متفاوت به این نتیجه رسیدند که تغییر در مقدار آب، فتوسنتز و هدایت روزنه­ای را کاهش می­دهد و در اکوتیپ­های مختلف مقدار این کاهش متفاوت است. اپرون و دریر (۱۹۹۳) با مطالعه بر روی یک توده طبیعی از Q. petrea وQ. robur نتیجه گرفتند که بعد از انجام تنش خشکی در این گونه­ ها میزان فتوسنتزشان کاهش پیدا نکرد، بنابراین مشخص گردید که این گونه­ ها به خشکی مقاوم می­باشند. با بررسی ترزا و همکاران (۲۰۰۸) روی نهال­های Q. ilex طی استرس­های خشکی در میزان کلروفیل فلورسنس، فتوسنتز و کارایی مصرف آب در تیمارهای مختلف خشکی تفاوت معنی­داری مشاهده شد.
واگنر و دریر^[۱۲۸] (۱۹۹۷) با بررسی اثر تنش خشکی بر روی نهال­های سه گونه بلوط Q. petrea وQ. robur و Q. rubra مشاهده نمودند که در گونه Q. petrea میزان فتوسنتز و هدایت روزنه­ای، میزان بیوماس و عملکرد فتوسیستمII نسبت به دو گونه دیگر کمتر تغییر نمود و بنابراین به عنوان یک گونه مقاوم­تر شناسایی شد. در مطالعه­ ای که توسط بهبودیان^[۱۲۹] و همکاران (۱۹۸۶) بر روی تاثیر تنش کمبود آب بر میزان فتوسنتز در پسته خوراکی صورت گرفت، مشاهده نمودند که این گونه در شرایط سخت کم آبی در حالتی که پتانسیل آبی برگ به ۵- مگاپاسکال رسیده بود، قادر به انجام فتوسنتز می­باشد.
۲-۳- جذب عناصر
در مطالعه­ ای که توسط نیکان و قربانلی (۲۰۰۷) بر روی سویا صورت گرفت بیان کردند که تنش خشکی موجب افزایش پتاسیم در اندام هوایی شد. هم چنین در مطالعه­ ای که توسط لی^[۱۳۰] و همکاران (۲۰۰۳) بر روی برنج صورت گرفت بیان کردند که گونه­ های بردبار به خشکسالی سدیم بیشتری را دفع و با جذب بیشتر پتاسیم، نسبت سدیم به پتاسیم را در اندام هوایی خود پایین نگه می­دارند. در مطالعه­ ای که توسط منصوری و همکاران (۱۳۹۰) بر روی ژنوتیپ­های مختلف برنج ایرانی تحت تنش خشکی صورت گرفته بود بیان کردند که ارقام متحمل، سدیم بیشتری را دفع کرده و با جذب پتاسیم بیشتر، نسبت سدیم به پتاسیم را در اندام هوایی خود پایین نگه می دارند آن­ها گزارش کردند که تنها مقدار سدیم و پتاسیم در تفکیک ارقام متحمل از حساس نمی تواند معیار کافی باشد، بلکه نسبت این دو یون سدیم به پتاسیم عامل مهمتری است تنش خشکی عموما باعث بالا رفتن میزان یون سدیم و کاهش جذب یون پتاسیم می­ شود، چرا که سدیم تمامیت غشاء سلول­های ریشه را از بین برده و از جذب انتخابی سلول می­کاهد (ایزو و همکاران^[۱۳۱]، ۱۹۹۱). والیا و همکاران، (۲۰۰۵) با مطالعه­ ای که بر روی برنج انجام داده بودند به این نتیجه رسیدند که تجمع سدیم در گیاه منجر به خسارت می­ شود. در مطالعه­ ای که توسط تاج­عبدی­پور (۲۰۰۴) بر روی سه رقم پسته بادامی نشان داد که دوره آبیاری تاثیر معنی­داری بر غلظت پتاسیم برگ ندارد در حالی که غلظت پتاسیم ساقه و ریشه به طور معنی داری تحت تاثیر افزایش دور آبیاری قرار می­گیرد. در مطالعه­ ای که توسط آخوندی^[۱۳۲] و همکاران، (۲۰۰۶) بر روی یونجه انجام شد به این نتیجه رسیدند که سدیم و پتاسیم در اثر تنش خشکی در اندا­م­های گیاه افزایش می­یابد. هم­چنین نشان دادند که نسبت سدیم به پتاسیم در اندام­های هوایی و ریشه، با افزایش تنش خشکی افزایش می­یابد. هم­چنین در مطالعاتی که توسط حاج میرزایی^[۱۳۳]، (۲۰۰۶) بر روی بنه و ترنر، (۱۹۸۵) بر روی فلفل و بابو و پرکاش^[۱۳۴]، (۲۰۰۶) بر روی انگور انجام شد بیان کردند غلظت فسفر ریشه با افزایش تنش خشکی کاهش می یابد، این در حالی است که در پژوهشی که توسط موسوی^[۱۳۵] و همکاران، (۲۰۰۹) بر روی ژنوتیپ­های مختلف بادام صورت گرفت مشاهده کردند که افزایش تنش خشکی تفاوت معنی­داری در میزان فسفر ریشه نشان نداد.
۲-۴- شناسایی ژن­های مرتبط به خشکی با بهره گرفتن از روش cDNA-AFLP
تعدادی از ژن­های ناشی از خشکسالی برای اولین بار در کاج (Pinus taeda .L) شناسایی شدند که از طریق تجزیه و تحلیل مقایسه­ ای با بهره گرفتن از cDNA-AFLP به­دست آمد و نتایج آن­ها نشان داد که اظها­رهای متفاوتی را در شرایط کمبود آب داشتند (چانگ^[۱۳۶] و همکاران، ۱۹۹۶). چانگ و همکاران قادر بودند یک درک و بینش کلی نسبت به رشته­ها و الگو­های بیان شده ناشی از تنش خشکی را ارائه دهند. هم­چنین برای شناسایی تعداد بیشتری از ژن­های پاسخ­گو به تنش خشکی بدون اساس و پایه علمی پیشین با بهره گرفتن از CDNA–AFLP در کاج بیابانی توسط دپس^[۱۳۷] و همکاران، (۲۰۰۳) مطالعاتی صورت گرفت که در طی این مطالعه ۴۸ ژن پاسخگو به خشکسالی شناسایی شدند و از این ۴۸ ژن بسیاری از پروتئین­های شناخته شده عملکرد آن­ها با فتوسنتز، متابولیسم کربوهیدرات­ها و سنتز دیواره سلولی گیاهی و دفاع مطابقت داشت. آزمایشات مشابهی با بهره گرفتن از روش cDNA-AFLP جهت شناسایی ژن­های پاسخگو به خشکسالی در برگ­های جوان ارقام مختلف بادام (Prunus amygdalus) صورت گرفت و متوجه شدند که ژن­های اظهار شده تحت تنش خشکسالی متفاوت بودند (کام­پلانس^[۱۳۸] و همکاران، ۲۰۰۱). لورنز و همکاران (۲۰۰۶)، با مطالعه­ ای که بر روی P. taeda L. تحت تنش خشکی انجام دادند توانستند ژن­های پاسخگو به خشکسالی را شناسایی کنند. در این بررسی cDNA-AFLP برای بررسی بیان ژن در P. taeda L. در تنش خشکی نشان داد که تغیراتی که در الگو­های بیان ژن در واکنش به خشکی صورت می­گیرد فقط بصورت کیفی است و کمی نیست (لورنز^[۱۳۹] و همکاران، ۲۰۰۶).
ژانگ^[۱۴۰] (۱۹۸۹) در مطالعه­ ای که بر روی گونه­ هندوانه ابوجهل Citrullus colocynthis انجام داد، متوجه شد که به دلیل دارا بودن سیستم ریشه­ای عمیق، گونه ­ای مقاوم در برابر خشکسالی است و گیاه را تحت تنش خشکی با بهره گرفتن از پلی­اتیلن گلیکول قرار دادند و در نهایت از cDNA-AFLP ریشه برای مطالعه­ بیان ژن­ها استفاده شد. نتایج نشان داد که هجده ژن وجود دارد که با مسیر­های متابولیکی هورمون­هایی مانند آبسزیک اسید، اسید سالسیلیک و اسید جاسمونیک در ارتباط بودند. هم­چنین مطالعه­ ای که روی Ammopiptanthus mongolicus در پاسخ به خشکی انجام شد، بیان ژن این گونه تحت تنش خشکسالی، سرما و ترکیبی از خشکسالی و تنش سرمایی در مدت زمان­های ۰، ۶، ۱۲، ۲۴ و ۴۸ ساعت پس از اعمال تنش­های فوق با بهره گرفتن از cDNA-AFLP مطالعه شد. در نهایت با بهره گرفتن از ۶۴ ترکیب پرایمری مختلف در کل ۴۰۹۳ قطعه cDNA جدا شد که ۳۹۵ باند خاص در میان ۴۰۹۳ باند مشاهده شد. ۳۹ قطعه بیان شده از نمونه­هایی بودند که تحت تنش خشکی قرار گرفتند و ۷۰ تا از قطعه­های بیان شده قابل تشخیص از نمونه­هایی بود که در سرما قرار گرفته بودند (وانگ^[۱۴۱] و همکاران، ۲۰۱۱).
کاربرد فنcDNA-AFLP بر روی گونه­ Festuca sp. نیز با کمک آنزیم­ های NSPI و Taq برای تشخیص ژن­های اظهار شده مورد استفاده قرار گرفت. تحت تنش خشکی در کل ۴۶۴ قطعه­ی مختلف در Festuca تولید شد (وانگ، ۲۰۰۵). برای تعیین بیان ژن و پاسخ­های فیزیولوژیکی و روابط درونی در صنوبر سیاه و سفید نیز نسبت به میزان دی­اکسیدکربن بالا، خشکسالی و ترکیبی از هر دو نیز مطالعه­ ای صورت گرفت که از هزاران رونوشت بیان شده در پاسخ به این تنش­ها بیش از ۱۶۰۰ ژن از چند مسیر وجود داشت (بیش از ۱۰ برابر) که بیان متفاوت بین شرایط کنترل و تحت تنش را داشتند. این نتایج به میزان زیادی باعث درک آن­ها در مورد پاسخ­های درختان به تغییرات آب و هوایی جهانی و در نهایت اثرات آن بر روی درختان گردید (راجورا و همکاران، ۲۰۱۱). در تحقیقی دیگر نیز که روی زمین­های برنج در دشت­های بالا و پایین با بهره گرفتن از cDNA-AFLP صورت گرفت، برنج­هایی که در دشت­های بالا بودند مقاومت بیشتری نسبت به تنش خشکی نشان دادند. نتایج نشان داد که بیش از ۹۰% از ژن­های بیان شده تحت تنش خشکی در دو ژنوتیپ برنج تحت تاثیر قرار نگرفتند و بیش از ۸% تنش در هر دو بیان و کمتر از ۱% بصورت ویژه در در دشت­های بالا یا پایین بیان شد. ۵۷ ژن بصورت خالص در دشت­های بالا و ۳۸ ژن در دشت­های پایین اظهار شد (گائو^[۱۴۲] و همکاران، ۲۰۰۹). طاهری (۱۳۸۴) مطالعه­ ای را بر روی گونه­ گندم، جهت بررسی الگوی بیان ژن با روش cDNA-AFLP تحت تنش خشکی انجام داد، در نهایت اختلاف زیادی در الگوی بیان ژن­ها بین تیمار­های مختلف خشکی در مقایسه با شرایط نرمال در بافت برگ مشاهده ننمود، ولی در بافت ریشه بخصوص بین تیمار­های مختلف خشکی، این اختلافات محسوس­تر بود. بنابراین بافت ریشه جهت بررسی الگو­های بیان ژن بین شرایط نرمال رطوبتی و تحت تنش مناسب­ترتشخیص داده شد.
در مطالعه­ ای که توسط گاپتو و همکاران (۲۰۱۲) صورت گرفت روش cDNA-AFLP برای شناسایی بیان ژن در پاسخ به خشکسالی در چای مورد استفاده قرار گرفت، در این مطالعه، خشکسالی به صورت مصنوعی القا شد که در نهایت قطعات به­دست آمده از ۱۰۸ رونوشت^[۱۴۳] که به صورت متفاوت در ژنوتیپ های مقاوم به خشکی بیان می­شدند، شناسایی شدند و از این بین ۸۹ مورد توالی یابی شدند. ۵۹ مورد از آنها همولوگ^[۱۴۴] (شبه) بودند. بررسی عملکرد این ژن­ها حاکی از ارتباط این ژن­ها با متابولیسم کربوهیدراتها، پاسخ به استرس، فرایند تغییر پروتئین­ها و ترجمه بود.
ویس و همکاران (۱۹۹۵) برای شناسایی ارقام مقاوم نیشکر در پاسخ به قارچ Ustilago مطالعاتی را انجام دادند که هدف از این مطالعه به­دست آوردن یک درک و بینش کلی نسبت به مکانیسم­های مقاومت با امکان جدا سازی قطعه­ای خاص از ژن با بهره گرفتن از نشانگر RFLPدر نقشه برداری بود. آن­ها از روش cDNA-AFLP برای شناسایی ژن­های مختلف در نیشکر استفاده کردند، در نهایت گونه­ های حساس و مقاوم شناسایی و توالی­های همسان از قطعات ژنتیکی جدا شده شناسایی شدند.
کوئلهو^[۱۴۵] و همکاران (۲۰۰۷) در طی مطالعه­ ای که روی مقاومت به بیماری قارچی phytopthera با cDNA-AFLP انجام دادند یک باند مرتبط با ژن­های مقاومت به بیماری در پایه­ های درختی گونه­ Quercus suber که آلوده به قارچ Phytophthora بود، شناسایی نمودند. هم­چنین نتایج تجزیهcDNA-AFLP ژن­های اظهارشده از گیاه گوجه فرنگی که شامل ژن­های مقاومت در برابر Cladosporium fulvum همراه با ژن Avr4 avirulence از یک قارچ گیاهی بود، در مقایسه با گیاهانی که در شرایط کنترل بودند، نشان داد که اظهارهای متفاوتی در الگوهای باندی وجود دارد (گابرلیس^[۱۴۶] و همکاران، ۲۰۰۶).
یک تاریخچه از تجزیه و تحلیل­های مولکولی نشان می­دهد که داشتن یک درک کلی از تاثیر خشکسالی بر ژنوم گیاهی می ­تواند یک تصویر کلی­تر از محل ژن­ها و پروتئین­های پاسخگو به خشکسالی به ما بد­هد. توجه کردن به چگونگی و درک این موضوع می ­تواند در حفظ سلامت جنگل و بهبود مزارع و بهره­وری از جنگل تاثیربگذارد (آلن^[۱۴۷] و همکاران، ۲۰۱۱). آنالیز ژنوم گسترده­ای از پاسخ درختان جنگلی نسبت به تنش خشکی می ­تواند به وسیله ابزارهای جدید و قوی­تری برای حفاظت از تنوع و اهداف انتخابی برای پرورش و یا اصلاح ژنوتیپ درختان جنگلی بهترین سناریوها از خشکسالی را در آینده نشان دهد.
فصل سوم:
روش تحقیق
۳-۱- نحوه جمع­آوری و کاشت بذر گونه­ های مورد مطالعه
با توجه به اینکه در منطقه رویشی زاگرس شمالی هر سه گونه بلوط پراکنش دارند، بنابراین با انجام جنگل گردشی در رویشگاه­های بلوط در شهرستان بانه، بذور سه گونه­ بلوط که شامل بلوط ایرانی Quercus brantii ،دارمازو Quercus infectoria و وی­ول Quercus libani بود درآبان ماه ۱۳۹۰جمع­آوری شدند و سپس بذور هر پایه درخت مادری در داخل گلدان پلاستیکی در فضای آزاد کاشته شدند (هرگلدان حاوی ۲-۱ بذر). گونه Q. infectoria به علت کم بودن تعداد تکرار در این بررسی لحاظ نگردید و تنها دو گونه دیگر مورد بررسی قرار گرفتند. پس از سبز شدن نهال­ها تا آبان سال بعد یعنی تا زمان تنش کمبود آب نهال­ها به طور کامل آبیاری شدند. در شهریور ماه، نهال­هایی با ارتفاع و شادابی یکسان از هر گونه برای اعمال تنش کمبود آب انتخاب شدند و به فضای گلخانه منتقل گردیدند.
۳–۲- روش اعمال تنش کمبود آب و برداشت نهال­ها:
قبل از اعمال تنش، ابتدا نهال­های سالم از هر گونه به ۴ دسته تیمار کنترل و تنش کمبود آب تقسیم شدند و برای هر تنش حداقل ۵ تکرار درنظرگرفته شد و برای تنش کمبود آب آبیاری نشدند تا به ظرفیت مزرعه­ای مورد نظر (۷۰٪، ۵۰٪ و ۳۰٪) رسیدند، ولی نها­ل­های کنترل هر روز آبیاری گردیدند تا محتوی آب خاک گلدان­ها در حدود ۱۰۰٪ ظرفیت مزرعه­ای نگه داشته شود. در این آزمایش پس از ۷ روز، ۱۰ روز و ۱۵ روز از قطع آبیاری، خاک گلدان­ها بتدریج به ۷۰٪، ۵۰٪ و ۳۰٪ ظرفیت مزرعه­ای رسیدند بدین منظور هر روز وزن گلدان­ها اندازه ­گیری شدند. برای محاسبه­ی ظرفیت مزرعه­ای خاک که به­عنوان بستر کاشت نهال­ها در نظر گرفته شده بود، ابتدا یک گلدان حاوی خاک با آب اشباع شد و سپس قسمت فوقانی آن جهت کاهش تبخیر سطحی با یک پلاستیک پوشانده و در محل سایه قرار داده شد. پس از ۲ روز پلاستیک برداشته و مقداری خاک از قسمت ۵-۶ سانتی­متری خاک گرفته و وزن شد. سپس این خاک در آون با دمای ۸۵ درجه سانتی ­گراد به مدت ۲۴ ساعت قرار گرفت و وزن خشک آن نیز اندازه ­گیری شد. مقدار درصد ظرفیت مزرعه­ای نیز بر اساس معادله ۳-۱ محاسبه شد.
معادله۳-۱

پس از محاسبه ظرفیت مزرعه­ای میزان آب گلدان­ها بر اساس معادله ۳-۲ محاسبه و سپس وزن تر و خشک خاک هر گلدان بر اساس معادلات ۳-۳ و ۳-۴ محاسبه و در نهایت از طریق مجموع وزن تر و خشک به­دست آمده وزن هر گلدان در تنش مورد نظر به­دست آمد. ظرفیت مزرعه­ای محاسبه شده برای تمام گلدان­ها ۳۰% بود.
معادله ۳-۲ =آب گلدان
معادله۳-۳ تنش(%) × آب گلدان = وزن تر
معادله ۳-۴ آب گلدان- وزن اشباع گلدان = وزن خشک
۳-۳- اندازه ­گیری پارامتر­های مرفولوژیکی و رویشی
تعداد کل برگ، تعداد برگ سبز در موقع برداشت نهال­ها شمارش و یادداشت شد. سپس نسبت تعداد برگ سبز به تعداد کل برگ محاسبه شد.
برای تعیین وزن تر .F.W^[148] اندام­های مختلف گیاه (برگ، ساقه و ریشه) نهال­های دو گونه در هر تنش با بهره گرفتن از ترازوی دیجیتالی حساس یک هزارم گرم اندازه ­گیری شدند.
برای تعیین وزن خشک .D.W^[149] اندام­های مختلف هر گونه شامل برگ، ساقه، ریشه ابتدا از هم جدا شده، سپس نمونه­ها به مدت ۲۴ ساعت در دمای ۱۰۰ درجه سانتیگراد در دستگاه آون قرار گرفتند و سپس با بهره گرفتن از ترازوی دیجیتالی حساس یک هزارم گرم اندازه ­گیری شدند.
ارتفاع نهال از محل یقه تا جوانه انتهایی و ارتفاع کل ریشه با بهره گرفتن از خط­کش اندازه ­گیری شدند.
در نهایت نسبت اندام هوایی به زمینی خشک و تر (وزن اندام هوایی ساقه و برگ⁄ اندام زمینی ریشه) و نیز بیوماس تر و خشک (مجموع وزن برگ، ریشه و ساقه) محاسبه شدند.
۳-۴- اندازه ­گیری پارمتر­های فیزیولوژیک
۳-۴-۱- اندازه ­گیری محتوای نسبی آب(RWC)^[150]
جهت تعیین محتوای نسبی آب اندام­ها، نمونه­ برگ از میان برگ­های بالغ، نمونه ساقه از قسمت تحتانی ساقه و نمونه ریشه از میان ریشه ­های نازک انتخاب گردیدند. وزن ریشه، ساقه و برگ هر نهال بطور جداگانه اندازه ­گیری شد و به­عنوان وزن تر (FW) در نظر گرفته شد. سپس نمونه­ها به مدت ۲۴ ساعت در قوطی­های حاوی آب مقطر و در دمای اتاق قرار داده شدند تا به حالت اشباع خود برسند و پس از خشک کردن آب موجود روی آن­ها دوباره وزن شدند تا وزن اشباع (TW) به­دست آمد. در نهایت نمونه­های اشباع شده به مدت ۴۸ ساعت در آون با دمای ۸۰ درجه سانتی گراد قرار گرفتند و وزن خشک آن­ها (DW) اندازه ­گیری شد و میزان RWC اندام­ها بر اساس معادله ۳-۵ به­دست آمد (شریعت و عصاره، ۱۳۸۷؛ شونفلد و همکاران، ۱۹۸۸؛ سالوادور، ۲۰۰۴).
معادله ۳- ۵ RWC=((FW-DW)/(TW-DW))×۱۰۰
۳-۴-۲- اندازه ­گیری عملکرد فتوسیستم ∏
جدید­ترین برگ­های کاملا توسعه یافته و فوقانی از نهال­های منتخب برای برداشت در هر مرحله توسط دستگاه فلورمتر قابل حمل القا کننده پالس (OSI-FL,Optic-Sciences، ایالات متحده آمریکا) در فضای باز یک بار در شب قبل از برداشت به­عنوان تعیین عملکرد فتوسیستم ∏ در تاریکی و بار دیگر در صبح روز بعد، برداشت به­عنوان عملکرد فتوسیستم ∏ در روشنایی خوانده شدند. به این­صورت که ابتدا به گیاه مستقر در فضای باز در هر دو حالت تاریکی و روشنایی، نور فعال فتوسنتزی (AL) تابانده شد و بلافاصله برگ در معرض اولین پالس اشباع قرار گرفت و پارامتر­های فلوروسنس کلروفیل آن ثبت شد. اعداد قرائت شده شامل فلورسنس ضمیمه (F₀)، بیشترین فلوروسنس (F_m) و Fv/Fm بودند.
۳-۴-۳- اندازه ­گیری نرخ نشت الکترولیت
میزان نشت الکترولیت­ها از بافت­های مختلف به عنوان شاخصی برای آسیب غشای سیتوپلاسمی با بهره گرفتن از یک دستگاه هدایت سنج (EC متر) اندازه ­گیری شد. برای این منظور نمونه­هایی با وزن تقریبی ۵/۰ گرم از ریشه، ساقه و برگ با بهره گرفتن از تیغ تیز جدا شد و پس از آبکشی توسط آب مقطر در ۲۰ میلی لیتر آب مقطر در ظروف فالکون در بسته غوطه­ور گردید. پس از ۲۴ ساعت نگهداری در دمای ۴ درجه­ سانتی گراد هدایت الکتریکی ثبت شد (_۲۴EC) و سپس نمونه­ها در حمام آب گرم به مدت ۱ ساعت جوشانده شدند. پس از رسیدن دمای نمونه­ها به دمای اتاق، هدایت الکترولیت­ها مجددا اندازه ­گیری گردید و ماکزیمم هدایت الکتریکی (EC _Max) از این طریق ثبت گردید، سپس نسبت هدایت الکتریکی ۲۴ به ماکزیمم بر حسب درصد به عنوان شاخص آسیب غشایی محاسبه گردید (فیاض^[۱۵۱]، ۲۰۰۸).
۳-۴-۴- اندازه ­گیری تبادلات گازی برگ
به منظور اندازه ­گیری تبادلات گازی گیاه از دستگاه ADC (Bioscientific، انگلستان) استفاده شد. تمامی اندازه ­گیری­ها در ساعت ۱۰ تا ۱۲ صبح با میزان نور متفاوت صورت گرفت. در زمان اول با میزان تشعشعات فعال فتوسنتزی (PAR) 1000 میکرومول فوتون بر متر مربع در ثانیه و در زمان دوم با ۵۰۰ میکرو­مول فوتون بر متر مربع در ثانیه صورت گرفت. بدین منظور برگ­های کاملا توسعه ­یافته بالایی از هر نهال­ یکساله مورد نظر در درون محفظه دستگاه قرارگرفت. به منظور تصحیح سطح برگ، از برگ­های قرار داده شده در اتاقک برگ با بهره گرفتن از سطح مشبک سطح آن­ها تعیین گردید. اندازه ­گیری در ۲ روز با فاصله زمانی ۵ روزه انجام گرفت. سپس پارامتر­های متعددی مستقیماً از دستگاه جمع­آوری و یا به صورت غیرمستقیم و از طریق روابط تجربی زیر شامل نرخ فتوسنتز خالص (A) (میکرومول دی­اکسیدکربن بر متر مربع در ثانیه)، هدایت روزنه­ای(gs) (میلی­مول آب بر مترمربع در ثانیه)، تعرق(E) (میلی مول آب بر متر مربع در ثانیه) ، تراکم دی‌اکسیدکربن محیطی (c_ref)، تراکم دی‌اکسیدکربن زیر روزنه­ای (c_i) (میکرو مول/ مول)، نسبت دی‌اکسید کربن درون سلولی به محیطی (c_i/c_ref)، هدایت مزوفیلی (مول در مترمربع در ثانیه) بر اساس معادله ۳-۶، کارایی مزوفیلی (میکرو مول در متر مربع در ثانیه / مول در میلی مول آب) براساس معادله ۳-۷، کارایی مصرف آب (WUE) (میکرو­مول دی اکسید کربن بر مول آب) بر اساس معادله ۳-۸ (احمدی و سی وسه مرده^[۱۵۲]، ۲۰۰۵) و کارایی مصرف آب برگ (WUEL) (میکرومول دی­اکسیدکربن در سانتی­متر مربع / متر مربع در ثانیه) بر اساس رابطه ۳-۹ تعیین گردید.

(۱-۱۴)
و زمان ثابت نمونه‌برداری، بردار ضرایب تابع چند جمله‌ای (پارامترهای مجهول) و برابر است با:
(۲-۱)
(۳-۱۵)
درجه تابع چند جمله‌ای تا جایی که برآزش مناسبی حاصل‌شود؛ افزایش‌می‌‌یابد‌. یعنی در حالتی که است. ماکزیمم درجه حاصل ‌شده. و قطعات استخراج شده، با طبقه‌بندی منظمی‌‌ در کتابخانه‌ای ذخیره‌می‌‌شوند. پیچیدگی روش پنجره زمانی ثابت به میزان می‌‌باشد ‌[۱۰].
روش پنجره لغزشی :
این روش در مواردی که برآزش بصورت “online” باشد، کارایی داشته و از نظر قدرت برآزش دارای توان ضعیفی است. چرا که در این روش تعداد سگمنت‌ها‌‌ی زیادی تولید شده و عدد استخراج نسبت به روش قبلی بسیار بالاست. در سال ۱۹۹۵ روش^[۲۵]PLOT ارائه‌گردید. که علاوه‌بر داده‌ها‌‌ی فشرده، تعداد سگمنت‌ها‌‌ی کمتری نیز تولید‌می‌‌کرد. این روش دارای پیچیدگی به میزان می‌باشد. میانگین طول سگمنت‌ها‌‌ می‌‌باشد ‌[۱۰].
روش Top-Down :
این روش یک خط را به کل سیگنال برآزش‌می‌‌کند و با یافتن بهترین نقطه شکست، نقطه بهینه را پیدا نموده و اگر خطای برآزش بیشتر شود. مجموعه داده‌ها‌‌ را به دو قسمت تقسیم‌می‌‌نماید. و خط دیگری بر مجموعه برآزش می‌‌نماید. و این روال تا جایی که بهترین برآزش بدست ‌آید؛ ادامه ‌می‌‌یابد. مقدار کمترین اندازه برش^[۲۶]، برای پنجره زمانی جایی است. که خط لزوما بتواند

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

شکل(۱-۹): استخراج سگمنت‌های یک روند به روش Top-Down
برآزش ‌شود؛ و این مقدار برابر۲ است. اگر مجموعه داده‌ها‌‌ بزرگ باشد. یک حدبالایی‌، روی قطعه اولیه انتخاب‌می‌‌شود. پیچیدگی در این روش می‌‌باشد. که تعداد سگمنت‌ها‌‌ می‌‌باشد ‌[۱۰].
روش Bottom-Up :
این روش یکی از بهترین‌ها‌‌ی برآزش به روش خطی است. که سگمنت‌ها‌‌ی هم‌جوار با یک معیار کمینه در هم ادغام‌می‌‌شوند و تولید سگمنتهای بزرگتری را می‌‌کنند. نتیجه این ادغام سگمنت جدیدی است و برای‌اینکه تکرار روش، بخوبی اجرا شود. قبل و بعد سگمنت‌ها‌‌ محاسبه‌می‌‌شود. و
شکل(۱-۱۰): استخراج سگمنت‌های یک روند به روش Bottom-Up
زمانی که کمینه ادغام از بیشترین مقدار خطا تجاوز نماید. پروسه ادغام، متوقف ‌می‌‌شود. پیچیدگی در این روش می‌‌باشد ‌[۱۰].
روش SWAB:
در سال ۲۰۰۱ روش مختلطی ارائه‌شد. که ترکیبی از روش پنجره لغزشی و الگوریتم Bottom-Up را شامل‌‌‌می‌‌شد که در جهت دستیابی به اجرای “online” داده‌ها‌‌ بود و با این هدف که بتوان کل

شکل(۱-۱۱): استخراج سگمنت‌های یک روند به روش Sliding window Bottom-Up یا SWAB
داده‌ها‌‌ را پوشش داد؛ عملیاتی شد. اجرا این روش بسیار خوب و پیچیدگی آن بطور متوسط بیشتر از الگوریتم Bottom-Up می‌‌باشد ‌[۱۰].
فصل دوم
توربین‌گازی
۲-۱ مقدمه
توربین‌ها‌‌ وسایلی هستند؛ که با بهره گرفتن از انرژی جنبشی سیال، انرژی مکانیکی تولید‌‌‌می‌‌کنند، سیال پر انرژی مورد استفاده عموما آبی، بادی، بخاری و یا گازهای داغ حاصل از احتراق می‌‌باشند که متناسب‌با نوع سیال بکار‌گرفته‌شده، توربین‌ها‌‌ی آب، باد، بخار و یا گازی طراحی‌می‌‌شوند. بخار و گازهای حاصل از احتراق، دو سیال پر انرژی هستند. که به کمک آنها کار میکانیکی در توربین‌ها‌‌ی بخار و گاز حاصل‌ می‌شود. تولید بخار در بویلرها و گازهای حاصل از احتراق در محفظه احتراق توربین‌گاز صورت‌می‌‌گیرد ‌[۱۲].
۱-۲-۱ساختار عمومی‌‌توربین‌گازی V94.2
توربین‌گاز V94.2 یک توربو ماشین تک محوره بوده و یک پوسته منفرد دارد. و مناسب برای اتصال به ژنراتور یا سایر کاربردهای مکانیکی است (شکل۲-۱). کاربرد و استقرار این توربین‌گاز در سیکل‌ها‌‌ی ساده (گاز به اتمسفر) و یا سیکل‌ها‌‌ی ترکیبی (گاز به بازیابی بخار) به‌منظور افزایش تولید برق با یک توربین بخار و ژنراتور مربوطه انجام می‌گیرد. توربین و کمپروسور بر روی یک محور (روتور) مستقر شده‌اند و شامل یک پوسته واحد می‌‌باشد و کل مجموعه بر روی دو یاتاقان در بیرون از منطقه دارای فشار، قرار‌دارد.
پوسته مشترک بیرونی، بصورت استوانه‌ای ساخته ‌شده ‌است و مناسب برای نگهداری فشار داخلی می‌‌باشد. که در ابتدای کمپروسور به دیگر قسمت پوسته بیرونی متصل ‌می‌‌گردد. در این قسمت پره ثابت کمپروسور در ردیف اول قرار داشته و در ابتدای یاتاقان تراست و ژورنال قرار‌دارد. پوسته مشترک خارجی، در قسمت خروجی توربین، در محل یاتاقان انتهایی قرار‌گرفته و ثابت‌می‌گردد ‌[۱۲].
توربین‌گاز وسیله‌ای برای تولید انرژی است که با در نظر‌گرفتن اندازه و وزن آن، قابلیت تولید مقدار زیادی انرژی را داراست‌. تکنولوژی توربین‌گاز در سی سال گدشته پیشرفت زیادی کرده‌است^[۲۷]تا جایی که بازده آن با افزایش پانزده درصدی، به حدود چهل و پنج درصد رسیده‌است.
شکل(۲-۱): توربین‌گاز ‌[۱۲]
در این بخش به معرفی ساختمان و اجزای اصلی توربین‌گاز و نیز تحلیل ترمودینامیکی حاکم بر اجزای توربین‌گاز و نحوه چگونگی ‌‌‌مدل‌سازی توربین از دیدگاه ریاضی می‌پردازیم.
۲-۲ اصول عملکرد توربین‌گازی
۲-۲-۱مقدمه
هوای ورودی قبل از اینکه وارد مرحله احتراق‌شود در محفظه‌ای بنام کمپروسور فشار سازی‌شده و آماده برای وارد‌شدن به مرحله احتراق‌می‌‌گردد این هوا در محفظه احتراق با سوزاندن سوخت فسیلی گرم‌شده و تولید سیالی با انرژی جنبشی بالایی می‌‌نماید^[۲۸] سیال گرم پر‌فشار به سمت پره‌ها‌‌ی توربین هدایت‌می‌شود تا با به حرکت در آوردن پره‌ها‌‌ کار مکانیکی تولید‌نماید (شکل(۲-۵)). توربین‌گازی دارای سه بخش اصلی است ‌[۱۲].

• • کمپروسور^[۲۹]

• • محفظه احتراق^[۳۰]

• • توربین^[۳۱]

شکل(۲-۲): شماتیک توربین‌گاز ‌[۱۲]
از آنجایی که دمای حاصل از احتراق سوخت در محفظه احتراق در حدود ۱۶۰۰ درجه سانتیگراد است و اگر سیال بخواهد با این دما وارد اولین پره‌ها‌‌ی توربین شود. آسیب‌دیدگی و مستهلک‌ شدن پره‌ها‌‌ دور از دسترس نخواهد‌بود. به‌همین منظور برای کاستن دمای سیال با تزریق‌‌کردن هوای اضافی امکان پذیر خواهد‌بود البته کمپروسور برای تولید این حجم هوا نیاز به اختصاص‌‌‌دادن بخشی از کار مکانیکی حاصل‌شده در بخش توربین خواهد‌داشت. که صرف چنین انرژی باعث کاهش راندمان توربین خواهدگردید. اما در عمل به خاطر محدودیت‌ها‌‌ی ساخت امکان‌پذیر‌ نیست ‌[۶].
مطابق شکل(۲-۳) می‌‌دانیم سیال عامل در نقطه ۴ باید به شرایط هوای نقطه ۱ رسانده شود تا مجدد توسط کمپروسور وارد دستگاه‌ گردد. ار آنجایی که خنک‌کاری تا دمای اولیه، هزینه‌ها‌‌ی زیادی برای سیستم تحمیل‌می‌‌کند، و با توجه به اینکه هوای مورد نیاز با شرایط نقطه ۱ در محیط موجود است، لذا گازهای سوخته به اتمسفر رها ‌می‌شود و هوای تازه توسط کمپروسور از محیط مکیده ‌می‌شود. علاوه‌برآن، در گازهای حاصل از احتراق، میزان اکسیژن کاهش‌یافته و مناسب برای احتراق دوباره نمی‌‌باشد، بدین ترتیب حجم عظیمی‌‌از انرژی به همراه گاز سوخته از دست‌‌‌می‌‌رود‌. البته با اتخاذ روش‌ها‌‌یی همانند استفاده از بویلرهای بازیافت حرارتی یا HRSG^[32]‌ها‌‌ می‌‌توان بخشی از این حرارت را باز‌یافت‌ نمود.
۲-۲-۲بررسی سیکل ترمودینامیکی
کلمه ترمودینامیک قدرت گرما یا قدرت حاصل از گرماست‌. در مفهوم کلی‌تر آن، ترمودینامیک علمی‌‌است که تبدیل همه انواع انرژی را از نوعی به نوع دیگر مورد بررسی قرار ‌‌‌می‌‌دهد. تمام این تبدیل‌ها‌‌ در دو محدوده کلی که به نام قانون اول و دوم ترمودینامیک معروفند، انجام‌‌‌ می‌‌شود ‌[۶].
سیکل ترمودینامیکی فرایند صورت‌ گرفته در یک توربین‌گازی را می‌‌توان بصورت زیر بیان ‌نمود:

شکل(۲-۳): نمودارهای فشار-حجم و دما-آنتروپی برای سیکل برایتون
این سیکل توسط یک مهندس آمریکایی به نام جورج برایتون^[۳۳] در سال ۱۸۷۲ ارائه ‌شد. و به‌همین‌دلیل سیکل برایتون^[۳۴] نامیده‌ می‌شود‌. همان‌طور که مشاهده ‌می‌شود‌، چرخه برایتون دارای دو فرایند فشار ثابت (محفظه احتراق و قسمت گاز در HRSG ) و دو فرایند ایزنتروپیک^[۳۵] (کمپروسور و توربین) است.
البته لازم‌به ذکر‌است نمودارهای فوق در حالت ایده آل ترسیم‌شده‌اند، در حالت واقعی، به عنوان مثال فرایند ایزنتروپیک وجود ‌ندارد. سیکل واقعی برایتون به صورت شکل(۲-۴) می‌‌باشد. که اصطلاحا با یک انحراف از سیکل حالت ایده‌آل دارد:

شکل(۲-۴): انحراف سیکل برایتون از حالت ایده‌آل

Adjusted Goodness of Fit Index (AGFI) = 0.96
Parsimony Goodness of Fit Index (PGFI) = 0.58
The impact of corporate social responsibility and price image on brand equity and consumer’s reactions
Abstract
Today the importance of consumer attitude in different industries, economic, social and cultural fields is explicitto everyone. The reliable brand is one of the intentions of a customer to choose a product. In many markets the brand creates a special identity for a product and connects it to a particular group of community. The aim of many organizations is having a strong brand in the market. Successful brands will increase the trust in the intangible products and services and either increases a high level of brand equity, customer satisfaction, intention to repurchase and the level of loyalty. However, the importance of corporate social responsibility is increasing and involves strategic results for the companies. The large companies significantly are invested in CSR measures. The purpose of this study is the relationship between the dimensions of corporate social responsibility, image price, brand equity and reaction of consumers. In this study Lombart and Louis modified model presented and examined. The results of the data analysis using the technique of path analysis (Structural equation modeling) of LISREL showed that the overall fitness of the model was satisfactory; that shows the sufficient credit of the model. In addition, all of the research hypotheses were confirmed.The results showed that corporate social responsibility and price image effects on brand equity.The brand equity on satisfaction, loyalty, trust, consumer attitudes and purchase intention were confirmed.
Keywords: Social Responsibility, Image price, Brand equity, Consumer reaction
By: Seyede Sedighe Fazel Mojdehe

Islamic Azad University
Rasht Branch
Faculty of Management and Accounting
Department of Business Management
Presented in partial fulfillment of the requirements for (M.A.) degree
Title:
The impact of corporate social responsibility and price image on brand equity and consumer’s reactions
Supervisor:
Dr. Shahram Gilani nia
Author:
Seyede Sedighe Fazel Mojdehe
Mar 2015

1. 1. . Archie B. Carroll ↑

1. 1. . Economic Responsibility ↑

1. 1. . Legal Responsibility ↑

1. 1. . Ethical Responsibility ↑

1. 1. . World Business Council for Sustainable Development (WBCSD) ↑

1. 1. .Lassar ↑

1. 1. .Arnould ↑

1. 1. . Elkington ↑

1. 1. . World Business Council for Sustainable Development (WBCSD) ↑

1. 1. . E. Merrick Dodd ↑

1. 1. . Archie B. Carroll ↑

1. 1. . Economic Responsibility ↑

1. 1. . Legal Responsibility ↑

1. 1. . Ethical Responsibility ↑

1. 1. . Philantropic Responsibility ↑

1. 1. Kapferer ↑

1. 1. Farquahr ↑

1. 1. Fled wick ↑

1. 1. .Lassar ↑

1. 1. .Raggio & Leon ↑

1. 1. .Brand Associations ↑

1. 1. .Customer Based Brand Equity ↑

1. 1. .Customer Expectations ↑

1. 1. .Barsky ↑

1. .Westbrook ↑

عقد معوض عبارت است از عقدی که یکی از طرفین در مقابل طرف دیگر تعهد به انجام امری می کند و یا مال را می‌دهد و در عوض مالی را از طرف دیگر می‌گیرد و یا در مقابل تعهدی که طرف دیگر به نفع او می‌کند.
در عقد معوض دادن مال و یا انجام تعهد از ناحیه یک طرف گرفتن مال و یا انجام تعهد از ناحیه طرف دیگر است. عقد معوض دارای دو مقوله است که یکی عوض و دیگری معوض نامیده می‌شود مانند بیع که دارای ثمن و مثمن می‌باشد و هر یک در مقابل دیگری قرار گرفته است. هرگاه منظور متعاملین در عقد معوض تعادل بین عوض و معوض نباشد بلکه عوضی که در مقابل قرار داده می‌شود ناچیز باشد آن را عقد محاباتی گویند. (امامی، ۱۳۷۷، صفحه ۵۷ )
۲-۱-۴-۴- قرارداد کار عقد قائم به شخص است
در قرارداد کار، شخص کارگر متعهد است و تعهدهای او جنبه شخصی دارد و شخص ثالثی نمی‌تواند آن را اجرا کند و به وراث او هم منتقل نمی‌شود در واقع در قرارداد کار نوعی توافق میان طرفین صورت می‌گیرد که به موجب آن ادامه حیات قرارداد بر خلاف میل یکی از طرفین ممکن نیست. از همین رو می‌توان گفت که قرار داد کار به حقوق اشخاص بیشتر مربوط است تا به حقوق اموال زیرا موضوع این قرارداد مالی و شی نیست بلکه تعهدی است که به شخص کارگر مربوط می‌شود.
۲-۱-۴-۵- قرارداد کار عقد لازم است
ماده ۱۸۵ قانون مدنی می‌گوید : «عقد لازم آن است که هیچ یک از طرفین معامله حق فسخ آن را نداشته باشند مگر در موارد معینه» (حجتی اشرفی، ۱۳۷۹، صفحه ۳۰)
رابطه ای که در اثر عقد لازم ایجاد می‌شود طوری است که هیچ یک از طرفین عقد نمی‌توانند بدون رضای طرف دیگر آن را بر هم بزند مانند نکاح، اجاره و…
بنابراین طرفین به انجام چیزی که در عقد تصریح شده ملزم می‌باشند مگر در مواردی که قانون در اثر یکی از خیارات حق فسخ به یکی از طرفین یا هر دو آن‌ها داده باشد که در این صورت کسی که حق مزبور به او داده شده باشد می‌تواند معامله را فسخ نماید و یا اینکه طرفین عقد در تفاسخ و بر هم زدن آن توافق حاصل نمایند که آن را اقاله گویند. همان طوری که دو نفر به وسیله حاکمیت اداره می‌توانند رابطه حقوقی ایجاد نمایند می‌توانند به تراضی، آن را به هم زنند و این امر نیز موجب تجاوز به حقوق دیگری نخواهد بود.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

کلیه عقود لازم هستند مگر آنکه قانون خلاف آن را تصریح نماید مانند ماده ۲۱۹ قانون مدنی که می‌گوید: «عقودی که بر طبق قانون واقع شده باشند بین متعاملین و قائم مقام آن‌ها لازم الاتباع است مگر اینکه به رضای طرفین اقاله و یا به علت قانونی فسخ شود.» (حجتی اشرفی، ۱۳۷۹، صفحه ۳۵)
۲-۱-۴-۶- قرارداد کار قرارداد الحاقی است
«قرارداد الحاقی اصطلاحی استبرای آن دسته از پیمان‌ها که نمونه مفاد آن به وسیله یکی از دو طرف تنظیم می‌شود و طرف دیگر بدون اینکه امکان تغییر درباره شرایط قرارداد را داشته باشد به آن رضایت می‌دهند.» (کاتوزیان، ۱۳۷۶، صفحه ۱۹ )
در قرارداد الحاقی یک طرف شرایط خود را تعیین می‌کند و طرف مقابل چاره ای ندارد جز آنکه از بستن قرارداد خودداری کند یا قرارداد را با همان شرایط بپذیرد در این صورت او در واقع به شرایطی از پیش تعیین شده ملحق شده است، هرچند قانون کار در ماده ۱۰ مواردی را بر شمرده است که قرارداد باید حاوی آن‌ها باشد گذشته از آن که برخی از این موارد تابع ضوابط و مقررات قانونی است (ساعت کار، تعطیلات و مرخصی‌ها) و تنها در صورتی می‌توانند در قرارداد آورده شود که با این مقررات مغایر نباشد.
الحاقی بودن قرارداد که ناشی از تفاوت‌های قدرت اقتصادی و شرایط اجتماعی کارفرما و کارگر است یکی دیگر از جهاتی است که حمایت از کارگر را ضروری کرده و آمره بودن قانون کار را اقتضا می‌کند. ماده ۸ قانون کار در همین زمینه مقرر می‌دارد: «شروط مذکور در قرارداد کار یا تغییرات بعدی آن در صورتی نافذ خواهد بود که برای کارگر مزایایی کمتر از امتیازات مقرر در این قانون منظور ننماید.» (عراقی، ۱۳۸۱، صفحه ۱۶۰)
۲-۱-۵- انواع قرارداد کار
در قانون ایران سه نوع قرارداد پیش بینی شده و شامل قرارداد کار با مدت موقت، قرارداد کار با مدت غیر موقت و قرارداد انجام کار معین می‌باشد.
۲-۱-۵-۱- قرارداد کار دوره آزمایشی (قرارداد کار آموزی)
کار آموزی در لغت نامه دهخدا چنین معنی شده است: «کارآموزی… دوره ای است که اشخاصی که وارد خدمت می‌شوند بی حقوق برای آشنا شدن به کار خدمت می‌کنند.» (دهخدا، ۱۳۳۶، صفحه ۱۱۷ )
در فرهنگ عمید کارآموزی چنین معنی شده است: «کارآموزی –کار آموختن، کار یاد گرفتن و نیز به معنی دوره ای که داوطلب شغل در اداره بدون حقوق کار می‌کند تا وقتی که آشنا به کار می‌شود.»
فرهنگ فارسی کارآموزی را چنین معنا کرده است «کار آموزی =(حاصل مصدر) عمل کارآموزی. دوره ای که اشخاص وارد خدمت می‌شوند و بدون گرفتن حقوق برای آشنا شدن به کار خدمت می‌کنند.» «استاژ = فرانسه stage» (معین، ۱۳۸۰، جلد سوم، صفحه ۲۷۹ )
معنای اصطلاح قرارداد کار آموزی
در قانون کار مصوب ۱۳۶۹ که بند ۲ مبحث اول از فصل پنجم را به کارآموزی و قرارداد کارآموزی اختصاص داده است (ماده ۱۱۲ تا ۱۱۸ ) هیچ تعریفی از قرارداد کارآموزی ارائه نکرده است و تنها در ماده ۱۱۶ همین قانون به چارچوب مطالبی که طرفین قرارداد کارآموزی در هنگام انعقاد قرارداد باید آن را مشخص و رعایت کنند پرداخته است.
اما ماده ۲ قانون کار آموزی مصوب اردیبهشت ماه ۱۳۴۹ قرارداد کارآموزی را چنین تعریف کرده است: «قرارداد کارآموزی قراردادی است که در آن رابطه کارفرما و کارآموز به منظور کارآموزی تنظیم می‌گردد.»
با دقت در محتوای این ماده مشخص است که تعریف ارائه شده در این قانون با توجه به انواع کارآموزان که در ماده ۱۱۲ قانون کار مصوب ۱۳۶۹ معرفی می‌کند نمی‌تواند تمام کار آموزان را در بر بگیرد و چنانچه رویکرد غالب قانون کارآموزی نشان می‌دهد قرارداد کارآموزی از منظر این قانون و ماده ۲ همین قانون به خوبی بیانگر وجود یک رابطه کارگری-کارفرمایی در قرارداد کارآموزی است. بنابراین برای پوشش همه قراردادهای کارآموزی باید از تعریف موجود در قانون کار آموزی مصوب ۱۳۴۹ و آخرین اصلاحیه‌ی آیین نامه نحوه تشکیل و اداره آموزشگاه های آزاد فنی و حرفه ای مصوب ۲۸/۱/۷۹ هیأت وزیران که به استناد تبصره ماده ۱۱۱ قانون کار مصوب ۱۳۶۹ تصویب شده است استفاده نمود.
این آیین نامه قرارداد کار آموزی را چنین شرح داده است: «قرارداد کار آموزی عبارت از قراردادی که بین دارنده پروانه تاسیس آموزشگاه و کارآموز به منظور آموزش بر اساس مقررات این آیین نامه منعقد می‌شود.» (آیین نامه نحوه تشکیل و اداره آموزشگاه‌های آزاد فنی و حرفه ای مصوب ۲۸/۱/۱۳۷۹، بند ۸/۱)
۲-۱-۵-۲- قرارداد کار دائم (غیر موقت)
در قانون کار تعریف مشخص از قرارداد با مدت غیر موقت ارائه نشده اما در تبصره ۲ ماده ۷ قانون مذکور مقرر می‌دارد «در کارهایی که طبیعت آن‌ها جنبه مستمر دارد در صورتی که مدتی در قرارداد ذکر نشود قرارداد دائمی تلقی می‌گردد.»
باید توجه داشت که هر چند با انعقاد این نوع قراردادها فرض بر این است که کارگر تا زمانی که بازنشسته، از کارافتاده یا فوت نشده است در استخدام کارفرما خواهد بود. لیکن منظور این نیست که این نوع قرارداد به هیچ وجه قابل فسخ نخواهد بود بلکه رابطه طرفین تا وقوع موارد فوق و یا مادامی که فسخ نگردیده ادامه خواهد داشت. (منشی زاده،۱۳۸۳، صفحه ۱۴)
۲-۱-۵-۳- قرارداد کار موقت
در این نوع قرارداد کارگر برای مدت معین به کار گرفته می‌شود و فرض بر این است که با انقضای مدت قرارداد طبق توافق قبلی قرارداد خاتمه یابد. در قانون کار و مقررات مربوطه مدت قراردادهای موقت مشخص نشده و بر حسب توافق طرفین بدون هیچ محدودیتی تعیین می‌گردد. اگرچه در تبصره یک ماده ۷ قانون کار مقرر گردیده حداکثر مدت موقت برای کارهایی که طبیعت آن‌ها که جنبه غیر مستمر دارد توسط وزارت کار و امور اجتماعی تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.
اما این موضوع تا کنون عمل نشده است «قرارداد کار با مدت معین قراردادی است که ذکر مدت در آن به سبب طبیعت کار یا مقتضیات کارگاه ضروری باشد مانند قرارداد کار کارگر جانشین یا قراردادهای مربوطه به انجام کارهای اضافی یا انجام فعالیت‌هایی که جزء فعالیت‌های عادی کارگاه محسوب نمی‌شود. (عراقی، ۱۳۸۱، صفحه ۲۱۶)
۲-۱-۵-۴- قرارداد کار برای کار معین
در این نوع قرارداد موضوع قرارداد انجام کار معین است و بعد از اتمام آن کار قرارداد خاتمه می‌یابد مانند اینکه در یک پروژه راه سازی شخصی به عنوان مهندس ناظر استخدام شود تا بر روند اجرای پروژه و عملکرد کارگران نظارت نماید و از لحاظ حضور در محل کار، مزد و غیره تابع شرایط قانون کار باشد.
ماده ۲۵ قانون کار بیان می‌دارد : «هرگاه قرارداد کار برای مدت موقت و یا برای انجام کار معین منعقد شده باشد هیچ یک از طرفین به تنهایی حق فسخ آن را ندارند.»
همچنین به استناد ماده ۲۴ قانون فوق‌الذکر «در صورت خاتمه قرارداد کار، کار معین یا مدت موقت کارفرما مکلف است به کارگری که مطابق قرارداد یک سال یا بیشتر به کار اشتغال داشته است برای هر سال سابقه اعم از متوالی یا متناوب بر اساس آخرین حقوق مبلغی معادل یک ماه حقوق به عنوان مزایای پایان کار به وی پرداخت نماید.»
۲-۱-۶- شرایط قرارداد کار
برای صحت قرارداد کار در زمان انعقاد قرارداد رعایت شرایط ذیل الزامی است:
مشروعیت مورد قرارداد
معین بودن موضوع قرارداد
عدم ممنوعیت قانونی و شرعی طرفین در تصرف اموال یا انجام کار مورد نظر
لازم به ذکر است اصل بر صحت کلیه قراردادهای کار است مگر آنکه بطلان آن‌ها در مراجع ذیصلاح به اثبات رسد. قرارداد کار علاوه بر مشخصات دقیق طرفین باید حاوی موارد ذیل باشد:
نوع کار یا حرفه یا وظیفه ای که کارگر باید به آن اشتغال یابد.
حقوق یا مزد مبنا و لواحق آن
ساعات کار، تعطیلات و مرخصی‌ها
محل انجام کار
تاریخ انعقاد قرارداد کار
مدت قرارداد، چنانچه کار برای مدت معین باشد.
موارد دیگری که عرف و عادت شغل یا محل ایجاب نماید.